E premte, 28 nëntor, 2014

Lajme

Dy amerikanët Mather dhe Smut fitues të çmimit Nobel në fizikë

Tom Rivers

Për të dytën ditë me radhë, dy amerikanë morën çmimin Nobel. Xhon Mather dhe Xhorxh Smoot u nderuan me këtë çmim për fizikën për kontributin e tyre në shpjegimin e pranisë së rrezatimit të lashtë kozmik në univers.

Shkencëtarët Xhon Mather dhe Xhorxh Smut morën çmimin më të lartë të fizikës për punën e tyre në Agjencinë amerikane të Hapësirës, NASA , në vitin 1989, që ndihmoi për të hedhur më shumë dritë në fillimet e hershme të universit dhe origjinën e galaktikave dhe yjeve.

Ata u nderuan me çmimin Nobel për zbulimin e rrezatimit kozmik që e ka origjinën nga Big Bangu, Shpërthimi i Madh, në kohën e krijimit të universit. Puna e tyre ishte mbështetur në matjet e marra nga sateliti për eksplorimin kozmik të lëshuar nga NASA.

Valëzimet e dritës që ata diktuan e kanë origjinën në fazat e hershme të universit, rreth 380 mijë vjet pasi ishte krijuar. Në motivimin e çmimit Akademia e Nobelit në Stokholm tha se studimet e tyre kanë luajtur një rol të madh në transformimin e kosmologjisë moderne në një shkence të saktë.

Në kuptimin praktik, fizikantët Mather dhe Smut e shndërruan studimin e universit të hershëm nga një këndvështrim teorik në një vëzhgim dhe matje të drejtpërdrejtë. Në teorinë e Big Bangut, apo shpërthimit të madh, thuhet se universi u krijua nga një gjendje jashtëzakonisht e ngjeshur dhe e nxehtë, afro 14 miliardë vjet më parë.

Duke u nisur nga afatet kohore që ndjek Akademia e Nobelit, çmimi është dhënë relativisht herët pas zbulimit. Në të kaluarën kanë kaluar dekada, para se të jepet një nderim i tillë. Xhorxh Smut, që është shkencëtar në Laboratorin Kombëtar Lorens Berkli në Kaliforni, e konsideron çmimin një nder të madh.

Kolegu i tij, Xhon Mather, në qendrën Godard për Fluturime në Hapësirë në Merilend, thotë se ndjehet i lumtur dhe i befasuar. Dy shkencëtarët do ta ndajnë përgjysëm çmimin prej rreth 1,4 milionë dollarësh. Frytet e punës së tyre do të vazhdojnë. Nasa ka filluar një hetim të ri që do të studiojë rrezatimin e sfondit kozmik në mënyrë edhe më të detajuar.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
27.11.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Bie çmimi i naftës

OPEC nuk ul normat e prodhimit
Më tepër

Shqipëri: Debati çlirim apo diktaturë

Bisedë me profesorin Romeo Gurakuqi
Më tepër

Gjykata e Tiranës: Gjika i pafajshëm

Kryetari i Bashkisë së Vlorës akuzohej për fallsifikim dokumentesh
Më tepër

Parlamenti shqiptar miraton buxhetin për vitin 2015

Parashikon një rritje ekonomike prej 3 përqind
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A Power Ranger balloon cruises along Central Park West during the Macy's Thanksgiving Day Parade, in New York.
  • U.S. President Barack Obama, right, with daughter Sasha, carries on the Thanksgiving tradition of saving a turkey from the dinner table with a "presidential pardon" of 'Cheese' in the Grand Foyer of the White House in Washington, Nov. 26, 2014.
  • An ethnic Miao man shaves with a sickle in the morning at the village of Basha in Congjiang county, Guizhou province, China.
  • A flock of brant geese (branta bernicla) flies over a field near Altfriedland, eastern Germany.
  • A Somali woman walks past the wreckage of a car after a bomb attack killed an engineer working with a Turkish company in Mogadishu.
  • The Spanish illusionist named Peter III, top right, walks over an ancient aqueduct around 500 meters (0, 31 mile) with his head covered with a hood and his body wrapped in chains while people look on, in Noain, northern Spain. Pedro walked the half-mile in 52 minutes.
  • A Red Cross volunteer carries a child just disembarked from a crippled freighter carrying hundreds of refugees trying to migrate to Europe, at the coastal Cretan port of Ierapetra, Greece.
  • Stuntmen perform on the eve of the sacrificial ceremony for the "Gadhimai Mela" festival in Bariyapur. The festival renowned for its large number of animal sacrifices, is held every five years at the Gadhimai Temple where devotees from Nepal and bordering India will sacrifice buffaloes, goats and birds while offering prayers to Gadhimai, the goddess of power.
  • Children hold flags during a rehearsal parade in Osogbo, southwest Nigeria, on the eve of Osun state Governor Ogbeni Rauf Aregbesola's inauguration for a second term in office, Nov. 26, 2014.
  • Sheep are gathered in front of the Eiffel tower in Paris during a demonstration of shepherds against the protection of wolves in France.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.