E premte, 27 mars, 2015

Lajme

Dy amerikanët Mather dhe Smut fitues të çmimit Nobel në fizikë

Tom Rivers

Për të dytën ditë me radhë, dy amerikanë morën çmimin Nobel. Xhon Mather dhe Xhorxh Smoot u nderuan me këtë çmim për fizikën për kontributin e tyre në shpjegimin e pranisë së rrezatimit të lashtë kozmik në univers.

Shkencëtarët Xhon Mather dhe Xhorxh Smut morën çmimin më të lartë të fizikës për punën e tyre në Agjencinë amerikane të Hapësirës, NASA , në vitin 1989, që ndihmoi për të hedhur më shumë dritë në fillimet e hershme të universit dhe origjinën e galaktikave dhe yjeve.

Ata u nderuan me çmimin Nobel për zbulimin e rrezatimit kozmik që e ka origjinën nga Big Bangu, Shpërthimi i Madh, në kohën e krijimit të universit. Puna e tyre ishte mbështetur në matjet e marra nga sateliti për eksplorimin kozmik të lëshuar nga NASA.

Valëzimet e dritës që ata diktuan e kanë origjinën në fazat e hershme të universit, rreth 380 mijë vjet pasi ishte krijuar. Në motivimin e çmimit Akademia e Nobelit në Stokholm tha se studimet e tyre kanë luajtur një rol të madh në transformimin e kosmologjisë moderne në një shkence të saktë.

Në kuptimin praktik, fizikantët Mather dhe Smut e shndërruan studimin e universit të hershëm nga një këndvështrim teorik në një vëzhgim dhe matje të drejtpërdrejtë. Në teorinë e Big Bangut, apo shpërthimit të madh, thuhet se universi u krijua nga një gjendje jashtëzakonisht e ngjeshur dhe e nxehtë, afro 14 miliardë vjet më parë.

Duke u nisur nga afatet kohore që ndjek Akademia e Nobelit, çmimi është dhënë relativisht herët pas zbulimit. Në të kaluarën kanë kaluar dekada, para se të jepet një nderim i tillë. Xhorxh Smut, që është shkencëtar në Laboratorin Kombëtar Lorens Berkli në Kaliforni, e konsideron çmimin një nder të madh.

Kolegu i tij, Xhon Mather, në qendrën Godard për Fluturime në Hapësirë në Merilend, thotë se ndjehet i lumtur dhe i befasuar. Dy shkencëtarët do ta ndajnë përgjysëm çmimin prej rreth 1,4 milionë dollarësh. Frytet e punës së tyre do të vazhdojnë. Nasa ka filluar një hetim të ri që do të studiojë rrezatimin e sfondit kozmik në mënyrë edhe më të detajuar.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
26.03.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

AI: Militantët e Gazës kryen krime lufte

Raporti i Organizatës Amnesty International
Më tepër

Tiranë: Arrestohen deputetët Tom Doshi dhe Mark Frroku

Krahas arrestimit, u kryen edhe kontrollet e banesave, sipas kërkesës së prokurorisë.
Më tepër

Jeta imagjinare në planetin Mars

Bazë imagjinare në një mal vullkanik në shtetin Hauai
Më tepër

Siguria kibernetike

Firmat e sigurisë kibernetike luftojnë për të përballuar kërcënimet
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A rescue worker is lifted into an helicopter at the crash site near Seyne-les-Alpes, France, . The co-pilot of the Germanwings jet barricaded himself in the cockpit and internationally rammed the plane full speed into the French Alps, ignoring the captain's frantic pounding on the cockpit door and the screams of terror from passengers, a prosecutor said.
  • Flags representing some of the nationalities of the victims are seen as family members and relatives gather near the crash site of an Airbus A320 in the French Alps.
  • British television presenter Jeremy Clarkson (C) is surrounded by media personnel as he leaves his home on a bicycle in London. The BBC announced that it was dropping one of its most popular presenters, "Top Gear" host Jeremy Clarkson, for physically attacking a producer.
  • Buddhist believers perform during a "three steps one bow" ceremony in central Seoul to urge the government to salvage the sunken ferry Sewol as soon as possible.
  • A handout picture released by Leicester Cathedral Quarter Partnership Board (LCQPB) shows the reinterment ceremony of England’s Kind Richard III in Leicester Cathedral in central England. England's slain King Richard III, exhumed from an undignified grave under a car park, was finally buried with honor, 530 years after his death on the battlefield.
  • An employee climbs a ladder to check a huge clock in Cergy. France will change to daylight saving time on March 29, with the clocks moving forward one hour.
  • Locals cross a flooded river at Copiapo city, Chile. The death toll rose to four after rains battered the north and caused flooding, the government said, while 22 others were unaccounted for as the military rescued stranded villagers.
  • A trumpeter falls off his horse as the Household Cavalry Mounted Regiment parades in Hyde Park in London.
  • Students do morning exercises with soccer balls on a playground at a primary school in Linhai, Zhejiang province, China.
  • Elena Radionova of Russia competes in the ladies short program during the ISU World Figure Skating Championship in Shanghai, China.
  • An aerial view of a public cemetery ahead of the Qingming Festival, or Tomb Sweeping Day in Hangzhou, Zhejiang province, China.
  • Workers paint as they restore the gold foil on the thousand-hands Bodhisattva in Chongqing Municipality, China, March 25, 2015.
  • An Orthodox Priest blesses Sergey Semchenko of the Russian Search and Recovery Forces after having blessed the Soyuz rocket at the Baikonur Cosmodrome Launch pad in Kazakhstan.
  • A Tornado is seen in Sand Springs, Oklahoma, USA, March 25, 2015. A storm system produced at least three tornadoes in Arkansas and Oklahoma, killing one person and injuring several others, officials said.

Interaktive