E hënë, 24 nëntor, 2014

Lajme

Dy amerikanët Mather dhe Smut fitues të çmimit Nobel në fizikë

Tom Rivers

Për të dytën ditë me radhë, dy amerikanë morën çmimin Nobel. Xhon Mather dhe Xhorxh Smoot u nderuan me këtë çmim për fizikën për kontributin e tyre në shpjegimin e pranisë së rrezatimit të lashtë kozmik në univers.

Shkencëtarët Xhon Mather dhe Xhorxh Smut morën çmimin më të lartë të fizikës për punën e tyre në Agjencinë amerikane të Hapësirës, NASA , në vitin 1989, që ndihmoi për të hedhur më shumë dritë në fillimet e hershme të universit dhe origjinën e galaktikave dhe yjeve.

Ata u nderuan me çmimin Nobel për zbulimin e rrezatimit kozmik që e ka origjinën nga Big Bangu, Shpërthimi i Madh, në kohën e krijimit të universit. Puna e tyre ishte mbështetur në matjet e marra nga sateliti për eksplorimin kozmik të lëshuar nga NASA.

Valëzimet e dritës që ata diktuan e kanë origjinën në fazat e hershme të universit, rreth 380 mijë vjet pasi ishte krijuar. Në motivimin e çmimit Akademia e Nobelit në Stokholm tha se studimet e tyre kanë luajtur një rol të madh në transformimin e kosmologjisë moderne në një shkence të saktë.

Në kuptimin praktik, fizikantët Mather dhe Smut e shndërruan studimin e universit të hershëm nga një këndvështrim teorik në një vëzhgim dhe matje të drejtpërdrejtë. Në teorinë e Big Bangut, apo shpërthimit të madh, thuhet se universi u krijua nga një gjendje jashtëzakonisht e ngjeshur dhe e nxehtë, afro 14 miliardë vjet më parë.

Duke u nisur nga afatet kohore që ndjek Akademia e Nobelit, çmimi është dhënë relativisht herët pas zbulimit. Në të kaluarën kanë kaluar dekada, para se të jepet një nderim i tillë. Xhorxh Smut, që është shkencëtar në Laboratorin Kombëtar Lorens Berkli në Kaliforni, e konsideron çmimin një nder të madh.

Kolegu i tij, Xhon Mather, në qendrën Godard për Fluturime në Hapësirë në Merilend, thotë se ndjehet i lumtur dhe i befasuar. Dy shkencëtarët do ta ndajnë përgjysëm çmimin prej rreth 1,4 milionë dollarësh. Frytet e punës së tyre do të vazhdojnë. Nasa ka filluar një hetim të ri që do të studiojë rrezatimin e sfondit kozmik në mënyrë edhe më të detajuar.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
|| 0:00:00
...  
🔇
X
24.11.2014
Programi televiziv Ditari me të rejat e fundit nga bota e rajoni. Njihuni me zhvillimet më të rëndësishme në vendin tuaj dhe mendimet e analistëve rreth tyre.

LAJME

Ndarja e pushtetit në Kosovë

PDK dhe LDK ende po diskutojnë ndarjen e posteve drejtuese
Më tepër

Shqipëri: Situata energjitike

Ministri Gjiknuri tha se masat shtrënguese po përmirësojnë gjendjen financiare të kompanisë OSHEE, ku mospagimi i faturave dhe vjedhjet zënë gati 40 për qind të energjisë në shkallë vendi.
Më tepër

Shtyhen bisedimet me Iranin

Irani dhe diplomatë perëndimorë thonë se bisedimet bërthamore mes Teheranit dhe gjashtë fuqive bërthamore do të shtyhen deri në korrik.
Më tepër

Ekonomia ruse

Ministri rus i financave thotë se Rusia po humb mbi 100 miliardë dollarë në vit, për shkak të sanksioneve të Perëndimit dhe rënies së çmimit të naftës.
Më tepër

Sekretari Hagel paraqet dorëheqjen

Gazeta The New York Times, citon sot zyrtarë të lartë të administratës të kenë thënë se zoti Hagel po e jep dorëheqjen, nën presionin e disa krizave të politikës së jashtme,
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Male children and elders belonging to the ethnic Gayo tribe perform a traditional Saman dance during a ceremony in Gayo Lues highland district in Indonesia's Aceh province.
  • A worker uses a metal cutter as others carry to the dismantled parts of a decommissioned Indian Navy Ship INS Vikrant at a ship breaking yard in Mumbai.
  • A boy wearing a Doraemon t-shirt stands in front of a Christmas tree made up of Japanese Manga character Doraemon at a shopping mall in the central business district in Singapore.
  • Students have lunch outdoors at a primary school in Tongguan village, Liping county, Guizhou province, China.
  • An election official writes counted votes on a board at a polling station in Tunis, Tunisia.
  • Rebel fighters aim their weapons at forces loyal to Syria's President Bashar al-Assad in Maysaloun neighborhood in the old city of Aleppo.
  • Visitors walk through a silver grass field at the Sky Park in Seoul, South Korea.
  • A Bangladeshi woman cries for her missing relative on the second anniversary of the fire at Tazreen Fashions that killed over 100 workers, outside its factory in Savar, on the outskirts of Dhaka, Bangladesh.
  • People walk along an alley of plane trees in Frankfurt, Germany.
  • A ship sails in the Mediterranean Sea during a lightning strike, as seen from the Israeli coastal village of Mikhmoret, north of Tel Aviv.
  • A woman carries a boy covered with a mask and a plastic bag to protect against the rain in Shanghai, China.
  • A woman reflects in the water of a creek as she walks past a small bridge at the Hanau-Wilhelmsbad state park in Hanau near Frankfurt am Main, western Germany.
  • Residents of Guelmim, south western Morocco, standing on top of vehicles while stranded by rising waters. Government reports that heavy flooding in the south has killed at least 17 people with another 18 missing after heavy rains over the weekend.
  • The Soyuz-FG rocket booster with Soyuz TMA-15M space ship carrying a new crew to the International Space Station, ISS, blasts off at the Russian leased Baikonur cosmodrome, Kazakhstan.
  • Top high school students attend an annual award ceremony organized by Yemen's Education Ministry in Sana'a.
  • Taylor Swift performs "Blank Space" during the 42nd American Music Awards in Los Angeles, California, Nov. 23, 2014.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.