E enjte, 31 korrik, 2014

Lajme

Trashëgimia e Presidentit francez Zhak Shirak

Presidenti francez Zhak Shirak largohet nga posti i tij më 17 maj, duke i lënë stafetën politikanit të qëndrës së djathtë Nikolas Sarkozi i cili fitoi ndaj socialistes Segolene Royal. Në vazhdim, një vështrim mbi karrierën politike dhe trashgimisë që lë pas presidenti Shirac.

74 vjeçari i qëndrës së djathtë Zhak Shirak ka qënë një forcë e madhe në politikën franceze për më shumë se katër dekada. I frymëzuar nga gjenerali Çarls dë Gol për të hyrë në politikë, ai u zgjodh në mesin e viteve 1960 në Asamblenë Kombëtare nga zona elektorale rurale e Korezës. Ai hyri për herë të parë në qeveri në vitin 1967, në kabinetin e kryeministrit të atëhershëm Zhorzh Pampidu. Zoti Shirak u zgjodh kryeministër dy herë; një herë për një periudhë dy vjeçare nën presidentin Valeri Zhisar d’Estë dhe më pas në kohën e presidentit socialist Fransua Miterran.

Këto ishin vite jo të lehta të të ashtuquajturës bashkëjetesë midis një presidenti të qëndrës së majtë dhe një kryeministri të qëndrës së djathtë. Ky eksperiment zgjati po dy vjet. Zoti Shirak ishte gjithashtu kryetari i bashkisë së Parisit për 18 vjet, nga viti 1977 deri në vitin 1995. Gjatë asaj periudhe emri i tij u lidh me një skandal korrupsioni që përfshinte financimin e partisë dhe shpenzime personale. Por ai nuk u akuzua asnjëherë për ndonjë shkelje.

Në përpjekjen e tretë për postin e presidentit, ai u zgjodh në postin më të lartë të Francës në vitin 1995 dhe u rizgjodh në vitin 2002. Ai nuk e vuri kandidaturën për një mandat të tretë dhe pas zgjedhjes së presidentit të ri Nichola Sarkozi, një tjetër politikan i qëndrës së djathtë do të vijë në Pallatin Elize më 17 maj.

Çarles Kupçan, një ekspert për Evropën me Këshillin për Marrëdhëniet me Jashtë thotë se fitorja e zotit Sarkozi shënon fundin e brezit të politikanëve të Luftës së Dytë Botërore në udhëheqjen franceze. "Udhëheqësit e deritanishëm francezë, qofshin neo-Golistët si Shiraku apo socialistë si Miterani kishin prirjen të mbanin mburojën e Golizmit, që ishte për një rol të fuqishëm francez në botë, një Evropë të fortë që mund të përballej me Shtetet e Bashkuara," thotë analisti.

Në politikën e jashtme, ekspertët thonë se zoti Shirak do të mbahet mend për kundërshtimin e tij të fortë ndaj ndërhyrjes amerikane në Irak në mars të vitit 2003. Marrëdhëniet mes Uashingtonit dhe Parisit vazhdojnë të jenë të tendosura si rezultat i pikëpamjeve të ndryshme mbi Irakun. Por analistët thonë se Sarkozi, një pro-amerikan i hapur, do të fillojë të forcojë lidhjet midis aleatëve të vjetër.

Në Lindjen e Mesme, zoti Shirak u përpoq të rivendoste ndikimin francez, veçanërisht në Siri dhe Liban, ish koloni franceze. Dhe në Afrikë, ai u përpoq të ndryshonte marrëdhëniet me ish territoret franceze. Simon Serfati, ekspert për Evropën në Qendrën për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare thotë se gjatë gjithë jetës së tij politike, zoti Shirak mbajti qëndrime kurajoze. "Për shembull, brenda pak muajsh nga zgjedhja e tij, ai pranoi përgjegjësinë e Francës gjatë Luftës së Dytë Botërore për pjesëmarrje në persekutimin e popullatës hebraike dhe kërkoi për këtë falje kombëtare. Ai është një njeri që kundërshtoi të shkonte në Afrikën e Jugut derisa u zhduk aparteidi," thotë zoti Sefarti.

Analistët thonë se e meta më e madhe e zotit Shirak në politikën e jashtme ndodhi në vitin 2005 kur nuk mundi të bindë francezët për të votuar në favor të kushtetutës për Evropën. Dhe në frontin e brendshëm gjatë gjithë presidencës së tij zoti Shirak nuk mundi të realizojë plotësisht reformat ekonomike dhe sociale.

Çarles Kupçan thotë se megjithë këto hapa prapa, arritjet e zotit Shirak janë ndoshta më të dukshme nga sa vlerësohet. "Në disa mënyra ai ka qënë një president pa pushtet që kur u dha vota JO për kushtetutën. Dhe atëherë qeveria e tij pati një krizë kur kryeministri Dominik dë Villpë, u mundua të zbatonte një ligj të ri pune dhe njerëzit dolën në rrugë për ta bllokuar atë. Por në përgjithësi në dekadën e fundit ai e drejtoi politikën franceze mirë. Qëndrimi i tij mbi Irakun doli se ishte më i vërtetë sesa pozicionet e përkrahësve të luftës. Ekonomia franceze edhe pse ka qënë apatike me një papunësi që kap shifrat 10 përqind, u përmirësua disi nën udhëheqjen e tij. Kështu që do të thosha se edhe pse reputacioni i tij tani për tani është i dobët, ai pati një karrierë e suksesshme," thotë zoti Kupçan.

Shumë analistë thonë se presidenti i ri francez Sarkozi do të përqëndrohet pikë së pari në shqetësimet e brendëshme: reformat ekonomike dhe sociale. Vetëm pasi të zgjidhë ato, ai do ta kthejë vëmendjen nga marrëdhëniet ndërkombëtare, që sipas fjalëve të një analisti, pothuajse u injoruan gjatë fushatën presidenciale. //ad//                          

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
30.07.2014
Emisioni televiziv Ditari

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.

LAJME

SHBA, OKB dënojnë sulmin ndaj shkollës në Gazë

Zëdhënësja Meehan tha se SHBA janë jashtëzaknisht të shqetësuara që mijëra palestinezë që janë detyruar të braktisin shëpitë e tyre nuk mundet të jenë të sigurtë në strehimet e OKB-së
Më tepër

Breedlove: Radikalizmi – shqetësim për të gjitha vendet e NATO-s

Komandanti i lartë i NATO-s Philip Breedlove tha në Prishtinë se radikalët që stërviten në zonat e konflikteve dhe kthehen në vendet e tyre, janë shqetësim për të gjithë
Më tepër

Shkup, dënime për protestuesit shqiptar

Një gjykatë në Shkup dënoi me nga tre vjet burg gjashtë nga tetë personat e akuzuar për sjellje të dhunshme në protestat e katër korrikut
Më tepër

Rusia, sanksionet shkatërrimtare dhe të pamenduara

Rusia po reagon ashpër ndaj sanksioneve të reja që Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian po vendosin pas ndërhyrjes së Moskës në Ukrainë
Më tepër

Porti Sarandës drejt modernizimit

Përmirësimet në Portin e Sarandës ,në Jug të Shqipërisë , kanë rritur gjatë këtij viti prurjen turistike
Më tepër

Amerika në 60 sekonda

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Amerika në 60 sekondai
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
29.07.2014
Amerika në 60 sekonda

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A statue of Buddha and storm debris are covered with mud outside a flooded house after heavy rains hit the town of Ittre, Belgium.
  • Russia's President Vladimir Putin (C) chairs a government meeting at the Novo-Ogaryovo state residence outside Moscow.
  • Workers cross the Millenium Bridge with the City of London seen behind, in London, Britain.
  • An algae-covered river is seen in Shanghai, China.
  • Palestinians flee their houses following what witnesses said was an Israeli air strike on a nearby house in Khan Younis in the southern Gaza Strip.
  • A Palestinian girl who lost five family members in what medics said was Israeli shelling during an Israeli ground offensive, weeps outside a hospital in Beit Lahita in the northern Gaza Strip.
  • A fallen minaret, (bottom r), is seen as Palestinians inspect the damage to the Al-Sousi mosque, that was destroyed in an Israel strike at Shati refugee camp in the northern Gaza Strip.
  • A boy looks through a hole on the wall made after an Israel strike at the Abu Hussein U.N. school in the Jebaliya refugee camp in the northern Gaza Strip.
  • A South Korean student displays a message during a rally against the Israeli military operations in Gaza and the West Bank near the Israeli Embassy in Seoul, South Korea.
  • A man poses on the stairs to a parking structure outside UCLA's Pauley Pavilion sporting arena as water flows down from a broken 30 inch water main onto Sunset Boulevard near the UCLA campus in the Westwood section of Los Angeles, California, July 29, 2014.
  • Pittsburgh Pirates relief pitcher Mark Melancon delivers a pitch against the San Francisco Giants during the ninth inning at AT&T Park. The Pirates defeated the Giants 3-1, July 29, 2014.
  • Bubba Watson hits from the sand to the 17th green during practice for the Bridgestone Invitational golf tournament in Akron, Ohio.
  • Dressed as Charlie Chaplin, Guatemalan Uriel Cifuentes strikes a pose while marching in the Parade of Clowns as part of the sixth annual Latin American Clown Congress in Guatemala City, July 29, 2014.
  • A farmer carries paddy for transplantation on the outskirts of Gauhati, India.

Interaktive