E mërkurë, 01 korrik, 2015

Lajme

Gjykata e Hages dhe sfidat me të cilat ajo përballet

Liza Brajant

Vetëm katër muaj pasi Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve nisi gjykimin e saj të parë, autoriteti i saj po sfidohet, pasi presidenti sudanez  Omar al-Bashir po i bën qëndresë një urdhërarresti ndaj tij, ndërsa kritikë afrikanë thonë se Gjykata është e njëanshme. Korrespondentja Liza Brajant nga Haga i hedh një vështrim misionit dhe pengesave me të cilat po përballet gjykata e parë e përhershme e krimeve të luftës. 
                          
Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve, e krijuar në vitin 2002 me seli në Hagë është një prej disa gjykatave të krijuara pas ngjarjeve të tmerrshme, si gjenocidi i vitit 1994 në Ruanda, vrasjet në masë në Sierra Leone dhe ish Jugosllavi. Kjo është Gjykata e parë me mandat botëror, ndonëse vetëm vendet anëtare të saj u përgjigjen urdhërave të Gjykatës.
Kryeprokurori i Gjykatës,  Luis Moreno-Okampo, thotë se ndonëse Gjykata është në vitet e para, ka nisur të japë rezultate.

"Në pesë vite punë kemi pasur rezultate. Kemi hapur hetime në shkallë botërore. Kemi dënuar fajtorët dhe kemi arrestuar katër prej tyre.  Ata janë udhëheqës të forcave milicore që kanë kryer krime. Dhe kemi 13 persona të tjerë që akuzohen për krime në 4 vende. Ne po tregojmë që Gjykata po funksionon,"- thotë ai.

Rasti i parë i gjykuar nga kjo Gjykatë nisi në muajin janar kundër udhëheqësit kongolez Tomas Lubanga. Ish nënpresidenti i Republikës Demokratike të Kongos Zhan-Pierr Bemba, po kështu po përballet me akuza për krime lufte dhe është ndaluar nga Gjykata. Gjykata ka lëshuar urdhërarreste edhe për kreun e grupit të Ushtrisë së Qendresës së Ugandës, Xhozef Koni, i cili ndodhet ende i lirë. 

Por rasti më i famshëm deri më tani i Gjykatës ka të bëjë me presidentin e Sudanit, Omar al-Bashir, i cili ka vazhduar udhëtimet në disa vende afrikane dhe arabe, megjithë urdhërarrestin ndërkombëtar të lëshuar ndaj tij nga kreu i Gjykatës Moreno-Okampo në fillim të muajit të kaluar. Ekspertë të ligjit ndërkombëtar, si Anthoni Duorkin, thonë se fakti që zoti Bashir po e injoron urdhërarrestin dhe nuk po kapet, tregon kufizimet që ka Gjykata.
Zoti Duorkin po kështu thekson kritikat gjithnjë e në rritje  në kontinentin afrikan se Gjykata është e njëanshme, pasi po merret vetëm me çështje afrikane.

"Në Afrikë, Gjykata po shihet gjithnjë e më tepër si një instrument që po përdoret kryesisht kundër vendeve afrikane. Besoj se kjo është shumë e rrezikshme dhe e pavërtetë. Ligji kërkon që shtetet anëtare të respektojnë vendimet e Gjykatës. Dhe në të vërtetë, në tre raste, përveç atij të Darfurit kundër presidentit Bashir, vendet kërkuan vetë që Gjykata të hynte në shtetet e tyre dhe të monitoronte situatën atje”- thotë ai.

Edhe kryeprokurori Moreno-Okampo po kështu thotë se Gjykata po mban anën e vendeve afrikane, pasi po mbron viktimat e krimeve në Afrikë. Kjo përfshin konfliktet në Darfur të Sudanit, për të cilin kryeprokurori fajëson zotin Bashir. 

Gjykata përballet edhe me sfida të tjera, njëra prej të cilave është anëtarësimi në organizatë. Një numër vendesh me rëndësi si Rusia, Kina dhe India nuk i janë bashkuar Gjykatës. Këtë nuk e ka bërë as shteti amerikan dhe është e paqartë nëse kjo politikë do të ndryshojë me administratën e re. 

Çështja e juridiksionit të Gjykatës është ngritur edhe në lidhje me Autoritetin Palestinez që i kërkoi sivjet Gjykatës Ndërkombëtare të zhvillonte hetime mbi ofensivën izraelite në Gazë. As Autoriteti Palestinez as Izraeli nuk janë anëtarë të Gjykatës dhe Autoriteti Palestinez nuk njihet ndërkombëtarisht si shtet.

Zoti Moreno-Okampo thotë se po pret më shumë informacione para se të vendosë, por ekspertët dyshojnë nëse Gjykata do ta trajtojë këtë çështje.  Prokurori thotë se sot, më shumë se kurrë, nevojitet një sistem ndërkombëtar i drejtësisë.

"Nëse dikush do ta përdhunonte dhe vriste vajzën time, askush nuk mund të më detyronte të pajtohesha me vrasësin dhe ta doja atë. Por unë nuk mund ta vras atë. Kështu ligjet bëjnë të mundur që njerëzit, edhe nëse janë armiq mes tyre, të jetojnë së bashku. Dhe në ditët e sotme, ku bota është shumë e ndërlidhur, na duhet  një sistem i ri për të manaxhuar dhunën,”- thotë Prokurori.

Kryeprokurori Okampo thotë se prokurorët ka gjasa të përmbyllin pjesën e parë të seancës kundër udhëheqësit kongolez Lumbanga brenda muajit maj. Ai pret që Gjykata të japë dënimin në lidhje me këtë çështje brenda fundit të këtij viti.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

LAJME

Gjermania dhe kriza greke

Merkel: nuk ka negociata para referendumit. Analisti amerikan: Merkel “po luan një lojë të rrezikshme” me ekonominë e Greqisë
Më tepër

Chris Christie shpall zyrtarisht kandidaturën

Guvernatori i Nju Xhersit e shpalli kandidaturën e tij për në garën presidenciale të vitit 2016, në shkollën e tij të mesme në Livingston
Më tepër

Greqia, propozim të minutës së fundit

Ministrat e financave të Eurozonës thanë se do ta shqyrtojnë propozimin në një tele-konferencë në mbrëmje.
Më tepër

Takim Merkel-Mustafa në Berlin

Kancelarja gjermane tha se një prej detyrimeve më të rëndësishme të Kosovës është që të çojë deri në fund bisedimet me Serbinë
Më tepër

Shqipëri-Mali i Zi, takim për imigracionin

Përfaqësues të policive të dy vendeve fqinjë, së bashku me përfaqësues të BE, IOM dhe UNHCR-së theksuan rëndësinë e bashkëpunimit për të krijuar kufij të sigurtë
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Some 1,000 colored umbrellas decorate a main pedestrian street in Jerusalem as the city's municipality opens more attractions and cultural activities in an effort to bring tourists and locals to visit the city.
  • People look on as water gushes from the Xiaolangdi Reservoir section on the Yellow River, during a sand-washing operation in Jiyuan, Henan province, China, June 29, 2015.
  • Migrants receive medical assistance as they disembark from the Norwegian vessel Siem Pilot at Catania's harbor, Italy.
  • A member of Greenpeace is chained to a gas pump at a Shell gas station during a protest in Zurich, Germany. Greenpeace demands to stop plans of Royal Dutch Shell to begin drilling for oil in the Arctic of Alaska.
  • Student protesters and policemen push each other as the students try to pass a police line during a protest against military representatives in parliament, in Yangon. Myanmar's 2008 constitution reserves 25 percent of parliamentary seats for the military.
  • U.S. soldiers attend to a wounded soldier at the site of a blast in Kabul, Afghanistan. At least 17 people were wounded in a suicide bomb attack on NATO troops as their truck convoy passed down the main road running between Kabul's airport and the U.S. embassy, police and health ministry officials said.
  • Rescuers search for victims at the site where an air force cargo plane crashed into a residential neighborhood in Indonesia's third-largest city Medanin Medan, North Sumatra.
  • An Indian mahout uses an elephant to transport leaves along a street in Amritsar.
  • A passenger on a stretcher is carried by ambulance officers at Odawara station after it made an emergency stop, in Odawara, west of Tokyo. Two passengers on a Japanese Shinkansen bullet train died after one doused himself in oil and set himself ablaze, media reports said. The train, carrying about 1,000 passengers, made an emergency stop on its way from Tokyo to the western city of Osaka after smoke started to fill at least one carriage, fire department officials said. A fire department official confirmed that one man was dead.
  • Homes destroyed by the Sleepy Hollow fire are pictured in Wenatchee, Washington, USA, June 29, 2015.
  • Tourists enjoy a sunny day as they cruise Vltava river in a pedal boat near the famous Charles bridge in Prague, Czech Republic.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.