E premte, 30 janar, 2015

Lajme

Gjykata e Hages dhe sfidat me të cilat ajo përballet

Liza Brajant

Vetëm katër muaj pasi Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve nisi gjykimin e saj të parë, autoriteti i saj po sfidohet, pasi presidenti sudanez  Omar al-Bashir po i bën qëndresë një urdhërarresti ndaj tij, ndërsa kritikë afrikanë thonë se Gjykata është e njëanshme. Korrespondentja Liza Brajant nga Haga i hedh një vështrim misionit dhe pengesave me të cilat po përballet gjykata e parë e përhershme e krimeve të luftës. 
                          
Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve, e krijuar në vitin 2002 me seli në Hagë është një prej disa gjykatave të krijuara pas ngjarjeve të tmerrshme, si gjenocidi i vitit 1994 në Ruanda, vrasjet në masë në Sierra Leone dhe ish Jugosllavi. Kjo është Gjykata e parë me mandat botëror, ndonëse vetëm vendet anëtare të saj u përgjigjen urdhërave të Gjykatës.
Kryeprokurori i Gjykatës,  Luis Moreno-Okampo, thotë se ndonëse Gjykata është në vitet e para, ka nisur të japë rezultate.

"Në pesë vite punë kemi pasur rezultate. Kemi hapur hetime në shkallë botërore. Kemi dënuar fajtorët dhe kemi arrestuar katër prej tyre.  Ata janë udhëheqës të forcave milicore që kanë kryer krime. Dhe kemi 13 persona të tjerë që akuzohen për krime në 4 vende. Ne po tregojmë që Gjykata po funksionon,"- thotë ai.

Rasti i parë i gjykuar nga kjo Gjykatë nisi në muajin janar kundër udhëheqësit kongolez Tomas Lubanga. Ish nënpresidenti i Republikës Demokratike të Kongos Zhan-Pierr Bemba, po kështu po përballet me akuza për krime lufte dhe është ndaluar nga Gjykata. Gjykata ka lëshuar urdhërarreste edhe për kreun e grupit të Ushtrisë së Qendresës së Ugandës, Xhozef Koni, i cili ndodhet ende i lirë. 

Por rasti më i famshëm deri më tani i Gjykatës ka të bëjë me presidentin e Sudanit, Omar al-Bashir, i cili ka vazhduar udhëtimet në disa vende afrikane dhe arabe, megjithë urdhërarrestin ndërkombëtar të lëshuar ndaj tij nga kreu i Gjykatës Moreno-Okampo në fillim të muajit të kaluar. Ekspertë të ligjit ndërkombëtar, si Anthoni Duorkin, thonë se fakti që zoti Bashir po e injoron urdhërarrestin dhe nuk po kapet, tregon kufizimet që ka Gjykata.
Zoti Duorkin po kështu thekson kritikat gjithnjë e në rritje  në kontinentin afrikan se Gjykata është e njëanshme, pasi po merret vetëm me çështje afrikane.

"Në Afrikë, Gjykata po shihet gjithnjë e më tepër si një instrument që po përdoret kryesisht kundër vendeve afrikane. Besoj se kjo është shumë e rrezikshme dhe e pavërtetë. Ligji kërkon që shtetet anëtare të respektojnë vendimet e Gjykatës. Dhe në të vërtetë, në tre raste, përveç atij të Darfurit kundër presidentit Bashir, vendet kërkuan vetë që Gjykata të hynte në shtetet e tyre dhe të monitoronte situatën atje”- thotë ai.

Edhe kryeprokurori Moreno-Okampo po kështu thotë se Gjykata po mban anën e vendeve afrikane, pasi po mbron viktimat e krimeve në Afrikë. Kjo përfshin konfliktet në Darfur të Sudanit, për të cilin kryeprokurori fajëson zotin Bashir. 

Gjykata përballet edhe me sfida të tjera, njëra prej të cilave është anëtarësimi në organizatë. Një numër vendesh me rëndësi si Rusia, Kina dhe India nuk i janë bashkuar Gjykatës. Këtë nuk e ka bërë as shteti amerikan dhe është e paqartë nëse kjo politikë do të ndryshojë me administratën e re. 

Çështja e juridiksionit të Gjykatës është ngritur edhe në lidhje me Autoritetin Palestinez që i kërkoi sivjet Gjykatës Ndërkombëtare të zhvillonte hetime mbi ofensivën izraelite në Gazë. As Autoriteti Palestinez as Izraeli nuk janë anëtarë të Gjykatës dhe Autoriteti Palestinez nuk njihet ndërkombëtarisht si shtet.

Zoti Moreno-Okampo thotë se po pret më shumë informacione para se të vendosë, por ekspertët dyshojnë nëse Gjykata do ta trajtojë këtë çështje.  Prokurori thotë se sot, më shumë se kurrë, nevojitet një sistem ndërkombëtar i drejtësisë.

"Nëse dikush do ta përdhunonte dhe vriste vajzën time, askush nuk mund të më detyronte të pajtohesha me vrasësin dhe ta doja atë. Por unë nuk mund ta vras atë. Kështu ligjet bëjnë të mundur që njerëzit, edhe nëse janë armiq mes tyre, të jetojnë së bashku. Dhe në ditët e sotme, ku bota është shumë e ndërlidhur, na duhet  një sistem i ri për të manaxhuar dhunën,”- thotë Prokurori.

Kryeprokurori Okampo thotë se prokurorët ka gjasa të përmbyllin pjesën e parë të seancës kundër udhëheqësit kongolez Lumbanga brenda muajit maj. Ai pret që Gjykata të japë dënimin në lidhje me këtë çështje brenda fundit të këtij viti.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
29.01.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Parlamenti shqyrton Gjykatën e Lartë dhe KQZ-në

Shumica rrëzoi dekretet e Presidentit Nishani mbi Gjykatën e Lartë dhe Kontrollin e Shtetit dhe zgjodhi 3 antarë të rinj në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve
Më tepër

SHBA: Përmirësohet tregu i punës

Në raportin e publikuar sot nga Departamenti i Punës thuhet se kërkesat për përfitimiet e papunësisë ranë në nivelin më të ulët në 15 vjet
Më tepër

Jacobson: Dhuna në protesta – e papranueshme

Ambasadorja amerikane në Prishtinë, Tracey Ann Jacobson, u bënë thirrje organizatorëve të protestave të shmangin dhunën, ndërsa qeverisë të punojë drejtpërdrejtë me qytetarët
Më tepër

Telefonat inteligjentë si mjet diagnostikimi të malaries

Shkencëtarët kanë zbuluar një mënyrë që përdor kamerën e celularit për gjurmimin në gjakun e pacientëve të mikroorganizmave që shkaktojnë këtë sëmundje
Më tepër

BE diskuton për sanksione të reja për Rusinë

Ministrat e Jashtëm të Bashkimit Evropian, po takohen në Brusel për të diskutuar rreth krizës në Ukrianë
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Dexter Newcomb begins cleanup at his house in Scituate, Massachusetts the day after a winter storm left his neighborhood coated in frozen sea spray, snow and sand.
  • Pope Francis is greeted by Argentinian officers of the United Nations Peacekeeping Force in Cyprus, UNFICYP, as he arrives for his weekly general audience in Pope Paul II Hall, at the Vatican.
     
  • NASA Administrator Charles Bolden and his wife, Alexis, lay a wreath at the Tomb of the Unknowns as part of NASA's Day of Remembrance at Arlington National Cemetery in Virginia. The wreaths were laid in memory of those men and women who lost their lives in the quest for space exploration.
  • Japan's Prime Minister Shinzo Abe reacts during a session at the upper house of Parliament in Tokyo.
  • Free Syrian Army fighter Ahmed al-Hussein pets puppies near the frontline in Aziza village in the southern countryside of Aleppo.
  • Smoke from Israeli shelling covers the Lebanese town of Al-Majidiyah (L) on the Lebanese border with Israel as the town of Al-Ghajar is seen on the right. Lebanese Shi'ite militant group Hezbollah claimed responsibility for an attack against a military convoy in an Israeli-occupied border area.
  • German Chancellor Angela Merkel (C) poses with members of a Carnival dance troupe in Berlin. Merkel traditionally receives carnival princes and princesses annually from every German state at the Chancellery prior to the start of the carnival season.
  • Visitors stand on the viewing platform of the new 360-degree panorama 'Dresden 1945 - Tragedy and Hope of a European City' by Berlin-based artist Yadegar Asisi in the Asisi Panometer in Dresden, eastern Germany. The panorama, which is more than 30 meters high and has a 100-meter circumference, shows the city of Dresden after the bombings in February 1945.
  • A model presents a creation of Viktor & Rolf during the 2015 Haute Couture Spring-Summer collection fashion show in Paris, France.
  • A protester wears a globe mask during an anti-fracking protest at County Hall in Preston, northwest England.
  • Stephane Walker of Switzerland skates during the European Figure Skating championships in Stockholm, Sweden.
  • A flock of colored pigeons fly during a pigeon-breeding competition in the southern Spanish village of Bollullos de la Mitacion.

Interaktive