E hënë, 31 gusht, 2015

Lajme

Gjykata e Hages dhe sfidat me të cilat ajo përballet

Liza Brajant

Vetëm katër muaj pasi Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve nisi gjykimin e saj të parë, autoriteti i saj po sfidohet, pasi presidenti sudanez  Omar al-Bashir po i bën qëndresë një urdhërarresti ndaj tij, ndërsa kritikë afrikanë thonë se Gjykata është e njëanshme. Korrespondentja Liza Brajant nga Haga i hedh një vështrim misionit dhe pengesave me të cilat po përballet gjykata e parë e përhershme e krimeve të luftës. 
                          
Gjykata Ndërkombëtare e Krimeve, e krijuar në vitin 2002 me seli në Hagë është një prej disa gjykatave të krijuara pas ngjarjeve të tmerrshme, si gjenocidi i vitit 1994 në Ruanda, vrasjet në masë në Sierra Leone dhe ish Jugosllavi. Kjo është Gjykata e parë me mandat botëror, ndonëse vetëm vendet anëtare të saj u përgjigjen urdhërave të Gjykatës.
Kryeprokurori i Gjykatës,  Luis Moreno-Okampo, thotë se ndonëse Gjykata është në vitet e para, ka nisur të japë rezultate.

"Në pesë vite punë kemi pasur rezultate. Kemi hapur hetime në shkallë botërore. Kemi dënuar fajtorët dhe kemi arrestuar katër prej tyre.  Ata janë udhëheqës të forcave milicore që kanë kryer krime. Dhe kemi 13 persona të tjerë që akuzohen për krime në 4 vende. Ne po tregojmë që Gjykata po funksionon,"- thotë ai.

Rasti i parë i gjykuar nga kjo Gjykatë nisi në muajin janar kundër udhëheqësit kongolez Tomas Lubanga. Ish nënpresidenti i Republikës Demokratike të Kongos Zhan-Pierr Bemba, po kështu po përballet me akuza për krime lufte dhe është ndaluar nga Gjykata. Gjykata ka lëshuar urdhërarreste edhe për kreun e grupit të Ushtrisë së Qendresës së Ugandës, Xhozef Koni, i cili ndodhet ende i lirë. 

Por rasti më i famshëm deri më tani i Gjykatës ka të bëjë me presidentin e Sudanit, Omar al-Bashir, i cili ka vazhduar udhëtimet në disa vende afrikane dhe arabe, megjithë urdhërarrestin ndërkombëtar të lëshuar ndaj tij nga kreu i Gjykatës Moreno-Okampo në fillim të muajit të kaluar. Ekspertë të ligjit ndërkombëtar, si Anthoni Duorkin, thonë se fakti që zoti Bashir po e injoron urdhërarrestin dhe nuk po kapet, tregon kufizimet që ka Gjykata.
Zoti Duorkin po kështu thekson kritikat gjithnjë e në rritje  në kontinentin afrikan se Gjykata është e njëanshme, pasi po merret vetëm me çështje afrikane.

"Në Afrikë, Gjykata po shihet gjithnjë e më tepër si një instrument që po përdoret kryesisht kundër vendeve afrikane. Besoj se kjo është shumë e rrezikshme dhe e pavërtetë. Ligji kërkon që shtetet anëtare të respektojnë vendimet e Gjykatës. Dhe në të vërtetë, në tre raste, përveç atij të Darfurit kundër presidentit Bashir, vendet kërkuan vetë që Gjykata të hynte në shtetet e tyre dhe të monitoronte situatën atje”- thotë ai.

Edhe kryeprokurori Moreno-Okampo po kështu thotë se Gjykata po mban anën e vendeve afrikane, pasi po mbron viktimat e krimeve në Afrikë. Kjo përfshin konfliktet në Darfur të Sudanit, për të cilin kryeprokurori fajëson zotin Bashir. 

Gjykata përballet edhe me sfida të tjera, njëra prej të cilave është anëtarësimi në organizatë. Një numër vendesh me rëndësi si Rusia, Kina dhe India nuk i janë bashkuar Gjykatës. Këtë nuk e ka bërë as shteti amerikan dhe është e paqartë nëse kjo politikë do të ndryshojë me administratën e re. 

Çështja e juridiksionit të Gjykatës është ngritur edhe në lidhje me Autoritetin Palestinez që i kërkoi sivjet Gjykatës Ndërkombëtare të zhvillonte hetime mbi ofensivën izraelite në Gazë. As Autoriteti Palestinez as Izraeli nuk janë anëtarë të Gjykatës dhe Autoriteti Palestinez nuk njihet ndërkombëtarisht si shtet.

Zoti Moreno-Okampo thotë se po pret më shumë informacione para se të vendosë, por ekspertët dyshojnë nëse Gjykata do ta trajtojë këtë çështje.  Prokurori thotë se sot, më shumë se kurrë, nevojitet një sistem ndërkombëtar i drejtësisë.

"Nëse dikush do ta përdhunonte dhe vriste vajzën time, askush nuk mund të më detyronte të pajtohesha me vrasësin dhe ta doja atë. Por unë nuk mund ta vras atë. Kështu ligjet bëjnë të mundur që njerëzit, edhe nëse janë armiq mes tyre, të jetojnë së bashku. Dhe në ditët e sotme, ku bota është shumë e ndërlidhur, na duhet  një sistem i ri për të manaxhuar dhunën,”- thotë Prokurori.

Kryeprokurori Okampo thotë se prokurorët ka gjasa të përmbyllin pjesën e parë të seancës kundër udhëheqësit kongolez Lumbanga brenda muajit maj. Ai pret që Gjykata të japë dënimin në lidhje me këtë çështje brenda fundit të këtij viti.//lk

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

LAJME

Të zhdukurit, familjet me një deklaratë

Familjarët kërkuan që kjo çështja të ngrihet në tryezën e bisedimeve të ndërmjetësuara nga Bashkimi Evropian
Më tepër

Rama i kundërpërgjigjet Athinës

Prishja e kishës në Dhërmi. Kryeministri shqiptar: Anjë vend fqinj nuk ka të drejta mbi ortodoksët shqiptarë. Ata nuk janë grekë
Më tepër

Drejtësia për të mitur dhe reforma në drejtësi

“Drejtësia për fëmijët do të ndihmojë shumë prej tyre të luftojnë varfërinë dhe përjashtimin si dhe do të sjellë efekte pozitive në jetën e tyre” - thotë përfaqësuesja e UNICEF-it në Tiranë, Antonela Skolamiero.
Më tepër

Imigrantët kthehen, ngrenë biznese

Shumë shqiptarë që punonin prej vitesh në Greqi, janë kthyer në Shqipëri dhe po ngrenë sipërmarrje të vogla
Më tepër

Turizmi dhe kriza ekonomike në Greqi

Grekët shpresojnë që turizmi të ndihmojë vendin të dalë nga kriza ekonomike
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Ashton Eaton of the U.S. gestures as he holds a giant $100,000 cheque for his world record in the men's decathlon during the 15th IAAF World Championships at the National Stadium in Beijing, China.
  • People hold placards and shout slogans as they gather outside the parliament in Tokyo to protest against Japan's Prime Minister Shinzo Abe's security bill, in this photo taken by Kyodo.
  • Israeli border police detain a Palestinian during a protest  in Beit Jala, West Bank, against the Israeli separation barrier.
  • A statue on the roof of the Portuguese finance ministry in Lisbon is silhouetted against a so-called "supermoon" full moon, Aug. 29 2015. Supermoon, or perigee moon, is the name given when the full or new moon comes closest to the Earth making it appear bigger.
  • A Norwegian sailor stands on the deck of the Siem Pilot ship during a migrants search and rescue mission in the Mediterranean Sea.
  • People stand around a crater at the site of a Saudi-led airstrike in Yemen's capital Sana'a.
  • A protester offers prayers on the second day of a demonstration demanding Prime Minister Najib Razak’s resignation and electoral reforms in Kuala Lumpur. Tens of thousands of Malaysians swarmed central Kuala Lumpur to call for the prime minister's ouster over corruption allegations and demand broader reforms, defying warnings by police who had declared the rally illegal.
  • A devotee takes a selfie during a procession of elephant headed Hindu god Ganesh in Mumbai, India.
  • Firefighters puts out a wildfire in Lucenza, in Cualedro, near Ourense, Spain.
  • Pregnant women cross a road as they parade in central Minsk, Belarus.
  • Team Artemis Racing Sweden, skippered by Nathan Outteridge, competes in the first day of races of the 35th America's Cup World Series, in Gothenburg, western Sweden,  Aug. 29, 2015.
  • Dancers wearing masks and kimonos perform in the streets at the "Super Yosakoi 2015" dance festival in Tokyo, Japan.
  • A perigee moon, also known as a super moon, rises above the Orthodox Church in the town of Novogrudok, 150 kilometers (93 miles) west of the capital Minsk, Belarus, Aug. 29, 2015.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.