E mërkurë, 02 shtator, 2015

Lajme

Të mirat e ecjes; alcajmeri; duhani dhe adoleshentët


Të mirat e ecjes

Për të patur një zemër të shëndetëshme, duhen luajtur këmbët, thuhet në një studim të kohëve të fundit.  Ecjet e gjata që ndihmojnë për djegjen e kalorive mund të përmirësojnë faktorët që ndikojnë në sëmundjet e zemrës. Madje ecje të tilla, sipas studimit, rekomandohen edhe për personat që sapo kanë kaluar një sëmundje kardiake dhe janë në procesin e rehabilitimit apo rikthimit në jetën normale.

Për dekada, mjekët i kanë këshilluar pacientë që kanë përjetuar goditje në zemër që të kryejnë ushtrime të lehta fizike, dhe tani studimi tregon se këta persona mund të jetojnë më gjatë sesa ata që nuk zbatuan këshillat e mjekut në këtë drejtim.

Këto këshilla kanë mbetur thuajse i pandryshuara që prej viteve 1970, por studimi i ri tregon se shëndeti i pacientëve mund të  përfitojë edhe më shumë nëse ushtrimet fizike shtohen.

Mjekët pranë universitetit të Vermontit morrën në shqyrtim 74 pacientë që ndodheshin në procesin e rehabilitimit pasi kishin pësuar goditje në zemër. 50 përqind e tyre kryen ushtrime fizike të zakonshme si ecje, ngarje biçiklete ose vozitje me varkë. Koha e ushtrimeve të tyre ishte 30 minuta, 3 herë në javë. 50 përqind e pacientëve të tjerë kryen ecje për 45 minuta deri 60 minuta, thuajse cdo ditë.

Pas 5 muajsh, pacientët që kishin kryer ecje të gjatë kishin një përmirësim më të madh në nivelet e sheqerit në gjak dhe kolesterinës, në tensionin e gjaku dhe ndjeheshin më mire fizikisht. Ata gjithashtu humbën 10 kg të peshës trupore në krahasim me 4 kg që humbën pacientët e tjerë që kryen ushtrime të zakonshme e 3 herë në javë.

Ekspertët thonë se edhe ushtrimer pa shumë sforcime si ecja mund të ndihmojnë në djegjen e mijëra kalorive në javë në se kryhen shpesh. 

 Duhani dhe adoleshentët 

Ligjet kundër shitjes së cigareve për fëmijët ose të rinjtë nën moshën e lejuar, kanë ndihmuar në uljen e numrin e atyre që pijnë duhan mes kësaj grupmoshe në Shtetet e Bashkuara. Sipas një studimi të ri, zbatimi i këtyre ligjeve kundër duhanit u përmirësua dukshëm nga midis viteve 1997 – 2003, duke bërë që pirja e duhanit mes 15 vjeçarëve të ulet 20 përqind.

Në vitin 1996, qeveria federale u dha urdhër shteteve të miratonin dhe zbatonin ligjet që ndalonin shitjen e cigareve për minorenët. Studimet tregojnë se këto ligje kanë qënë të sukseshme, duke ndikuar në rënien e pirjes së duhanit mes të rinjve në nivelin më të ulët që nga viti 1991.

Ekspertë nga shkolla mjekësore e Universitetit të shtetit Masaçusets, shqyrtuan nivelet e pirjes së duhanit mes të rinjve pas hyrjes në fuqi të këtyre ligjeve. Ata vunë re një lidhje të drejtpërdrejtë midis zbatimit të detyruar të ligjit kundër shitjes së cigareve për adoleshentët dhe pakësimit të pirjes së duhanit në radhët e tyre.

Për të parë sesi zbatohen këto ligje, e për t’u siguruar që ato zbatohen, në shumë shtete, autoritetet dërgojnë qëllimisht në dyqanet që shesin cigare persona me letërnjoftime ku ata paraqiten nënmoshën e lejuar për të blerë cigare. Që kur këto shtetet  filluan të përdorin taktika të tilla, niveli i shitjes së cigareve për adeleshentët ka rënë shumë. Detyrimi për zbatimin e këtyre ligjeve solli një rënie prej 21 përqind të pirjes së duhanit mes fëmijëve të klasave të dhjeta.

Ekspertët thonë se për këtë pakësim kanë ndikuar edhe faktorë të tjerë, përfshi çmimet e larta të paketave të cigareve dhe ndalimi i pirjes së duhanit në vende publike. Ekspertët janë tepër të inkurajuar nga rezultatet e studimit, por thonë se pirja e duhanit mes rinisë mbetet problem. Pavarësisht nga përparimi që tregohet në raport, më shumë se 12 përqind e amerikanëve nën moshën 19 vjec vazhdojnë të pijnë duhan. 

 Provim që parashikon Alcajmerin 

Një provim i thjeshtë prej 15 pikësh mund të ndihmojë  në parashikimin e rrezikut të Alcajmerit tek të moshuarit. Në bazë të këtij provimi, personat që marrin më pak pikë ndodhen në rrezik më të ulët për t'u prekur nga kjo sëmundje.

Studimet tregojnë se terapia me barna kundër alcajmerit është më e suksesëshme kur ajo fillon ndërsa sëmundja ndodhet në fazë të herëshme, por parashikimi se cili nga të moshuarit do të preket nga kjo sëmundje, përbën një sfidë për mjekët.

Një eksperiment i kohëve të fundit nga shkencëtarë pranë universitetit të Kalifornisë në San Francisko, tregon se një provim prej 15 pikash mund të ndihmojë në klasifikimin e të moshuarve me rrezik të ulët, të mesëm e të lartë për t'u prekur nga Alcajmeri. Rezultatet e studimit u botuan në  në revistën Neurologji.

Gjatë këtij studimi, mjekët ua dhanë këtë provim 3 mijë të moshuarve. Në bazë të rregullave,  pjesmarrësit që ishin më të moshuar ose që kishin probleme të lehta me kujtesën marrin më shumë pikë. Por atyre iu dhanë pikë edhe se kishin  më pak faktorë të njohur rreziku si të qenit nënpeshë, mospirje të alkoholit dhe kohëzgjatja më shumë se 45 sekonda për të mbërthyer këmishën.

Rezultatet treguan se personat që morrën 3 pikë ose më pak ishin rreth 4 përqind në rrezik  për t'u prekur nga Alcajmeri brenda 6 vjetëve të ardhshëm. Ndërsa, personat që siguruan 8 pikë a më shumë ishin  në rrezik shumë të lartë  rreth 56 përqind.

Ekspertët thonë se ky provim mund t'i ndihmojë të moshuarit që të qetësohen nëse rreziku është i ulët, ose për t'i përgatitur pacientët dhe familjet e tyre kur ky rrezik është i lartë.

Lexo dhe komento:
Astrit Lulushi’s Blog

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
01.09.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Papa Françesku dhe aborti

Gjatë Vitit të Mëshirës, priftërinjve do t’u lejohet të falin gratë që kanë abortuar
Më tepër

Operacione ndaj mediave në Turqi

Policia në Turqi ka filluar disa operacione kontrolli ndaj bizneseve, pronë e një kompanie të madhe mediatike
Më tepër

Opozita madedonase kthehet në parlament

Pas një bojkoti prej rreth një viti e gjysmë, opozita maqedonase e drejtuar nga Lidhja Social Demokrate u kthye sot në Parlament
Më tepër

Fillon viti i ri shkollor në Kosovë

Këtë vit në klasë të parë janë regjistruar rreth 29 mijë nxënës, ndërsa autoritetet paralajmëruan reformimin e sistemit arsimor, i cili ende vazhdon të përballët me sfida
Më tepër

Dënohet gazetarja e Radios Evropa e Lirë

Khadija Ismaylova, një korrespondente e Radios Evropa e Lirë në Azerbaixhan u dënua me 7.5 vjet burg për krime financiare
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • First graders take part in a ceremony to mark the start of a school year in Kyic, Ukraine.
  • A woman salvages a mattress from a pile of furniture left in a street of the popular downtown district of Hillbrow, South Africa, following an eviction of an occupied building.
  • Indonesian trade union supporters march towards the Presidential Palace in Jakarta to protest against job cuts and call for higher wages.
  • Earth's thin atmosphere stands out against the blackness of space in this photo shared by NASA astronaut Scott Kelly on board the International Space Station.
  • The TePee wildfire is seen burning at the Manning Bridge as it crosses the Salmon River near Riggins, Idaho, in this U.S. Forest Service picture taken Aug. 29, 2015. An 18-mile (29-km) portion of the Salmon River east of the Oregon border was closed to boating and fishing due to the Tepee Springs fire, which has charred more than 78,000 acres (316 square km) of the Payette National Forest and surrounding timber.
  • This combination of two satellite images provided by UNITAR-UNOSAT shows before (below) and after (top) a massive explosion was set off near the 2,000-year-old Temple of Bel in Palmyra, Syria, occupied by Islamic State militants.
  • A woman swims with a dog in the waters of the Yenisei River in the Siberian Taiga area outside Krasnoyarsk, Russia, Aug. 31, 2015.
  • Police arrest a Hindu activist as demonstrators try to break through to a cordoned-off area near parliament in Kathmandu during a protest demanding Nepal be declared a Hindu state.
  • Bibi rides her bike on the Playa during the Burning Man 2015 "Carnival of Mirrors" arts and music festival in the Black Rock Desert of Nevada, USA, Aug. 31, 2015. Approximately 70,000 people from all over the world are gathering at the sold-out festival to spend a week in the remote desert to experience art, music and the unique community that develops.
  • Austin Cable rides past an art installation during the Burning Man 2015 "Carnival of Mirrors" arts and music festival in the Black Rock Desert of Nevada, USA, Aug. 31, 2015.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.