E enjte, 18 shtator, 2014

Lajme / Mjedisi

Mbrojtja dhe përdorimet e burimeve ujore nëpër botë

Shmangia e shpërdorimeve një nga përparësitë kryesore në vendet me mungesë uji të pishëm dhe thatësira të përvitshme

Mbrojtja dhe përdorimet e burimeve ujore nëpër botë
Mbrojtja dhe përdorimet e burimeve ujore nëpër botë
Isabela Çoçoli

Shmangia e shpërdorimit të ujit është një nga përparësitë kryesore në mbrojtjen e mjedisit nëpër botë dhe veçanërisht në ato vende që kanë mungesë uji të pishëm dhe të tjera që kanë periudha të përvitshme thatësirash që preking ndjeshëm prodhimin bujqësor. Por ka edhe vende që u duhet të krijojnë reshje shiu për të pastruar qytetet.

Shkencëtarët e Universitetit Warwick të Britanisë së Madhe po studjojnë mënyra për përdorimin me kursim të ujit në procesin e vaditjes me fertilizatorë.  Sistemi përfshin disa tuba të vendosur nën dhé për të ushqyer me ujë dhe fertilizatorë bimët në rritje.

Ekipi i kërkimeve ka vendosur sensorë të lagështirës në tokë që i dërgojnë informacion një sistemi kontrolli të lidhur me kompjuter, i cili përdor teknologjinë e telefonëve celularë.  Sistemi i kontrollit  hap ujin kur toka është e thatë nën nivelin e caktuar. Duke përdorur këtë teknologji të re, fermerit i krijohen kushtet të vendosë kur dhe cilat bimë të vaditë, madje dhe me çfarë sasi uji.

Rezultatet e deritanishme të përdorimit të kësaj teknologjie tregojnë për një rënie të konsiderueshme të humbjeve në procesin e vaditjes me ujë të përzjerë me fertilizatorë.  Për më tepër, ky proces është shumë i rëndësishëm për rajonet me thatësirë të madhe të botës.

****

Kina ka bërë eksperimente për krijimin artificial të reshjeve për dekada me radhë.  Shirat artificiale janë përdorur në fakt për të pastruar qytetin pas stuhive të forta të shoqëtuara me ngritjen e pluhrit.

Ekspertët e zyrës së modifikimit të motit në provincën Hebei përdorin një tip avioni të vogël për të spërkatur retë me një katalizator për të gjeneruar reshje shiu.  Ata fluturojnë 50 deri në 60 herë në vit, kryeisht në stinën e pranverës apo të vjeshtës, kur pjesa veriore e Kinës goditet nga thatësirat e mëdha.

Shumë shkencëtarë argumentojnë se procesi i ngarkimit të reve është në fakt proces “i vjedhjes së shiut”, sepse duke krijuar shi artificialisht në një zonë, një zone tjetër i mungojnë reshjet dhe një proces i tillë mund të çojë në probleme për mjedisin.
Por fermerët në fshatrat përreth Pekinit nuk janë dakord me këtë argument, duke thënë se thatësira e tejzjatur e Kinës prek produktivitetin e të mbjellave çdo vit dhe ata duhet të marrin ndihmë në çdo formë që të jetë e mundur.

****

Pyjet me re kanë ekosisteme që gjenden vetëm në disa zona malore tropikake.  Ato nuk janë vetëm zona bukurish natyrore, por edhe burime uji të freskët për shumë qytete të botës.

Qendra e Kombeve të Bashkuara për Monitorimin e Konservimit të ujit nëpër botë ka futur tashmë në praktikën e saj vëzhgimin e këtyre pyjeve në kuadrin e përpjekjeve për të ruajtuar këto ekosisteme të veçanta.

Vëzhgimet treguan se pyjet me re janë në rrezik për shkak të prerjes së drurëve dhe ngrohjes globale, veçanërisht në Azi dhe në Amerikën e Jugut, ku pjesa më e madhe e tokës është pastruar për t’u përdorur si tokë bujqësore.

Përfundimet e studimit i kanë nxitur kompanitë private që shfrytëzojnë burimet e ujit të mbështesin zgjidhjet e propozuara dhe të financojnë fermerët prë të mbrojtur pyjet me qëllim që të pakësojnë dëmet.  Megjithatë, duhet bërë më shumë punë për t’i mbrojtur këto ekosisteme delikate, para se ato të zhduken përgjithëmonë.

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
17.09.2014
Emisioni televiziv Ditari

LAJME

Dështon zgjedhja e kryetarit të parlamentit të Kosovës

Kandidati i Partisë Demokratike mori 44 vota nga 116 deputetë të pranishëm në seancë.Mbetet i paqartë vazhdimi i seancës
Më tepër

Dhoma e Përfaqësuesve voton për armatosjen e rebelëve në Siri

Ligjvënësit votuan të mërkurën 273 pro dhe 156 kundër, por një numër demokratësh dhe republikanësh e kundërshtuan me forcë amendamentin
Më tepër

Të enjten mblidhet Parlamenti i Kosovës

Partitë politike shkojnë në seancë me qëndrime të ndara rreth ndërtimit të institucioneve, në bazë të zgjedhjeve parlamentare të tetë qershorit.
Më tepër

Qeveria rishikon buxhetin dhe përfundon 51 rrugë

Sipas marrëveshjes me FMN, ulja e deficitit dhe borxhit publik pritej të niste vitin tjetër.
Më tepër

Luniku: Është tronditur besimi tek Banka e Shqipërisë

Ish-Guvernatori i Bankës së Shqipërisë i bën thirrje parlamentit të zgjidhë sa më shpejt situatën me ekipin drejtues të Bankës
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Egyptians walk past a graffiti with modern and Pharaonic motifs on Mohammed Mahmoud Street near Tahrir Square, in downtown Cairo.
  • A man passes by a damaged vehicle on a street covered with mud due to heavy floods in Tekija village, Serbia.
  • A poor Filipino girl holds bread and drinks she received during a feeding program by Dominican nuns in Manila, Philippines.
  • A homeless man sleeps as riot police face off against members of Brazil's Roofless Movement during a protest against their forced eviction from an abandoned building they were occupying, in downtown Sao Paulo, Sept. 16, 2014.
  • Pope Francis waves to nuns at the end of his weekly general audience in St Peter's square at the Vatican.
  • A firefighter battling the King Fire watches as a backfire burns along Highway 50 in Fresh Pond, California, USA, Sept. 16, 2014.
  • Troops hold colored cards during a military parade celebrating Independence Day at the Zocalo square in downtown Mexico City, Sept. 16, 2014.
  • A protester holds a smoke flare during a rally near the Ukrainian parliament in Kyiv, against the law to provide separatist-held regions with a special status.
  • Katy Perry performs on stage at "The Prismatic World Tour" at the Honda Center in Anaheim, California, Sept. 16, 2014.
  • Taiwan Navy's Perry-class frigate fires chaff during the annual Han Kuang military exercises off the east coast of Hualien, central Taiwan.
  • Baltimore Orioles center fielder Adam Jones celebrates with fans after a baseball game against the Toronto Blue Jays in Baltimore, Maryland, USA. Baltimore won 8-2 to clinch the American League East.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.