E dielë, 01 shkurt, 2015

Lajme / Ballkani

Analizat afatgjata, të nevojshme për Shqipërinë dhe Kosovën

x
Keida Kostreci
Zëvendës presidenti i një firme konsultative në Shtetet e Bashkuara thotë se elitat në Shqipëri dhe Kosovë duhet të bëjnë plane afatgjata për zhvillim, duke marrë vendime të bazuara tek prirjet e kaluara dhe të dhënat konkrete. Aleksandër Dardeli, një shqiptaro-amerikan karriera e të cilit përfshin ekpertizë për të dyja vendet dhe që ka qenë edhe gazetar i Zërit të Amerikës, thotë se teknologjia dhe globalizimi paraqesin sfida të reja për ndërveprimin mes njerëzve dhe qeverive.
                                    
Puna për disa organizata prestigjioze, e përqendruar tek strategjitë, reformat dhe qeverisja e mirë, e kanë bërë Aleksandër Dardelin ta shohë zhvillimin si shumën e përpjekjeve të informuara, mbështetur tek përvoja e mëparshme, prirjet në drejtime të caktuara dhe veprimet e matura të elitave.  

Firma IBI prane Uashingtonit, ku ai është zëvendës president, ofron shërbime këshillimore për qeveritë, për politikat makroekonomike të rritjes.
 
“Ne shikojmë ciklet historike të një vendi: konfliktet, luftrat, prirjet demografike dhe mundësitë që kanë ato për të krijuar konflikte, ndryshimet politike, ndryshimet shoqërore, ndryshimet në resurse, aksesi në ujë, aksesi në burime bujqësore, i integrojmë të gjitha këto të dhëna dhe përpiqemi të bëjmë parashikime, aq të sakta sa janë të mundshme”.

Zoti Dardeli vlerëson ndryshimet pozitive në Shqipëri përfshirë kalimin nga diktatura në një vend relativisht të lirë, daljen nga mjerimi ekonomik i viteve ’90 – ’91, si edhe integrimin në strukturat e sigurimit perëndimor, sidomos anëtarësimi në NATO në vitin 2009.
Ndërsa për Kosovën, ai thotë se krijimi i shtetit të ri me shumë mundësi përpara, ishte një ngjarje e madhe për gjithë shqiptarët. Por ai vë në dukje edhe disa probleme që duhen pranuar.

“Në Shqipëri vazhdon një ngërç politik prej vitesh të tëra, që është bërë bllokim për arritjen e disa rezultateve dhe disa kërkesave që kanë vetë elitat shqiptare për zhvillim. Në radhë të dytë ka probleme me korrupsionin, ka probleme me qeverisjen e mirë, sidomos përsa i përket gjyqësorit dhe ekzekutivit por edhe probleme të tjera”.

Zoti Dardeli i sheh zhvillimet në rajon në një kontekst botëror dhe ekonomik, i cili siç thotë ai duhet analizuar me kujdes, në një botë në ndryshim e sipër.

“Kemi fenomene si globalizimi ose teknologjia, të cilat po ndryshojnë mënyrën se si njerëzit ndërveprojnë, mënyrën sesi qeveritë qeverisin, menyrën sesi përkufizohet dhe kuptohet zhvillimi”.
         
Ky ndryshim ka sjellë një fragmentizim të vendim-marrjes nga qendra drejt niveleve më të ulëta, niveleve rajonale, niveleve lokale, si edhe e ka zhvendosur gjithnjë e më shumë hartimin e rregullave, kornizave ligjore, legjislative apo vendim-marrjen tek organizatat private. Në këtë drejtim zoti Dardeli thotë se Shqipëria dhe Kosova janë  në nivelin fillestar.

“Për shembull, në rastin e Shqipërisë, akoma nuk është menduar saktë nga elitat shqiptare, nga elitat politike qofshin brenda qeverisë apo jashtë qeverisë se cili është roli kompetitiv, vendi kompetitiv i Shqipërisë në botë. A do të jetë Shqipëria një oborr i pasëm i Bashkimit Evropian për industri të lehta shërbimesh, a do të zgjerohet Shqipëria drejt fqinjëve imediatë, për të krijuar një zonë të lirë ekonomike në Ballkan, apo do të jetë Shqipëria një trampolinë për prodhues të fuqishëm botërorë, si Japonia, Kina, apo India për në BE”.

Firmat si IBI e zotit Dardeli ndihmojnë vende si Shqipëria dhe Kosova të marrin vendime sa më të sakta. Ideja e zotit Dardeli është që vendet të jenë përgatitura për të përballuar situata të pritshme. Ai sjell si shembull krizën ekonomike botërore që ka filluar të ndjehet në Shqipëri. Duke e vënë veten në pozitat e një vëzhguesi të jashtëm ai thotë se duket se Shqipëria nuk e ka bërë këtë punë përgatitore ende.

“Sfida është e qytetarëve shqiptarë që ndoshta në të ardhmen e afërt, 2013, 2018, 2020 të ushtrojnë presionin e duhur tek elitat e tyre, që këto elita në radhë të parë të gjejnë gjuhën e duhur për kompromise, për kapërcimin e ngërçeve dhe për të kryer këto analiza afatgjata që nuk varen nga ciklet politike”.
         
Zoti Dardeli thotë se ciklet politike janë elementë të domosdoshëm të zhvillimit, si element demokratik që sjell frymëmarrje të re përmes zgjedhjeve.

“Problemi është si të integrohet vendim-marrja afatgjatë në ciklin politik dhe sa mendjehapur është cikli politik, elitat që janë pjesë e shtetit për t’i përfshirë këto konsiderata në vendim-marrjen e tyre. Këtu mendoj se ka punë për të bërë në Shqipëri dhe në Kosovë. Këtu mendoj se ka vend për rritje në elitat politike shqiptare në të dyja anët e kufirit”.

Zoti Dardeli mendon se ka filluar ndryshimi i mentalitetit në Ballkan, ku brezi i ri në Kosovë, në Shqipëri, në Mal të Zi, në Maqedoni qoftë edhe në Serbi është më tepër i orientuar nga rezultati, nga zgjidhjet sesa nga debati dhe konflikti. Por ai thotë se tani duhet që elitat politike të mos bëhen pengesë dhe ta integrojnë këtë mënyrë të re të menduari në vendim-marrje.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 
 
 
 

 

 

 

 

 

 

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Petrit
12.02.2013 14:17
PER C'FAR SHQIPERIE TE lire NA FLET KY Alesander Dardeli,per SHQIPERINE E SUDUNDUAR BRUTALISHT NE MENYREN ME DEMOSTRATIVE NGA MOSTRAT E DIKTATURES KOMUNISTE DHE PJELLAT E SAJ NE VITE?APO PER NJE RINI TE PLAKUR ME BINDJE E VEPRIME DEMOSTRATIVE KOMUNISTE TE KACAVJERRUR DERI ME TASH NE KRYE TE TRE PUSHTETEVE QE RICIKLOJNE NE VITE VETEM BOTEN E KRIM-KORRUPSIONIT POLTIK TE TRASHEGIMINESE SE DIKTATURES KOMUNISTE?
Shkurt analiza e sugjerimet e shokut,apo zotit Daniel ngjason shume me ato vargjet satanike te Isamil Kadares kur hymnizonte diktaturen komuniste ne vite si,KU T'I KERKOJME RRENJET E TUA PARTI .............
TE SHRUAJSHE ESHTE KULTURE DHE DIJE,POR TE ZGARAVITESH PER HIRE TE PAREVE TE PISTA NEN DORE ESHTE MEKAT DHE KRIM.
PA U DENUAR KRIMET MAKABE TE DIKTATURES KOMUNISTE DHE PERSEKUTORET NE TO,tipa si Danieli me shoke do vazhdojne te bejne spotet e rrekalmat per djajt e poltikave shqiptare te veshur me mantelin e nuserise per te fshehur e lene ne harrese mijra krime ne vite qe kerkojne ndeshkim dhe jo lloqe kavaje.
Shqiperia u la me gjakun e mbi 3500 shqiptareve te pafajshem me 1997,dhe nje vite me vona pa u lare gjaku i mijra te vrareve e masakruarve ju grabiten ,dhe ju pushtuan istitucionet duke vazhduar me djegjen e istitucionit te kryeministrise nga Sali Berisha me shoke qe nuk kane te ndalur ne krime ne vite,si vrasja e deputeteve Hajdari dhe xhindi,tragjedia e Gerdecit dhe 21 janari kurse ky fare Danieli na perallis per "lirine qe gezojne shqiptaret nga poltikat e dites,pas konvertimin te diktatures komuniste ne nje djall e gjysem"TURP,HARRESE apo padije,le te zgjedhi ke t'i vije per shtat Danielit me shoke.Boll me shqiptaret dhe Shqiperia po grabitet,terrorrizohet dhe vritet nga politkane te pandergjegjshem qe diligjojne ne vite boten e krim-korrupsionit kurse Danieli na jep leksione per fitim personal.Mjaft me.


nga: Anonim
12.02.2013 10:29
E lexova me vemendje komentin, por dicka nuk kupton Aleksander Dardeli, qe fatkeqesisht ne Shqiperi nuk ekzistojne as elita shqiptare dhe as elita politike. Po te besh nje analize te hollesishme del qe ne Shqiperi te ashtuquajtura elita te pergjithshme i kane bere ne menyre te vecante fresk, qe nga data 29 netor 1944, sistemeve politike dhe qeverive, pra atyre qe jane pozite. Kjo u tregua tani se fundi me nenshkrimin e nje prememorje per futjen ne BE te Shqiperise per te votuar tre ligje nga opozita. Ne nje kohe kur nuk jane keto tre ligje, por jane gjera te tjera me madhore qe Shqiperia te futet ne Europe nga ana politike, sepse nga ana natyrore eshte. Pra, keto elita shqiptare nuk jane tjeter vetem disa sherbetor dhe servil te bindur te kujdo qe eshte ne pushtet. Ne lidhje me elitat politika keto nuk jane te tille sepse keto fatkeqesisht jane jashteqitja me e keqe qe ka nxjerre populli shqiptar ne historine e vet qindra vjecare, si te pozites dhe te opozites. Personi qe leshon eren me te rende dhe nje pjese e popullit shqiptar nuk e kupton se i jane mesuar hundet me kete lloj ere te rende gjirizesh eshte Sali Berisha. I cili vjen nga rradhet e komunisteve me dogmatike, me maskarenj dhe eshte njeriu i ri me prefekt qe ka krijuar Partia e Punes e Shqiperise me ne krye Enver Hoxhen. I cili me levizjet e tij me spetakulare gjate gjithe jetes se tij arriti te hynte deri ne familjen e Enver Hoxhes dhe tani therret e bertet per antikomunizem thjeshte sa per te hedhur tym dhe kur ne ndonje rast vendos ne goje Enver Hoxhen, me perpara ka marre leje atje ku duhet dhe ku e din vetem ai.
Kalimi ne nje shtet te vetem te Shqiptareve behet edhe pa referendum, por duke unifikuar arsimin, kulturen, zhvillimin ekonomik dhe levizjen e lire ndermjet vedit. Por duke patur parasysh qe "Feja e shqiptarit eshte shqiptaria". Kur te kene mbaruar keto procese ne menyre sa me te shpejte atehere politika s'ka se cfare te beje. "Politikanet" nuk e duan nje gje te tille sepse nuk do te kete me dy preseident, dy kryetar kuvendi, dy kryeministra, me dhjetra ministra dhe per me teper edhe dy perfaqesi diplomatike ne shume vende te botes.
Duhet luftuar qe besimet fetare te jene sa me shume me karakter dhe zakone shqiptare dhe europiane, duke luftuar ne te gjitha drejtimet ndikimet fondamentaliste dhe integraliste.
Nga ana ekonomike duhet qe te zhvillohen ne menyre paralele, infrastruktura rrugore, bujqesia, industria ushqimore, industria e lehte dhe menjehere me keto industria turistike.
Ne lidhje me kete duhet unifikimi i arsimit dhe te ndertohet e te fuqizohet nje universitet shume i fuqishem mbare kombetar me kuadrot me te mira qe ka nxjerre kombi shqiptar. Femra duhet te jete mundesisht edhe me arsimuar se mashkulli, ashtu si na ka mesuar Sami Frasheri, sepse eshte e para mesuese e femijes kur del ne jete. Me keto pikpamje ecet perpare ne drejtim te vendeve me te zhvilluara, ku duhen te merren shembujt, si vendet Skandinave. Tung.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
31.01.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Lufta kundër grupit Boko Haram

Bashkimi Afrikan ra dakord mbështesë propozimin për të dërguar 7500 trupa në luftë kundër grupit ekstremist Boko Haram në Afrikën perëndimore.
Më tepër

Shteti Islamik pranon humbjen në Kobani

Luftëtarët e Shtetit Islamik nxorën sot një video ku pohojnë se janë mundur në qytetin sirian Kobani, por betohen se do ta sulmojnë përsëri këtë qytet.
Më tepër

Greva e punonjësve të arsimit në Maqedoni

Sindikata e Arsimit, Shkencës dhe e Kulturës kërkon ngritjen e rrogave për 25 përqind për punonjësit e këtyre fushave, ndërsa Ministria thotë se nuk është në gjendje të bisedojë pa u ndërprerë greva.
Më tepër

Shkollat profesionale në Shkodër

Megjithëse me një traditë të gjatë, një pjesë prej këtyre shkollave profesionale, gjatë 25 viteve të fundit, kanë shkuar drejt degradimit për shkak të mugesës së interesimit dhe investimeve.
Më tepër

Maqedoni, akuza ndaj drejtuesit të opozitës

Prokuroria publike maqedonase ka akuzuar drejtuesin e opozitës maqedonase Zoran Zaev për tentim dhune ndaj zyrtarëve të lartë shtetërorë. Zoti Zaev dyshohet ta ketë kërcënuar dhe shantazhuar kryeministrin Nikolla Gruevski.
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • An Ukrainian policeman embraces his wife during a ceremony in Kharkiv, northeastern Ukraine, before his departure to the east of the country where he will take part in an "Anti-Terrorist Operation" (ATO).
  • A general view of Italy's Chambers of Deputies as it begins voting for a new president in Rome. Lawmakers failed to elect a new president in a first round of voting on Thursday, leaving Prime Minister Matteo Renzi hoping to push through his candidate only in a fourth round when the required threshold of votes is lower.
  • Relatives of Islamic State captive Jordanian pilot Muath al-Kasaesbeh place a poster of him in front of their new gathering headquarters in Amman. Japan and Jordan scrambled on Friday to find out what had happened to two of their nationals being held by IS, after a deadline passed for the release of a would-be suicide bomber being held on death row in Amman.
  • Indian Border Security Force (BSF) soldiers participate in a parade in Humhama, on the outskirts of Srinagar. Some 333 trained constable recruits were formally inducted into the BSF after completing 44 weeks of training.
  • Musa, a 25-year-old Kurdish marksman, sits in the rubble of the Syrian town of Kobani, also known as Ain al-Arab. Kurdish forces recaptured the town on the Turkish frontier on January 26, in a symbolic blow to the jihadists who have seized large swaths of territory in their onslaught across Syria and Iraq.
  • The 'Havengore', which carried Winston Churchill's coffin along the Thames, makes the same journey with members of his family onboard to mark the 50th anniversary of his funeral in London.
  • A Palestinian activist, Lema Nazeeh, argues with an Israeli soldier during clashes between security forces and Palestinians from the West Bank village of Bilin, following a march to protest against Israeli settlements, in Bilin, west of Ramallah.
     
  • Georgian army tanks take part in a military exercise near the Vaziani military base close to the Georgian capital Tbilisi. NATO Deputy Secretary-General Alexander Vershbow arrived in Tbilisi for a two-day visit regarding Georgia's prospective integration into the alliance.
  • Rory McIlroy of Northern Ireland plays a shot during the second round of the 2015 Omega Dubai Desert Classic, in Dubai, United Arab Emirates.
  • A man walks by artist Peter Regli's sculpture "Reality Hacking No 320 Snow Monsters" near the Flatiron Building in New York.
  • Indian students of Saint Francis Girls High School form the word "peace" as they participate in a 'Non-violence and Peace' rally in Secunderabad, on the 67th anniversary of Mahatma Gandhi's assassination.
  • A European wildcat hides and sleeps in a hole at the zoo in Duisburg, Germany. Germany currently faces snowfall and temperatures around the freezing point.
  • Supporters of Qatar cheer before the 24th Men's Handball World Championships semi-finals match between Qatar and Poland at the Lusail Multipurpose Hall in Doha.
  • A woman walks through the snowy forest on the Grosser Feldberg mountain in the Taunus region near Frankfurt am Main, western Germany.

Interaktive