E premte, 29 maj, 2015

Lajme / Ballkani

Analizat afatgjata, të nevojshme për Shqipërinë dhe Kosovën

x
Keida Kostreci
Zëvendës presidenti i një firme konsultative në Shtetet e Bashkuara thotë se elitat në Shqipëri dhe Kosovë duhet të bëjnë plane afatgjata për zhvillim, duke marrë vendime të bazuara tek prirjet e kaluara dhe të dhënat konkrete. Aleksandër Dardeli, një shqiptaro-amerikan karriera e të cilit përfshin ekpertizë për të dyja vendet dhe që ka qenë edhe gazetar i Zërit të Amerikës, thotë se teknologjia dhe globalizimi paraqesin sfida të reja për ndërveprimin mes njerëzve dhe qeverive.
                                    
Puna për disa organizata prestigjioze, e përqendruar tek strategjitë, reformat dhe qeverisja e mirë, e kanë bërë Aleksandër Dardelin ta shohë zhvillimin si shumën e përpjekjeve të informuara, mbështetur tek përvoja e mëparshme, prirjet në drejtime të caktuara dhe veprimet e matura të elitave.  

Firma IBI prane Uashingtonit, ku ai është zëvendës president, ofron shërbime këshillimore për qeveritë, për politikat makroekonomike të rritjes.
 
“Ne shikojmë ciklet historike të një vendi: konfliktet, luftrat, prirjet demografike dhe mundësitë që kanë ato për të krijuar konflikte, ndryshimet politike, ndryshimet shoqërore, ndryshimet në resurse, aksesi në ujë, aksesi në burime bujqësore, i integrojmë të gjitha këto të dhëna dhe përpiqemi të bëjmë parashikime, aq të sakta sa janë të mundshme”.

Zoti Dardeli vlerëson ndryshimet pozitive në Shqipëri përfshirë kalimin nga diktatura në një vend relativisht të lirë, daljen nga mjerimi ekonomik i viteve ’90 – ’91, si edhe integrimin në strukturat e sigurimit perëndimor, sidomos anëtarësimi në NATO në vitin 2009.
Ndërsa për Kosovën, ai thotë se krijimi i shtetit të ri me shumë mundësi përpara, ishte një ngjarje e madhe për gjithë shqiptarët. Por ai vë në dukje edhe disa probleme që duhen pranuar.

“Në Shqipëri vazhdon një ngërç politik prej vitesh të tëra, që është bërë bllokim për arritjen e disa rezultateve dhe disa kërkesave që kanë vetë elitat shqiptare për zhvillim. Në radhë të dytë ka probleme me korrupsionin, ka probleme me qeverisjen e mirë, sidomos përsa i përket gjyqësorit dhe ekzekutivit por edhe probleme të tjera”.

Zoti Dardeli i sheh zhvillimet në rajon në një kontekst botëror dhe ekonomik, i cili siç thotë ai duhet analizuar me kujdes, në një botë në ndryshim e sipër.

“Kemi fenomene si globalizimi ose teknologjia, të cilat po ndryshojnë mënyrën se si njerëzit ndërveprojnë, mënyrën sesi qeveritë qeverisin, menyrën sesi përkufizohet dhe kuptohet zhvillimi”.
         
Ky ndryshim ka sjellë një fragmentizim të vendim-marrjes nga qendra drejt niveleve më të ulëta, niveleve rajonale, niveleve lokale, si edhe e ka zhvendosur gjithnjë e më shumë hartimin e rregullave, kornizave ligjore, legjislative apo vendim-marrjen tek organizatat private. Në këtë drejtim zoti Dardeli thotë se Shqipëria dhe Kosova janë  në nivelin fillestar.

“Për shembull, në rastin e Shqipërisë, akoma nuk është menduar saktë nga elitat shqiptare, nga elitat politike qofshin brenda qeverisë apo jashtë qeverisë se cili është roli kompetitiv, vendi kompetitiv i Shqipërisë në botë. A do të jetë Shqipëria një oborr i pasëm i Bashkimit Evropian për industri të lehta shërbimesh, a do të zgjerohet Shqipëria drejt fqinjëve imediatë, për të krijuar një zonë të lirë ekonomike në Ballkan, apo do të jetë Shqipëria një trampolinë për prodhues të fuqishëm botërorë, si Japonia, Kina, apo India për në BE”.

Firmat si IBI e zotit Dardeli ndihmojnë vende si Shqipëria dhe Kosova të marrin vendime sa më të sakta. Ideja e zotit Dardeli është që vendet të jenë përgatitura për të përballuar situata të pritshme. Ai sjell si shembull krizën ekonomike botërore që ka filluar të ndjehet në Shqipëri. Duke e vënë veten në pozitat e një vëzhguesi të jashtëm ai thotë se duket se Shqipëria nuk e ka bërë këtë punë përgatitore ende.

“Sfida është e qytetarëve shqiptarë që ndoshta në të ardhmen e afërt, 2013, 2018, 2020 të ushtrojnë presionin e duhur tek elitat e tyre, që këto elita në radhë të parë të gjejnë gjuhën e duhur për kompromise, për kapërcimin e ngërçeve dhe për të kryer këto analiza afatgjata që nuk varen nga ciklet politike”.
         
Zoti Dardeli thotë se ciklet politike janë elementë të domosdoshëm të zhvillimit, si element demokratik që sjell frymëmarrje të re përmes zgjedhjeve.

“Problemi është si të integrohet vendim-marrja afatgjatë në ciklin politik dhe sa mendjehapur është cikli politik, elitat që janë pjesë e shtetit për t’i përfshirë këto konsiderata në vendim-marrjen e tyre. Këtu mendoj se ka punë për të bërë në Shqipëri dhe në Kosovë. Këtu mendoj se ka vend për rritje në elitat politike shqiptare në të dyja anët e kufirit”.

Zoti Dardeli mendon se ka filluar ndryshimi i mentalitetit në Ballkan, ku brezi i ri në Kosovë, në Shqipëri, në Mal të Zi, në Maqedoni qoftë edhe në Serbi është më tepër i orientuar nga rezultati, nga zgjidhjet sesa nga debati dhe konflikti. Por ai thotë se tani duhet që elitat politike të mos bëhen pengesë dhe ta integrojnë këtë mënyrë të re të menduari në vendim-marrje.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 
 
 
 

 

 

 

 

 

 

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Petrit
12.02.2013 14:17
PER C'FAR SHQIPERIE TE lire NA FLET KY Alesander Dardeli,per SHQIPERINE E SUDUNDUAR BRUTALISHT NE MENYREN ME DEMOSTRATIVE NGA MOSTRAT E DIKTATURES KOMUNISTE DHE PJELLAT E SAJ NE VITE?APO PER NJE RINI TE PLAKUR ME BINDJE E VEPRIME DEMOSTRATIVE KOMUNISTE TE KACAVJERRUR DERI ME TASH NE KRYE TE TRE PUSHTETEVE QE RICIKLOJNE NE VITE VETEM BOTEN E KRIM-KORRUPSIONIT POLTIK TE TRASHEGIMINESE SE DIKTATURES KOMUNISTE?
Shkurt analiza e sugjerimet e shokut,apo zotit Daniel ngjason shume me ato vargjet satanike te Isamil Kadares kur hymnizonte diktaturen komuniste ne vite si,KU T'I KERKOJME RRENJET E TUA PARTI .............
TE SHRUAJSHE ESHTE KULTURE DHE DIJE,POR TE ZGARAVITESH PER HIRE TE PAREVE TE PISTA NEN DORE ESHTE MEKAT DHE KRIM.
PA U DENUAR KRIMET MAKABE TE DIKTATURES KOMUNISTE DHE PERSEKUTORET NE TO,tipa si Danieli me shoke do vazhdojne te bejne spotet e rrekalmat per djajt e poltikave shqiptare te veshur me mantelin e nuserise per te fshehur e lene ne harrese mijra krime ne vite qe kerkojne ndeshkim dhe jo lloqe kavaje.
Shqiperia u la me gjakun e mbi 3500 shqiptareve te pafajshem me 1997,dhe nje vite me vona pa u lare gjaku i mijra te vrareve e masakruarve ju grabiten ,dhe ju pushtuan istitucionet duke vazhduar me djegjen e istitucionit te kryeministrise nga Sali Berisha me shoke qe nuk kane te ndalur ne krime ne vite,si vrasja e deputeteve Hajdari dhe xhindi,tragjedia e Gerdecit dhe 21 janari kurse ky fare Danieli na perallis per "lirine qe gezojne shqiptaret nga poltikat e dites,pas konvertimin te diktatures komuniste ne nje djall e gjysem"TURP,HARRESE apo padije,le te zgjedhi ke t'i vije per shtat Danielit me shoke.Boll me shqiptaret dhe Shqiperia po grabitet,terrorrizohet dhe vritet nga politkane te pandergjegjshem qe diligjojne ne vite boten e krim-korrupsionit kurse Danieli na jep leksione per fitim personal.Mjaft me.


nga: Anonim
12.02.2013 10:29
E lexova me vemendje komentin, por dicka nuk kupton Aleksander Dardeli, qe fatkeqesisht ne Shqiperi nuk ekzistojne as elita shqiptare dhe as elita politike. Po te besh nje analize te hollesishme del qe ne Shqiperi te ashtuquajtura elita te pergjithshme i kane bere ne menyre te vecante fresk, qe nga data 29 netor 1944, sistemeve politike dhe qeverive, pra atyre qe jane pozite. Kjo u tregua tani se fundi me nenshkrimin e nje prememorje per futjen ne BE te Shqiperise per te votuar tre ligje nga opozita. Ne nje kohe kur nuk jane keto tre ligje, por jane gjera te tjera me madhore qe Shqiperia te futet ne Europe nga ana politike, sepse nga ana natyrore eshte. Pra, keto elita shqiptare nuk jane tjeter vetem disa sherbetor dhe servil te bindur te kujdo qe eshte ne pushtet. Ne lidhje me elitat politika keto nuk jane te tille sepse keto fatkeqesisht jane jashteqitja me e keqe qe ka nxjerre populli shqiptar ne historine e vet qindra vjecare, si te pozites dhe te opozites. Personi qe leshon eren me te rende dhe nje pjese e popullit shqiptar nuk e kupton se i jane mesuar hundet me kete lloj ere te rende gjirizesh eshte Sali Berisha. I cili vjen nga rradhet e komunisteve me dogmatike, me maskarenj dhe eshte njeriu i ri me prefekt qe ka krijuar Partia e Punes e Shqiperise me ne krye Enver Hoxhen. I cili me levizjet e tij me spetakulare gjate gjithe jetes se tij arriti te hynte deri ne familjen e Enver Hoxhes dhe tani therret e bertet per antikomunizem thjeshte sa per te hedhur tym dhe kur ne ndonje rast vendos ne goje Enver Hoxhen, me perpara ka marre leje atje ku duhet dhe ku e din vetem ai.
Kalimi ne nje shtet te vetem te Shqiptareve behet edhe pa referendum, por duke unifikuar arsimin, kulturen, zhvillimin ekonomik dhe levizjen e lire ndermjet vedit. Por duke patur parasysh qe "Feja e shqiptarit eshte shqiptaria". Kur te kene mbaruar keto procese ne menyre sa me te shpejte atehere politika s'ka se cfare te beje. "Politikanet" nuk e duan nje gje te tille sepse nuk do te kete me dy preseident, dy kryetar kuvendi, dy kryeministra, me dhjetra ministra dhe per me teper edhe dy perfaqesi diplomatike ne shume vende te botes.
Duhet luftuar qe besimet fetare te jene sa me shume me karakter dhe zakone shqiptare dhe europiane, duke luftuar ne te gjitha drejtimet ndikimet fondamentaliste dhe integraliste.
Nga ana ekonomike duhet qe te zhvillohen ne menyre paralele, infrastruktura rrugore, bujqesia, industria ushqimore, industria e lehte dhe menjehere me keto industria turistike.
Ne lidhje me kete duhet unifikimi i arsimit dhe te ndertohet e te fuqizohet nje universitet shume i fuqishem mbare kombetar me kuadrot me te mira qe ka nxjerre kombi shqiptar. Femra duhet te jete mundesisht edhe me arsimuar se mashkulli, ashtu si na ka mesuar Sami Frasheri, sepse eshte e para mesuese e femijes kur del ne jete. Me keto pikpamje ecet perpare ne drejtim te vendeve me te zhvilluara, ku duhen te merren shembujt, si vendet Skandinave. Tung.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
28.05.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Kosovë: Parlamenti debaton sot ngritjen e Gjykatës së Posaçme

Të premten parlamenti i Kosovës do të debatojë ngritjen e kësaj gjykate që do të trajtojë pretendimet për krime lufte në Kosovë
Më tepër

Të rinj nga Ballkani në Gjirokastër

Të rinj nga vendet e Ballkanit po e shikojnë Trashëgiminë Kulturore si një mundësi bashkëpunimi dhe ndihme të përbashkët për forcimin e marëdhënieve në rajon
Më tepër

Shteti Islamik dhe taktikat e tij

Fushata për të degraduar dhe përfundimisht shkatërruar kalifatin e vetëshpallur duket se nuk ka arritur shumë për të zmbrapsur luftëtarët e këtij grupimi që po mbjell terror në Lindjen e Mesme dhe më gjerë.
Më tepër

Reagime ndaj dënimit të pjesëtarëve të ish-UÇK-së

Dënimi mund të ndërlikojë procesin e ngritjes së një Gjykate të Posaçme që do të trajtojë pretendimet për përfshirje të ish kryengritësve shqiptarë në krime lufte
Më tepër

Serbia pro rrjeteve energjitike të mbështetura nga SHBA

Kryeministri i Serbisë, Aleksandar Vuçiç thotë se vendi i tij është i gatshëm të mbështesë diversifikimin e burimeve energjitike, që është një aspekt i rëndësishëm edhe për SHBA-në.
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Simone Arrigoni of Italy attempts to set an apnea diving record, while being pushed by a dolphin, in Torvaianica near Rome, Italy.
  • Students graduating from the School of Law cheer as they receive their degrees during the 364th Commencement Exercises at Harvard University in Cambridge, Massachusetts, USA.
  • Graduating Air Force Academy cadets assemble in unison for their graduation ceremony for the class of 2015, at the U.S. Air Force Academy, in Colorado Springs, Colorado, USA.
  • U.S. player Serena Williams celebrates after winning her match against Germany's Anna-Lena Friedsam during the women's second round of the Roland Garros 2015 French Tennis Open in Paris. Williams won the match 5-7, 6-3, 6-3.
  • Sophia Han, 14, of Tianjin, China, thinks how to spell her word "vermicide" during the 2015 Scripps National Spelling Bee in Oxon Hill, Maryland, USA.
  • An Indian policeman uses a baton to disperse a protester during a demonstration in Srinagar. Indian police detained dozens of protesting government employees in Srinagar as they attempted to reach the civil secretariat, which houses the office of Kashmir's chief minister and his colleagues, to demand their long pending arrears and a regularization of temporary jobs, according to protesters.
  • Students take cover as a jet of water is released from a riot police water cannon during a demonstration to demand changes in the education system in Santiago, Chile.
  • New Orleans Saints safety Pierre Warren hits a pylon during an NFL football organized team activity in Metairie, Louisana, USA..
  • Damaged jet fighter of type Eurofighter is transported on the platform of a truck on German highway 9 near Plech, southern Germany.
  • A Navajo man on a horse poses in front of the Merrick Butte in Monument Valley Navajo Tribal Park, Utah, USA.
  • French bullfighter Sebastian Castella is carried on the shoulders and greeted by supporters as he leaves the bullring after an extraordinary performance during a bullfight of the San Isidro fair Madrid, Spain, May 27, 2015.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.