E hënë, 28 korrik, 2014

Lajme / Shëndetësi

Gjeniu 16 vjeçar krijon test për kancerin e pankreasit

Jack Andraka krijoi një analizë të thjeshtë që mund të zbulojë kancerin pankreatik në fazën e hershme të zhvillimit

Julie Taboh

Kanceri pankreatik është një nga format më vdekjeprurëse të kancerit. Vitin e kaluar më shumë se 250 mijë njerëz në mbarë botën humbën jetën nga kjo sëmundje dhe kjo shifër është në rritje. Por kohët e fundit, një nxënës 16-vjeçar në Merilend krijoi një analizë të thjeshtë që mund të zbulojë kancerin pankreatik në fazën e hershme të zhvillimit - një përparim që premton diagnozë dhe trajtim më të efektshëm. Shkencëtari i ri i talentuar, i cili ishte i ftuar nga zonja e parë Michelle Obama në fjalimin mbi gjendjen e vendit të Presidentit, po e nis karrierën e tij në mënyrë shumë premtuese.

Jack Andraka fitoi çmimin e parë në Panairin Ndërkombëtar të Shkencës dhe Inxhinierisë “Intel”, konkursi më i madh në botë për shkencën midis shkollave të mesme, i zhvilluar vitin e kaluar në Pitsburg, të Pensilvanisë.

Gëzimi i tij është i kuptueshëm. 16-vjeçari, banor i Merilendit, është personi më i ri në moshë që fiton çmimin prej 75 mijë dollarësh, duke mundur më shumë se 1 mijë e 500 studentë nga 70 vende.

Fitorja e Jack-ut vjen pas një interesimi të përhershëm ndaj shkencës, që prindërit e tij e kanë inkurajuar dhe për të cilin frymëzohej nga vëllai i tij, fitues i Panairit Intel të vitit 2010. Jack ndjek shkollën e mesme Glen Burnie.

Ai fitoi konkursin vitin e kaluar për zhvillimin e një analize të thjeshtë dhe të lirë që zbulon kancerin pankreatik në fazë të hershme, diçka për të cilën i lindi interesi pas humbjes prej sëmundjes të një miku të ngushtë të familjes.

"U futa në internet dhe zbulova se 85 për qind e rasteve të kancerit pankreatik diagnostikohen me vonesë, kur i sëmuri ka më pak se 2 për qind mundësi për të mbijetuar dhe mendova: “Kjo nuk është e drejtë. Duhet të jemi në gjendje të bëjmë diçka për këtë."

Jack Andraka vendosi të vepronte. Ai përdori sërish internetin dhe mësoi se njerëzit me kancer të pankreasit kanë në gjakun e tyre nivele të larta të një proteine të quajtur mesothelin.

Duke përdorur një laborator të Universitetit Johns Hopkins në Baltimorë, ai zhvilloi një sensor të thjeshtë letre që mund të zbulojë përmbajtjen e mesothelinës në një pikë të vetme të gjaku apo urine, duke sinjalizuar kështu praninë e kancerit pankreatik më herët se sa ishte e mundur me analizat e mëparshme.

Analiza e Jack-ut është 90 për qind i saktë.

"Ky sensor është 400 herë më i ndjeshëm, 168 herë më i shpejtë dhe më shumë se 26 mijë herë më pak i shtrenjtë. Ai kushton tre cent për provë dhe duhen vetëm pesë minuta për ta kryer."

Dr. Anirban Maitra i Universitetit Johns Hopkins ishte i vetmi nga 200 studiuesit që iu përgjigjën pozitivisht e-mailit të dërguar nga Jack-u për të përshkruar projektin e tij.

"Më duhet ta pranoj se fillimisht u habita shumë që ishte një 15-vjeçar që kishte shkruar atë mesazh. Doja ta takoja këtë të ri padyshim të talentuar dhe të shihja se për çfarë donte të bisedonte, prandaj e ftova për një intervistë. Ai ishte shumë mbresëlënës."

Në vitin 2011, Dr Maitra i dha Jackut një vend në laboratorin e tij, ku ai punoi për shtatë muaj, duke përfunduar projektin e tij të vlerësuar me çmimin prestigjoz.

Ai ka marrë të drejtën e autorit për sensorin e kancerit pankreatik dhe është duke punuar për ta zhvilluar në një analizë të thjeshtë laboratorike për t’u përdorur në masë.

Jack flet në konferenca të teknologjisë nëpër botë, si diskutimet e njohura TED. Ai u ftua nga ish-presidenti Bill Klinton për të marrë pjesë në takimin e vitit të kaluar të Iniciativës Globale Klinton.

Dr. Maitra, që i dha atij mundësinë të punojë në laborator,  nuk është i befasuar nga fama që ka arritur ky i ri.

"Jack Andraka është një emër që do ta dëgjoni në 10 deri 20 vitet e ardhshme. Nëse ai arriti këtë gjë në moshën 15 vjeçare, atëherë çfarë mund të bëjë ai kur të jetë 25 apo 35 vjeç? "

Por mund të pyesim gjithashtu se sa jetë do të mund të shpëtohen me analizën e kancerit të pankreasit të ktijuar nga ky nxënës i shkollës së mesme.

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: madalena nga: shqiperi
21.02.2013 13:51
sikur te punohet edhe nga mjeke te tjere me shum cdo gje arrihet.nuk eshte asgje e pa mundur. Ai quni ka pasjon Bravo.Mjeket jan dhen pas lekut dhe nuk ju duhen me pasjonet.Por duhet te mendojne qe neser pasneser mund te ju ndodhe edhe ju apo familjarve tuaj. (mjekve dhe kujdo).Kam pershtypjen se kur dihet se nga vjen smundja duhet te gjehet edhe ilaqi. Respekte.


nga: Qerim Demaj nga: Belgjikë
14.02.2013 23:46
Po,ja qe Jacut i dëshiroj nga zemra,shumë suksese në hulumtimet dhe studimet e tija shkencore n'tardhëmen,sidomos në lëmin e zbulimit,diagnostifikimit dhe sherimit të kësaj sëmundje vdekjepruse,e cila përditë e më shumë po përhapet dhe merr jetërat e shumë njerëzve!?...Gjeni ,si ky djalosh,lindin shumë rrallë,prandaj edhe njëherë,i dëshirojmë suksese në punën e tij studijuese !..

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
28.07.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.

LAJME

Fitër Bajrami në Shqipëri, Kosovë e Maqedoni

Besimtarët shënojnë momentin kulmor të përmbylljes së muajit të shenjtë të Ramazanit
Më tepër

Histori: Çfarë ka ndodhur më 28 korrik?

1996 - Eshtrat e një njeriu parahistorik gjenden në afërsi të qytetit Kennewick, shteti Washington...
Më tepër

Një zyrtar koreano-verior kërcënon për sulm ndaj SHBA

Zyrtari i lartë ushtarak e akuzoi Uashingtonin se po rrit tensionet në gadishullin Korean
Më tepër

Gjykata, urdhër Rusisë të paguajë 50 miliardë dollarë

Një gjykatë arbitrazhi në Holandë urdhëroi Moskën që t'u paguajë këtë shumë si dëmshpërblim ish-aksionerëve të gjigandit të naftës Yukos
Më tepër

Myslimanët festojnë Fitër Bajramin

Ndërsa në vende si Indonezia dhe Egjipti njerëzit festojnë, atmosfera për myslimanët në Rripin e Gazës dhe në Malajzi është e zymtë
Më tepër

Amerika në 60 sekonda

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Amerika në 60 sekondai
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
24.07.2014
Amerika në 60 sekonda

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Devotees with their mouths pierced with tridents participate in a ritual to worship the Hindu goddess Durga during Aadi festival celebrations in the southern Indian city of Chennai.
  • Dailin Duras Cabigayan, 27, smiles as she cradles her newly born baby girl, Chonalyn, as government health officials present her with a cake and clothing as the 100 millionth baby born into the Philippines' population during a short ceremony inside the Jose Fabella hospital in Manila.
  • Tug boats tow the Costa Concordia ship as they arrive outside Genoa's port, in northern Italy, where the ship will be broken up for scrap.
  • A civil defense member is stuck under debris at a site hit by what activists said were two barrel bombs dropped by forces loyal to Syria's President Bashar al-Assad inAl-Shaar neighborhood of Aleppo.
  • A Taiwanese man burns "ghost money" during the first day of Ghost Month in Taipei. The seventh lunar month marks the traditional Chinese Ghost Month where the gates of the underworld are opened and spirits of the deceased are set free to roam the world of the living.
  • A North Korean student choir sings as part of the celebrations for the anniversary of the Korean War armistice agreement, in Pyongyang.
  • Firefighters protect an evacuated home while the fast-moving wildfire called "Sand Fire" burns behind, near Plymouth, California, USA, July 26, 2014.
  • Wooden sailing boats take part in an exhibition regatta on Lake Leman near La Tour-de-Peilz, Switzerland, July 26, 2014.
  • A young Alphorn blower carries his Alphorn before performing an ensemble piece on the last day of the International Alphorn Festival on Lac de Tracouet near the village of Nendaz, Switzerland.
  • Spanish rider Dani Torres performs a jump during the Burn Freestyle Malaga motocross show at the Malagueta bullring in Malaga, southern Spain.
  • Participants take part in "The Sumo Run" in Battersea Park, London.
  • People walk around inside a partially inflated hot air balloon at the 32nd annual OuickChek New Jersey Festival of Ballooning in Readington, New Jersey, USA.
  • Marie-Julie Malboeuf of Canada lifts during the women's 58kg weightlifting competition at the 2014 Commonwealth Games in Glasgow, Scotland, July 26, 2014.
  • People look on from an overcrowded passenger boat navigating through the Buriganga River in Dhaka, Bangladesh.
  • Issa Abdulla Hemed Mohamed of Kenya swims in the men's 100m Butterfly heats during the 2014 Commonwealth Games in Glasgow, Scotland.

Interaktive