E mërkurë, 01 prill, 2015

Lajme

Sëmundjet kronike jo-infektive, më vdekjeprurëset në botë

Sëmundjet kronike jo-infektive, më vdekjeprurëset në botë
Sëmundjet kronike jo-infektive, më vdekjeprurëset në botë
Vidushi Sinha

Organizata Botërore e Shëndetësisë ka publikuar raportin e dytë të gjërë në gjashtë muaj mbi kërcënimin në rritje nga sëmundjet jo-infektive, veçanërisht 5 më kryesoret - kanceri, sëmundje të zemrës, goditje në tru, sëmundje të mushkërive dhe diabeti. Raporti lëshohet në prag të konferencë ndërkombëtare për sëmundjet kronike në Kombet e Bashkuara në Nju Jork nga data  19 deri  21 shtator. Raporti i ri ofron udhëzime të hollësishme për çdo vend anëtar të OKB-së për parandalimin e efekteve negative dhe trajtimin e pasojave vdekjeprurëse të këtyre sëmundjeve.

Raporti të OBSH-së thotë se vetëm kanceri vret çdo vit 7.6 milion njerëz  - më shumë se numri i atyre që vdesin nga HIV / SIDA, malaria, tuberkulozi të gjitha së bashku. Por ndërsa për këto sëmundje ngjitëse, kushtohet më shumë vemendje në vendet në zhvillim, sëmundjet jo-infektive dhe sëmundjet kronike janë shkaku kryesor i vdekjeve në mbarë botën, vë në dukje raporti të OBSH-së.

Ala Alwan, Ndihmës Drejtori i Përgjithshëm i OBSH-së për sëmundje jo-infektive është një nga autorët e raportit.

"Nga 58 milion vdekjet në botë çdo vit, 35 milionë shkaktohen nga sëmundjet jo-ngjitëse. Sëmundjet e zemrës, goditjet në tru, diabetet, kanceri dhe sëmundjet kronike të mushkërive përfaqësojnë 60 për qind të të gjitha vdekjeve globale. Dhe nga kjo, të paktën 9 milionë njerëz vdesin për shkak të sëmundjeve jo-infektive para moshës 60 vjeç."

Sipas raporti të OBSH-së, kontribuesit kryesor të sëmundjeve kronike janë tensioni i lartë gjaku, glukoza e lartë në gjak, pirja e duhanit, pasiviteti fizik, dhe mbipesha.

Miliarda dollarë që shpenzohen për të trajtuar këto sëmundje, shtyjnë në varfëri miliona njerëz në vendet në zhvillim.

David Bloom, në Shkollën e Shëndetit Publik në universitetin e Harvardit, thotë se barra njerëzore dhe ekonomike e sëmundjeve jo-infektive është e pafund.

"Ne vlerësojmë se diagnostikimet e reja me kancer në vitin 2010 kushtuan më shumë se 300 miliardë dollarë. Ndërsa për të sëmurët nga COPD ose bllokimi kronik i mushkërive u shpenzuan rreth 400 miliardë dollarë."

Dr James Hospedales, ekspert i OBSH-së për sëmundjet kronike, thotë se problemi është shumë më i përhapur se mendohet - jo vetëm në vendet e mëdha si Shtetet e Bashkuara, India dhe Kina, por edhe në vende më të vogla të tilla si Trinidad dhe Tobago dhe Barbados. Në këto vende të vogla, shpenzimet publike shëndetësore për trajtimin e  hipertensionit dhe diabetit janë rritur duke zënë deri në 8 përqind të prodhimit të brendshëm.

"Kjo nuk është e mirë, sepse nëse vazhdon do të shkatërrojë sistemet e shërbimeve shëndetësore në shumë vende. Ne nuk mund të presim deri sa të kemi trajtuar virusin HIV, ndërsa rastet e malarjes po shtohen.

Dr Hospedales thotë dieta të thjeshta dhe ndryshime të stilit të jetesës mund të pakësojnë dukshëm faktorët e rrezikut për goditje në tru, sëmundje në zemër, kancer, diabet dhe sëmundjet kronike të frymëmarrjes, si astma dhe bronkiti.

"Ne vlerësojmë se mbi 30 milionë jetë mund të shpëtohen në 10 vitet e ardhshme nga 3 masa të thjeshta - ulja 10 deri 20 përqind e nivelit të kripës në ushqim; pakësimi i pirjes duhanit; dhe shtimi i trajtimeve dhe masave parandaluese për njerëzit me rrezik nga goditje në zemër."

Në takimin e nivelit të lartë të OKB-së, udhëheqësit e botës shpresojnë për të rritur ndërgjegjësimin publik për dëmet që shkaktojnë sëmundjet jo-infektive në vendet e zhvilluara dhe ato zhvillim - dhe për të diskutuar mënyrat më të mira për të ulur nivelet e vdekjeve nga këto sëmundje.

Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
01.04.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Turqia ashpërson qëndrimin ndaj militantëve kurdë

Analistët shtrojnë pyetjen nëse kjo është një lojë politike para zgjedhjeve apo ndryshim strategjik nga ana e presidentit Erdogan
Më tepër

Sanksione për sigurinë kibernetike

Presidenti amerikan Barack Obama autorizoi sanksione të reja ekonomike sot për sulmuesit kibernetik
Më tepër

100 ditët e para të qeverisë së Kosovës

Kryeministri Isa Mustafa tha se Forcat e Armatosura do të mund të shtrihen në veriun e banuar me shumicë serbe vetëm në marrëveshje me forcat e NATO-s
Më tepër

Gjendja e korrupsionit në Kosovë

Shefi i Agjencisë Kundër korrupsionit, Hasan Preteni tha se për korrupsionin në Kosovë flitet shumë, por që hetohet pak dhe pothuajse mbetet i pagjykuar
Më tepër

Mal i Zi: Përkujtohet 70 vjetori i masakrës së Tivarit

Kjo ngjarje konsiderohet si tragjedija më e madhe e kryer ndaj shqiptarëve
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Artists perform in central Saint Petersburg to mark April Fools' Day.
  • ESA Astronaut Samantha Cristoforetti captured this image of typhoon Maysak while flying over the weather system on board the International Space Station. Typhoon Maysak strengthened into a super typhoon, reaching Category 5 hurricane status on the Saffir-Simpson Wind Scale.
  • A Pakistani scavenger girl writes on a notebook she collected from a garbage, while another girl sits next to her in Lahore, Pakistan.
  • The Global Stars aerobatic team performs as birds fly during the four-day-long Gujarat Aero Conclave in the western Indian city of Ahmedabad.
  • A pigeon dips its head in a water fountain in suburban Quezon city, east of Manila, the Philippines.
  • Actors carry crosses during a "Via Crucis," during a performance at the Carlos Antonio Lopez park in Asuncion, Paraguay, March 31, 2015.
  • A worker stands next to an installation made of plastic bottles in Tegucigalpa, Honduras, March 31, 2015. The Museum of National Identity is working on installations made from recycled plastic bottles as a way to encourage recycling in the community, local media reported.
  • A man collects recyclable wastes from a dumping site as he surrounded by Marabou storks on the outskirt of Uganda's capital Kampala, Uganda, March 31, 2015.
  • Mount Sinabung releases pyroclastic flows seen from Tiga Serangkai, North Sumatra, Indonesia. Mount Sinabung, among about 130 active volcanoes in Indonesia, has sporadically erupted since 2010 after being dormant for over 400 years.
  • Participants compete in the traditional game "Snatching the Lamb", also known as Diaoyang in Chinese, during a traditional sports gathering in Kashgar, Xinjiang Uighur Autonomous Region, China.
  • Military police officers patrol in the Roquette Pinto shantytown, part of the Mare slum complex in Rio de Janeiro, Brazil.
  • A cargo ship plies up the Mississippi River towards New Orleans in Plaquemines Parish, Louisiana, USA, March 31, 2015.
  • A man installs shark-shaped balloons enclosed in a plastic globe in a water fountain in Nice, France.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.