E mërkurë, 24 shtator, 2014

Lajme / Bota

Kurdët e Turqisë kërkojnë më shumë liri

x
Scott Bobb
Luftimet në rritje mes forcave turke dhe rebelëve kurdë nxjerr në pah faktin se "çështja kurde" - një problem që ka vazhduar prej dekadash në Turqi - mbetet e pazgjidhur. Kryeministri i vendit thotë se qeveria u ka dhënë liri të papara kurdëve të Turqisë. Por shumica e kurdëve thonë se ata vazhdojnë të pësojnë diskriminim dhe izolim.

Pasdite në Dijarbakir. Vajza kurde po mësojnë instrumentin tradicional kurd Arbane, në Qendrën Kulturore Tigri-Eufrat. Nje qendër në Zonën e Vjetër të Dijarbakirit po përpiqet të ringjallë kulturën tradicionale kurde, e cila ka qenë në rënie që nga krijimi i Republikës Turke, gati 90 vjet më parë. Koordinatori Farkin, që përdor vetëm emrin, thotë se qeveria turke dëshiron vetëm një kulturë dhe një gjuhë, për vendin.

"Qeveria na trajton keq. Ata nuk duan që ne të zhvillojmë këtë aktivitet. Disa herë ata kanë hyrë me forcë këtu. Na morën kompjuterat dhe disqet. Si dhe arrestuan miqtë tanë."

Qendra tërheq shumë artistë. Çdo gjë që përfaqëson kulturën kurde dikur ishte e paligjshme në Turqi. Zyrtarisht, kufizimet janë hequr gjatë dekadës së fundit. Por kurdët thonë se ato vazhdojnë.

I sapodiplomuari universitar Vejsel Tanrikulu rrezikon të dënohet me 10 muaj burg, sepse këndoi këngë tradicionale kurde në një festival.

"Të rinjtë këtu janë të ndarë. Një grup e ka humbur shpresën. Ata dëgjojnë zyrtarët turq kur thonë se gjuha kurde nuk do të mësohet kurrë si gjuhë zyrtare. Grupi tjetër mendon se duhet bërë diçka për këtë problem. Ata janë më tepër aktivistë."

Vejseli thotë se disa prej tyre dëshpërohen aq shumë saqë bashkohen me luftëtarët e PKK-së në male.

Ahmed Gezen është zëvendës kryetar i degës lokale të Partisë Paqe dhe Demokraci, ose BDP. Disa e konsiderojnë atë si krahun politik të PKK-së, por partia e mohon këtë. Zoti Gezen thotë se BDP-ja kërkon një qeveri kurde demokratike në pjesët kurde të Turqisë.

"Kurdët nuk duan të ndahen nga Turqia. Ne duam të jetojmë në një vend demokratik, të lirë si të gjithë. Problemi është se qeveria thotë që ne nuk mund të arsimohemi në gjuhën tonë. Përse jo? Pse duhet që kaq shumë kryengritës dhe ushtarë të vdesin për këtë?"

Bayan Bozyel drejton Partinë më të vogël të të Drejtave dhe Lirive, që mbron të drejtat kurde përmes mënyrave jo të dhunshme.

"Ne shohim që qeveria turke ka hapur një stacion televiziv kurd dhe ka lejuar mundësinë që të zgjedhësh disa kurse në gjuhën kurde në disa shkolla. Por kjo nuk është e mjaftueshme për të zgjidhur problemin kurd."

Luftimet mes luftëtarëve të PKK-së dhe forcave turke janë shtuar ndjeshëm kohët e fundit, pas një dekade relativisht të qetë. Partia e Punëtorëve të Kurdistanit (PKK) thotë se autoritetet po përpiqen të sabotojnë negociatat e paqes. Qeveria thotë se luftëtarët kurdë po inkurajohen nga Siria, për shkak të mbështetjes së Turqisë ndaj rebelëve sirianë.

Shumica e kurdëve duan t’u njihet identiteti i tyre kulturor dhe e drejta për një formë vetëqeverisjeje. Disa prej tyre janë të gatshëm të luftojnë për këtë. Të tjerë, si ky këngëtar tradicional kurd, thonë se është më e rëndësishme të kujdesen që kultura e tyre e lashtë të mos zhduket.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
23.09.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

SHBA: Siria nuk mund t'i ndalë militantët

SHBA thonë se filluan sulmet ajrore mbi Shtetin Islamik në Siri për shkak se qeveria siriane nuk mund dhe nuk do t'i ndalojë militantët nga ngritja e bazave në vend.
Më tepër

Rifillojnë bisedimet izraelito-palestineze

Ndërkohë, Izraeli tha të martën se ka vrarë dy burrat të cilët kishin rrëmbyer dhe vrarë tre adoleshentë izraelitë në Bregun Perëndimor në muajin qershor.
Më tepër

Dënim me vdekje për dhëndrin e bin Ladenit

Ai u dënua me burgim të përjetshëm për rolin e tij si zëdhënës i al-Kaidës pas sulmeve terroriste të 11 shtatorit 2001 që vranë gati 3 mijë njerëz në Shtetet e Bashkuara
Më tepër

Prokuroria heton tre deputetë

Kamerat e sigurisë së parlamentit treguan goditjet me grusht ndaj deputetit demokrat.
Më tepër

Korrupsioni rrezikon sigurinë kombëtare

Qendra e studimeve për sigurinë europiane "Marshall" zhvilloi konferencë me qeverinë në Tiranë.
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Men wrestle during an annual buffalo-racing ceremony at Virhear Sour village in Kandal province, Cambodia. The ceremony, which started more than 70 years ago, is held to honor the Neakta Preah Srok pagoda spirit.
  • Japan's swimmers compete in the free combination synchronized swimming event final during the 2014 Asian Games at the Munhak Park Tae-hwan Aquatics Centre in Incheon, South Korea.
  • A young Syrian Kurdish refugee boy carries an infant after crossing the Syrian-Turkish border, near the southeastern town of Suruc in Sanliurfa province.
  • The guided-missile cruiser USS Philippine Sea (CG 58) launches a Tomahawk cruise missile to conduct strikes against ISIL targets as seen from the aircraft carrier USS George H.W. Bush (CVN 77). (U.S. Navy photo by Mass Communication Specialist 1st Class Eric Garst)
  • An employee holds an Hermes diamond and Himalayan Nilo Crocodile Birkin handbag at Heritage Auctions offices in Beverly Hills, California, Sept. 22, 2014.
  • China's Shang Chunsong prepares to compete in the uneven bars event of the women's individual all-around final artistic gymnastics competition at the Namdong Gymnasium Club during the 17th Asian Games in Incheon, South Korea.
  • Traffic moves at dusk in New Delhi, India.
  • A pro-Russian rebel walks in front of a factory destroyed during recent shelling, in the town of Nizhnaya Krinka, eastern Ukraine.
  • Defending champion Ellen van Dijk of The Netherlands competes in pouring rain to take seventh place in the women's individual time trial event over 29.5 kilometers (18.3 miles) at the Road Cycling World Championships in Ponferrada, north-western Spain.
  • The CuatroTorres residential building complex is demolished during a controlled implosion, in the city of Medellin, Colombia.
  • Bronze medalist Yasuhiro Koseki of Japan competes in the Men's 200m breaststroke final at the Munhak Park Tae-hwan Aquatics Center during the 17th Asian Games in Incheon, South Korea.
  • Dancers perform during a Chinese circus show at the National Theatre in Yangon, Myanmar.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.