E martë, 30 shtator, 2014

Lajme / Bota

Turqia, Irani dhe ari

x
Bankat e Turqisë vazhdojnë të dërgojnë ar në Iran, megjithë presionin e Shteteve të Bashkuara për kontrollin e një tregtie në lulëzim “ar për gaz”, që e ndihmon Iranin të anashkalojë sanksionet ndërkombëtare. Korrespondenti i Zërit të Amerikës Dorian Jones i hedh një vështrim shkëmbimit të arit turk me gaz iranian:

Këtë muaj dogana në Turqi bllokoi një avion turk mallrash që ishte nisur nga Gana drejt Iranit dhe thuhet se në të kishte një ton e gjysëm ar.
      
Vitin e kaluar, Teherani akumuloi sasi të mëdha ari, si mënyrë për të anashkaluar sanskionet e vëna, për shkak të programit bërthamor të vendit, për të cilin disa vende kanë shqetësimin se po përdoret për zhvillimin e kapaciteteve bërthamore.
Attila Jesilada, i firmës “Global Source Partners” në Stamboll, thotë se Turqia vazhdon të

“Shitjet e arit për Iranin realizohen përmes Zvicrës dhe Abu Dabit, por shumica e shitjeve vjetore për vitin e kaluar kapi vlerën e rreth 11 miliardë dollarëve, shumica e financuar përmes aksioneve të arit të popullit turk. Kjo sasi ari është bërë valuta kryesore e Iranit për të përmbushur nevojat me artikuj nga jashtë”.

Nëntorin e kaluar, zëvendëskryeministri turk Ali Babacan konfirmoi se Teherani e blen arin nga pagesat me lira turke që merr për ekportin e gazit në Turqi.
Irani ia shet 90 për qind të gazit të tij natyror Turqisë, duke u bërë furnizuesi kryesor me gaz për Ankaranë, pas Rusisë.

Për të mos lejuar tregtimin me ar, presidenti Obama këtë muaj nënshkroi një ligj që ndalon që Iranit t’i shiten metale të çmuara. Por zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme turke Selcuk Unal thotë se Turqia nuk preket nga kjo masë.

“Turqia ka detyrim ligjor vetëm ndaj rezolutave të Këshillit të Sigurimit, ose ndaj sanksioneve të miratuara sipas nenit të shtatë.”

Megjithatë, analisti Jesilada thotë se ai shpreson që Ankaraja eventualisht do të veprojë sipas kësaj rezolute.

“Shtetet e Bashkuara do të përpiqen ta bindin Ankaranë ta ndalojë në mënyrë të njëanshme këtë tregti me ar. Nëse kjo nuk funksionon, do të shohim se do të rritet presioni”.

Deri tani, Ankaraja ka respektuar përgjithësisht masat amerikane kundër Iranit. Por Ankaraja, përsëri duhet t’i paguajë Iranit detyrimet për importin e gazit.

Analistët theksojnë se ulja e vartësisë turke nga gazi iranian merr kohë dhe mund të jetë i kushtueshëm. Këtë muaj Turqia nënshkroi një marrëveshje prej 12 miliardë dollarësh me një kompani në Abu Dabi, për zgjerimin e përdorimit të qymyrgurit për prodhimin e energjisë.

Një zyrtar i lartë turk, duke folur me kushtin e anonimitetit, konfirmoi se Ankaraja po shqyrton mundësinë e shkëmbimeve në natyrë, si mjet për vazhdimin e tregtisë me Iranin.
Ekspertët thekosjnë se kjo formë shkëmbimi ka një përfitim shtesë për Turqinë. Produktet që përdoren për shkëmbimin në natyrë prodhohen në vend, ndryshe nga ari, që i duhet ta importojë.

Analisti Jesilada thotë se shkëmbimi mundet gjithashtu të ndihmojë për lehtësimin e shqetësimeve për sigurinë.

“Problemi është se as Ankaraja dhe as Washingtoni nuk e dinë se përse e përdor Irani arin, ndoshta për të blerë grurë, ose artikuj të tjerë të nevojshëm, ose ndoshta për financimin e forcave të Assadit në Siri, ose të Hezbollahut në Liban…, pra për disa akte terroriste. Duke përdorur shkëmbimin në natyrë, kjo e panjohur eliminohet fare nga ekuacioni”.

Në kushtet kur në Turqi operojnë mbi 2 mijë kompani iraniane, ekziston një rrjet biznesi që mund të lehtësojë shkëmbimin në shkallë të gjerë. Por ndërsa mund të merren sanksione të tjera ndaj Iranit, pritet të shtohet presioni ndaj Turqisë, që ky vend ta pakësojë varësinë tek Irani. Ky proces, thonë analistët, mund të përshpejtohet, në kushtet kur Teherani dhe Ankaraja përherë e më tepër janë duke mbajtur pozicione të ndryshme në rajon, në veçanti lidhur me Sirinë.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
29.09.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Mënyra për të bllokuar metastazat e kancerit

Një ekip shkencëtarësh belgë thonë se kanë gjetur një mënyrë për të parandaluar këtë proçes.
Më tepër

SHBA, Rreziqet për imigrantët në shkretëtirë

Mungesa e ujit është shkaku kryesor i vdekjeve ndër imigrantët që kalojnë kufirin amerikan në shkretëtirën Sonora
Më tepër

Rusia pezullon importin e ushqimeve nga Perëndimi

Hakmerret ndaj sanksioneve perëndimore për veprimet në Ukrainë
Më tepër

Lazarat: Policia u rikthehet operacioneve

Në dy operacione policia ndaloi dy të rinj të dyshuar për kultivim të bimëve narkotike
Më tepër

Kina miraton shitjen e iPhone 6

Apple siguroi Pekinin se nuk do të ndajë informacionet me qeveritë e tjera
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A Ukrainian serviceman gets a haircut at a military camp near the town of Debaltseve in eastern Ukraine.
  • A Turkish Kurd protester runs away from tear gas fired by riot police near the Turkish-Syrian border in the southeastern town of Suruc in Sanliurfa province.
  • U.S. actor George Clooney and British lawyer Amal Alamuddin arrive at the palazzo Ca Farsetti in Venice, for a civil ceremony to officialize their wedding.
  • A soccer fan cheers Japanese women's soccer team with a national flag during the women's semi-final soccer match against Vietnam at the Incheon Football Stadium during the 17th Asian Games in Incheon, South Korea.
  • A dog wipes out at the 6th Annual Surf City surf dog contest in Huntington Beach, California, USA, Sept. 28, 2014.
  • A dog is carried back into the water after riding a wave at the 6th Annual Surf City surf dog contest in Huntington Beach, California, Sept. 28, 2014.
  • Visitors look at a blooming Titan Arum (Amorphophallus titanum), one of the world's largest and rare tropical flowering plants, at Basel's Botanical Garden, Switzerland. The flower emits strong odor likened to rotting meat, and wilts and dies after two days.
  • A diver floats to the surface during a practice session at the Munhak Park Tae-hwan Aquatics Center during the 17th Asian Games in Incheon, South Korea.
  • Men build a traditional swing using bamboos during the Dashain, Hinduism's biggest religious festival, in Kathmandu, Nepal.
  • A sculpture of a giant hippopotamus, "HippopoThames", built by artist Florentjin Hofman is towed up the Thames past the Houses of Parliament in central London.
  • An elderly Thai woman laughs out loud as she is asked how old she is. At 105 years old, an age verifiable on her identity card, she is still able to make others around her smile as she sits in the shade on a bamboo bed in the village of Satuek, Buriram province, northeast Thailand. (Photo taken on Sept. 27, 2014, by Matthew Richards/VOA reader/Thailand)
  • South Korea's Lee Seungchul (BLUE) competes in a bout against Uzbekhistan Jamshid Kenjaev (RED) in the men's freestyle 61kg wrestling round 1 event during the 2014 Asian Games at the Dowon Gymnasium in Incheon, South Korea.
  • A scorpion fish is pictured in the seabed of the Plane island near Marseille, southern France.
  • Meerkats look at visitors in Erfurt's zoo in Germany.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.