E hënë, 22 shtator, 2014

Lajme / Bota

Turqia, Irani dhe ari

x
Bankat e Turqisë vazhdojnë të dërgojnë ar në Iran, megjithë presionin e Shteteve të Bashkuara për kontrollin e një tregtie në lulëzim “ar për gaz”, që e ndihmon Iranin të anashkalojë sanksionet ndërkombëtare. Korrespondenti i Zërit të Amerikës Dorian Jones i hedh një vështrim shkëmbimit të arit turk me gaz iranian:

Këtë muaj dogana në Turqi bllokoi një avion turk mallrash që ishte nisur nga Gana drejt Iranit dhe thuhet se në të kishte një ton e gjysëm ar.
      
Vitin e kaluar, Teherani akumuloi sasi të mëdha ari, si mënyrë për të anashkaluar sanskionet e vëna, për shkak të programit bërthamor të vendit, për të cilin disa vende kanë shqetësimin se po përdoret për zhvillimin e kapaciteteve bërthamore.
Attila Jesilada, i firmës “Global Source Partners” në Stamboll, thotë se Turqia vazhdon të

“Shitjet e arit për Iranin realizohen përmes Zvicrës dhe Abu Dabit, por shumica e shitjeve vjetore për vitin e kaluar kapi vlerën e rreth 11 miliardë dollarëve, shumica e financuar përmes aksioneve të arit të popullit turk. Kjo sasi ari është bërë valuta kryesore e Iranit për të përmbushur nevojat me artikuj nga jashtë”.

Nëntorin e kaluar, zëvendëskryeministri turk Ali Babacan konfirmoi se Teherani e blen arin nga pagesat me lira turke që merr për ekportin e gazit në Turqi.
Irani ia shet 90 për qind të gazit të tij natyror Turqisë, duke u bërë furnizuesi kryesor me gaz për Ankaranë, pas Rusisë.

Për të mos lejuar tregtimin me ar, presidenti Obama këtë muaj nënshkroi një ligj që ndalon që Iranit t’i shiten metale të çmuara. Por zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme turke Selcuk Unal thotë se Turqia nuk preket nga kjo masë.

“Turqia ka detyrim ligjor vetëm ndaj rezolutave të Këshillit të Sigurimit, ose ndaj sanksioneve të miratuara sipas nenit të shtatë.”

Megjithatë, analisti Jesilada thotë se ai shpreson që Ankaraja eventualisht do të veprojë sipas kësaj rezolute.

“Shtetet e Bashkuara do të përpiqen ta bindin Ankaranë ta ndalojë në mënyrë të njëanshme këtë tregti me ar. Nëse kjo nuk funksionon, do të shohim se do të rritet presioni”.

Deri tani, Ankaraja ka respektuar përgjithësisht masat amerikane kundër Iranit. Por Ankaraja, përsëri duhet t’i paguajë Iranit detyrimet për importin e gazit.

Analistët theksojnë se ulja e vartësisë turke nga gazi iranian merr kohë dhe mund të jetë i kushtueshëm. Këtë muaj Turqia nënshkroi një marrëveshje prej 12 miliardë dollarësh me një kompani në Abu Dabi, për zgjerimin e përdorimit të qymyrgurit për prodhimin e energjisë.

Një zyrtar i lartë turk, duke folur me kushtin e anonimitetit, konfirmoi se Ankaraja po shqyrton mundësinë e shkëmbimeve në natyrë, si mjet për vazhdimin e tregtisë me Iranin.
Ekspertët thekosjnë se kjo formë shkëmbimi ka një përfitim shtesë për Turqinë. Produktet që përdoren për shkëmbimin në natyrë prodhohen në vend, ndryshe nga ari, që i duhet ta importojë.

Analisti Jesilada thotë se shkëmbimi mundet gjithashtu të ndihmojë për lehtësimin e shqetësimeve për sigurinë.

“Problemi është se as Ankaraja dhe as Washingtoni nuk e dinë se përse e përdor Irani arin, ndoshta për të blerë grurë, ose artikuj të tjerë të nevojshëm, ose ndoshta për financimin e forcave të Assadit në Siri, ose të Hezbollahut në Liban…, pra për disa akte terroriste. Duke përdorur shkëmbimin në natyrë, kjo e panjohur eliminohet fare nga ekuacioni”.

Në kushtet kur në Turqi operojnë mbi 2 mijë kompani iraniane, ekziston një rrjet biznesi që mund të lehtësojë shkëmbimin në shkallë të gjerë. Por ndërsa mund të merren sanksione të tjera ndaj Iranit, pritet të shtohet presioni ndaj Turqisë, që ky vend ta pakësojë varësinë tek Irani. Ky proces, thonë analistët, mund të përshpejtohet, në kushtet kur Teherani dhe Ankaraja përherë e më tepër janë duke mbajtur pozicione të ndryshme në rajon, në veçanti lidhur me Sirinë.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
21.09.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Shtohet fluksi i refugjatëve kurdë në Turqi

Zyrtarët turq thanë se më shumë se 130 mijë kurdë të Sirisë kanë hyrë në Turqi që nga java e kaluar për t’u shmangur përparimit nga militantët e Shtetit Islamik
Më tepër

Takim i rrallë i sekretarit Kerry me homologun iranian

Zoti Kerry u takua me zotin Mohammad Javad Zarif në një hotel të Nju Jorkut, me të cilin bisedoi për më tepër se një orë
Më tepër

Përleshje në kufirin Turqi-Siri

Turqia mbylli kufirin me Sirinë, për të ndalur fluksin masiv të refugjatëve kurdë, të cilët i largoheshin militantëve të Shtetit Islamik.
Më tepër

Studiuesit vlerësojnë vizitën e Papës

Studiuesit Persida Asllani dhe Zyhdi Dervishi vlerësuan faktin që Papa Françesku ngriti lart historinë e Shqipërisë.
Më tepër

Atmosferë festive në pritjen e Papës

Një atmosferë festive mbizotëroi për më shumë se 5 orë në Tiranë, duke dëshmuar vlerësimin dhe nderimin e thellë që shqiptarët, kudo ku jetojnë, kanë për Atin e Shenjtë.
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Women dressed in traditional attire pose as they take part in rehearsals for the "garba" dance ahead of Navratri festival in the western Indian city of Ahmedabad.
  • An actor performs during the Oktoberfest parade in Munich, Germany. Millions of beer drinkers from around the world will come to the Bavarian capital over the next two weeks for the 181th Oktoberfest, which runs until Oct. 5.
  • Afghanistan's presidential election candidates Abdullah Abdullah, left, and Ashraf Ghani Ahmadzai, right, hug after signing a power-sharing deal at presidential palace in Kabul.
  • A contrail is seen behind the SpaceX Falcon 9 rocket carrying a Dragon supply ship as it flies into space after lifting off from the launch pad on a resupply mission to the International Space Station in Cape Canaveral, Florida.
  • Pope Francis reaches for a poster of Mother Teresa as he is driven through the crowd, in Tirana, Albania.
  • Empty streets are seen during a three-day lockdown to prevent the spread on the Ebola virus in Freetown, Sierra Leone.
  • Potatoes display images of U.S. President Barack Obama (3rd R) and his Russian counterpart Vladimir Putin (3rd L), created by cartoon artists Daria Chebunina and Tatiana Mironenko, during a food fair in Krasnoyarsk, Russia, Sept. 20, 2014.
  • In this handout picture taken from a drone, environmental protesters form the words "Beyond Coal + Gas" during a meeting in a park in Sydney, Australia, as part of a global protest on climate change.
  • Revelers dressed as stormtroopers of the Galactic Empire march during a Star Wars Parade in Madrid, Spain, Sept. 20, 2014.
  • Fishes jump past a tourist during sunset by the island of Koh Tao, Thailand, Sept. 20, 2014.
  • Photographers take pictures at the presentation of the Dolce & Gabbana Spring/Summer 2015 collection during Milan Fashion week, Milan, Italy.
  • Babies held by amateur sumo wrestlers cry during the "baby-cry sumo" competition at the Irugi shrine in Tokyo, Japan.
  • Greenkeepers work on the 1st fairway in preparation for the start of the Ryder Cup golf tournament in Gleneagles, Scotland.
  • Kazuyuki Takeda of Japan competes in the artistic gymnastics men's individual qualifications and team final event at Namdong Gymnasium during the 2014 Asian Games in Incheon, South Korea.
  • Contestants appear on stage during the Miss Egypt competition pre-final at the Saladin Citadel in Cairo, Egypt, Sept. 20, 2014.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.