E enjte, 31 korrik, 2014

Lajme / Shkencë-Teknologji

Ç'ndodhi me dinosaurët

Kometat apo asteroidët, nëse nuk ishIn tërësisht përgjegjës për zhdukjen, të paktën u dhanë dinosaurëve goditjen përfundimtare.

crater
crater
Astrit Lulushi
Shkaku i zhdukjes së dinosaurëve vazhdon të jetë mister. Në qarqe shkencore ka vite që shtrohen të njëjtat pyetje: Ishte kometë apo asteroid? Ishin shpërthimet vullkanike apo ndryshimi dramatik i klimës që solli zhdukjen e tyre? Fakti është se këto pyetje përmbajnë edhe probleme të tjera që kanë të bëjnë me procesin e evoluimit të jetës në Tokë.

Kështu, në përpjekje për të gjetur se ç’ndodhi me dinosaurët, shkencëtarët në Qendrën Berkeley për Geochronology (BGC), në Universitetin e Kalifornisë, dhe universitetet në Holandë e Britani, pas njjë studimi të gjatë, thonë se kanë përcaktuar data më të sakta se kur ndodhi zhdukja e dinosaurve dhe kur ndodhi ndikimi klimatik global. Sipas tyre të dyja datat janë shumë afër njëra-tjetrës, ose këto dy zhvillime mund të kenë ndodhur njëkohësisht.

Shkencëtarët dijnë se ndryshimi i thellë klimatik ishte goditja e fundit që e shtyu jetën në Tokë në një pikë kthese ku shumë qenie të gjalla devijuan nga lloji i tyre duke hyrë në rrugë të tjera evoluimi (përfshi këtu edhe primatët, paraardhësit më të herëshëm të atyre që më pas do të evoluonin në njerëz).

Nga të dhënat e fosileve të dinosaurëve me bazë në tokë dhe krijesave të oqeanit, shkencëtarët thonë se zhdukja e dinosaurve ndodhi – 66 milionë vjet më parë – duke e bërë këtë ngjarje të njëkohshme me ndikimin klimatik.

Studiuesit thonë se tani besojnë se kometat apo asteroidët, nëse nuk ishin tërësisht përgjegjës për zhdukjen, të paktën u dhanë dinosaurëve goditjen përfundimtare.

Rezultatet e studimit u botuan në numrin e shkurtit të revistës Science.

Teoria që lidh zhdukjen e dinosaurve me shpërthimin e meteorëve dhe ndikimin klimatik në Tokë doli si hipotezë në vitin 1980 nga nobelisti Luis Alvarez dhe djali i tij, Walter, profesor i tokës dhe shkencës planetare në universitetin e Kalifornisë në Berkeley. Ata studiuan një krater 170 kilometra të gjerë në Caribbean pranë bregut Yukatan të Meksikës. Krateri mendohet të jetë hapur nga një komete ose asteroid 10 kilometra i gjatë.

Shkencëtarët thonë se mbeturinat që u përhapën në atmosferë nga kjo përplasje, mund të gjenden ende rreth e rrotull globit në formë pluhuri ose grimcash kristali, kuarci e substancash të tjera. Kjo i shtynë ata të mendojnë se goditjet e meteorëve ose sollën ndikimin klimatik ose ndodhën njëkohësisht, por asnjë prej tyre nuk përbën shkakun e vetëm të zhdukjes së dinosaurve.

Shkencëtarët paralajmërojnë se ndryshimet e thella klimatike gjatë miliona viteve të mëparshme, duke përfshirë edhe të ftohtin, i shtynë shumë krijesa në prag të zhdukjes ose të ndryshonin rrjedhën e evoluimit, dhe se shkak i ndryshueshmërisë së klimës mund të ketë qenë edhe një seri e vazhdueshme shpërthimesh vullkanike.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
30.07.2014
Emisioni televiziv Ditari

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.

LAJME

Qafë Mollë: shembet tuneli, tre punëtorë humbin jetën

Ngjarja ka ndodhur në fshatin Frang të rrethit të Mirditës, ku po ndërtohet hidrocentrali i Qafë Mollës.
Më tepër

Senati voton pro debatit mbi ligjin e propozuar nga Presidenti Obama

Ligji do të siguronte shumicën e shumës prej $3.7 miliardë dollarësh të kërkuar nga Presidenti, për trajtimin e nevojave humanitare, juridike dhe zbatimit të ligjit në kufirin SHBA -Meksikë.
Më tepër

SHBA, OKB dënojnë sulmin ndaj shkollës në Gazë

Zëdhënësja Meehan tha se SHBA janë jashtëzaknisht të shqetësuara që mijëra palestinezë që janë detyruar të braktisin shëpitë e tyre nuk mundet të jenë të sigurtë në strehimet e OKB-së
Më tepër

Breedlove: Radikalizmi – shqetësim për të gjitha vendet e NATO-s

Komandanti i lartë i NATO-s Philip Breedlove tha në Prishtinë se radikalët që stërviten në zonat e konflikteve dhe kthehen në vendet e tyre, janë shqetësim për të gjithë
Më tepër

Shkup, dënime për protestuesit shqiptar

Një gjykatë në Shkup dënoi me nga tre vjet burg gjashtë nga tetë personat e akuzuar për sjellje të dhunshme në protestat e katër korrikut
Më tepër

Amerika në 60 sekonda

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Amerika në 60 sekondai
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
29.07.2014
Amerika në 60 sekonda

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A statue of Buddha and storm debris are covered with mud outside a flooded house after heavy rains hit the town of Ittre, Belgium.
  • Russia's President Vladimir Putin (C) chairs a government meeting at the Novo-Ogaryovo state residence outside Moscow.
  • Workers cross the Millenium Bridge with the City of London seen behind, in London, Britain.
  • An algae-covered river is seen in Shanghai, China.
  • Palestinians flee their houses following what witnesses said was an Israeli air strike on a nearby house in Khan Younis in the southern Gaza Strip.
  • A Palestinian girl who lost five family members in what medics said was Israeli shelling during an Israeli ground offensive, weeps outside a hospital in Beit Lahita in the northern Gaza Strip.
  • A fallen minaret, (bottom r), is seen as Palestinians inspect the damage to the Al-Sousi mosque, that was destroyed in an Israel strike at Shati refugee camp in the northern Gaza Strip.
  • A boy looks through a hole on the wall made after an Israel strike at the Abu Hussein U.N. school in the Jebaliya refugee camp in the northern Gaza Strip.
  • A South Korean student displays a message during a rally against the Israeli military operations in Gaza and the West Bank near the Israeli Embassy in Seoul, South Korea.
  • A man poses on the stairs to a parking structure outside UCLA's Pauley Pavilion sporting arena as water flows down from a broken 30 inch water main onto Sunset Boulevard near the UCLA campus in the Westwood section of Los Angeles, California, July 29, 2014.
  • Pittsburgh Pirates relief pitcher Mark Melancon delivers a pitch against the San Francisco Giants during the ninth inning at AT&T Park. The Pirates defeated the Giants 3-1, July 29, 2014.
  • Bubba Watson hits from the sand to the 17th green during practice for the Bridgestone Invitational golf tournament in Akron, Ohio.
  • Dressed as Charlie Chaplin, Guatemalan Uriel Cifuentes strikes a pose while marching in the Parade of Clowns as part of the sixth annual Latin American Clown Congress in Guatemala City, July 29, 2014.
  • A farmer carries paddy for transplantation on the outskirts of Gauhati, India.

Interaktive