E dielë, 05 korrik, 2015

Lajme / Bota

Marrëdhëniet Izrael-Iran

x
Analistët dhe formuliesit e politikave parashikojnë që konfrontimet mes Izraelit dhe Iranit, si dhe ato mes izraelitëve dhe palestinezëve, do të jenë sfida për vitin e ardhshëm. Korrespondenti i Zërit të Amerikës Scott Bobb njofton nga Jeruzalemi:

Me përfundimin e vitit 2012, analistët politikë në Izrael parashikuan se tensionet me Iranin lidhur me programin bërthamor mund të jenë sfida më e madhe për Izraelin vitin e ardhshëm. Në fjalimin e tij me rastin e fundit të vitit, kryeministri izraelit Benjamin Netanjahu paralajmëroi për rreziqe në rastin e pasurimit të uraniumit nga Irani, për ndërtimin e një arme bërthamore.

“Dua t’ju them se vlerësimi im nuk ka ndryshuar. Irani është dy muaj e gjysëm pranë realizimit të synimit të vet dhe nuk ka dyshim që kjo do të jetë sfida më e madhe për vitin e ardhshëm.”

Zoti Netanjahu tha se Izraeli është përgatitur të sulmojë objektet bërthamore të Iranit dhe në se do të jetë e nevojshme, ta bëjë këtë pa mbështetjen amerikane.
Irani thotë se programi i vendit është për synime paqësore dhe se në do të sulmohej, do të hakmerrej.

Një analist i Institutit për Studime për Sigurinë Kombëtare, Shlomo Brom, thotë se udhëheqja e Iranit, megjithë retorikën, do ta shmangte një konfrontim ushtarak. Dhe ai beson se Izareli i ka aftësitë ushtarake për t’i rezistuar një sulmi Iranian.

“Për këtë arsye, unë nuk shqetësohem për ndërlikime të mundshme ushtarake të Izarelit, por shqetësohem më tepër për ndërlikime politike.”

Analisti Brom thotë se në se Irani kryen sulme ndaj objektivave jo-izraelite, si psh. rrugët e transportimit të naftës, kjo do t’i fuste fuqitë perëndimore në konflikt dhe do të krijonte ndjenjën e fyerjes kundër Izraelit mes qytetarëve perëndimorë. Megjithatë, analistë palestinezë e shohin çështjen më shqetësuese në rajon, si shumë pranë tyre.

Drejtori i Qendrës për Bashkëpunimin dhe Paqen Ndërkombëtare në Jeruzalemin Lindor, Rami Nasrallapërh, thotë se udhëheqësit izraelitë  e mohojnë konfliktin e tyre me palestinezët. 

“Çështja nuk është strategjike. Jam i sigurtë që Izraeli mund t’i ketë zgjidhjet strategjike ndaj kërcënimit Iranian. Por ata do të përpiqen të gjejnë insturmentin, se si të jetojnë në paqe me fqinjët e tyre.”

Përsëri, pak shpresa ka që bisedimet e paqes mes izraelitëve dhe palestinezëve do të rifillojnë në të ardhmen e afërt.

Marrëdhëniet u keqësuan në nëntor, pas një operacioni ushtarak të Izraelit, që synonte neutralizimin e raketave që hedhin militantë palestinezë në Gazë. Të dyja palët deklaruan fitoren pas konfliktit 8-ditor.

Izrarli pati sukses në pakësimin e kërcënimit me raketa nga Gaza për disa kohë. Por analisti nga Gaza Mkhaimar Abusada, thotë se konflikti e forcoi mbështetjen për grupin islamik Hamas, udhëheqësit e të cilit janë zotuar se do ta shkatërrojnë Izraelin.

Për më tepër, thotë ai, konflikti dobësoi Presidenti e Autoritetit Palestinez Mahmud Abbas, të njohur si Abu Mazen, lëvizja Fatah e të cilit mbështet zgjidhjen e konfliktit përmes negociatave.

“Hamasi vendos për ndalimin e luftimeve, ose vazhdimin e tyre. Nuk është Abu Mazen, apo elementët laikë në shoqërinë palestineze.”

Konflikti i Gazës lehtësoi izolimin e Hamasit, ndërsa disa ministra të jashtëm  nga rajoni vizituan për herë të parë zonën, që kur grupi mori pushtetin 5 vjet më parë.
 
Një javë pas ndalimit të luftimeve, zoti Abbas shkoi në Kombet e Bashkuara, ku Asambleja e Përgjithshma miratoi me shumicë dërrmuese votash ngritjen e nivelit të palestinezëve në një shtet jo-anëtar, me rol vëzhgues.

Izraeli reagoi me zemërim, duke autorizuar ndërtime të reja në Bregun Perëndimor dhe ndërprerjen e remitencave nga taksat për Autoritetin Palestinez.

Analisti nga Jeruzalemi Lindor, Nasrallah, thotë se votimi në OKB e fuqizoi, por pak e ndryshoi pozicionin e palestinezëve për zotin Abas.

“Ishte vetëm një mbështetje morale, simbolike për palestinezët, por asgjë më tepër. Ditën tjetër u harrua.”

Analisti nga Izraeli Brom thotë se shqetësim për Izarelin është se shumë vende evropiane abstenuan, ose votuan në favor të rezolutës palestineze, por nuk e kundërshtuan atë.

Ndjenja e izolimit e Izraelit po bëhet më komplekse nga përmbysjet në shtetet arabe fqinjë dhe nga fuqizimi i islamikëve.

Palestinezë të moderuar mendojnë se çështjes së tyre nuk do t’i kushtohet rëndësi ndërsa udhëheqësit arabë përqëndrohen fillimisht tek problemet e tyre të brendshme. Militantët palestinezë megjithatë, kanë shpresë se udhëheqësit e rinj që do të vijnë në rajon, do t’i mbështesin më shumë aspiratat e tyre, si dhe metodat e nevojshme për arritjen e këtyre aspiratave.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
04.07.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet. Ju mund të gjeni gjithashtu të rejat e fundit nga mjekësia dhe shkenca, si edhe nga bota e artit.

LAJME

Bisedime Kerry-Zarif në Vjenë

Komentet e drejtuesit të agjencisë së OKB-së për energjinë bërthamore kanë nxitur optimizëm për mundësinë e një marrëveshjeje mes Iranit dhe gjashtë fuqive botërore
Më tepër

Anija e lirisë

Një replikë e anijes së shekullit të 18-të udhëton drejt porteve amerikane
Më tepër

Liberalizimi i vizave për Kosovën

Ministri i Integrimeve Evropiane Bekim Çollaku thotë se institucionet e vendit i kanë përmbushur të gjitha kriteret ndërsa pret përgjigje pozitive nga Komisioni Evropian
Më tepër

Fluturim historik i avionit me energji diellore

Avioni përfundoi një fluturim historik përmes Oqeanit Paqësor, nga Japonia për në Shtetet e Bashkuara, ku pritet të bëjë tani një numër ndalesash
Më tepër

Varufakis fajëson kreditorët për krizën greke

Ministri grek i financave Yanis Varoufakis ka akuzuar kreditorët e Greqisë për terrorizëm
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • A street seller teaches a boy how to make soap bubbles, on Piazza del Popolo, a touristic square in central Rome, Italy, at sunset on July 2, 2015.
  • Yozhik, a male Himalayan bear, sits while an employee cools him with a stream of water at the Royev Ruchey zoo on the suburbs of the Siberian city of Krasnoyarsk, Russia.
  • Indian Muslims offer prayers after breaking their fast during the holy month of Ramadan at Jamai Masjid in Hyderabad.
  • A crying elderly man is assisted by an employee and a policeman outside a national bank branch as pensioners queue to get their pensions, with a limit of 120 euros, in Thessaloniki, Greece.
  • People are reflected on a building as they take part in a pro-EU demonstration in Iraklio on the island of Crete, Greece, July 2, 2015.
  • Patrons make their way in the rain to the 18th hole during the second round of the Greenbrier Classic at the Old White TPC in White Sulphur Springs, West Virginia.
  • A girl plays under the waterfall at the fun bath in Endenich, a suburb of Bonn, western Germany.
  • Britain's Camilla, Duchess of Cornwall, speaks with Imogen Davis, owner of Rufus the hawk, during her visit to the Wimbledon Tennis Championships in London, July 2, 2015.
  • An image made available by propaganda Islamist media outlet Welayat Halab on July 2, 2015 allegedly shows an Islamic State (IS) group fighter destroying ancient artifacts smuggled from the Syrian city of Palmyra, a 2,000-year-old metropolis and an Unesco world heritage site.
  • Team Sky with Britain's Christopher Froome trains on their time-trial bicycles near Utrecht, Netherlands, one day ahead of the start of the three-week-long Tour de France.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.