E mërkurë, 01 tetor, 2014

Lajme / Bota

Shpresa të reja për krijimin e një shteti kurd

Pranvera Arabe dhe zhvillime të tjera në rajon kanë zgjuar aspiratat e 30 milionë kurdëve për realizimin e ëndrës së pavarësisë

x
Jerome Socolovsky

Kryengritjet që shoqëruan Pranverën Arabe në Lindjen e Mesme u kanë dhënë 30 milionë kurdëve që jetojnë në Irak, Turqi, Siri dhe Iran, shpresa të reja për realizimin e ëndrrës së tyre për pavarësi. Por siç mësojmë në minutat në vazhdim, realiteti i ndërlikuar e bën të vështirë konkretizimin e kësaj aspirate.

Është ora e drekës dhe në një restorant të ri kurd në Uashington po përgatiten qebapët. Hekmat Bamarni erdhi këtu nga Iraku verior në vitet 1970. Ai takohet me një tjetër luftëtar kurd për pavarësinë:

“Si kurdë, të gjithë kemi ëndrra si njerëzit e tjerë – si turqit, arabët, iranianët. Edhe ne duam pavarësinë”.

Por kurdët në Irak dhe vende të tjera kanë duruar shtypje të rënda gjatë luftës për pavarësi. Si pakica më e madhe etnike në Lindjen e Mesme pa shtetin e tyre, kurdët dikur ishin të përqëndruar vetëm tek kryengritja e armatosur për kauzën e tyre.

Por ndërhyrja ushtarake amerikane në Irak, revoltat e Pranverës Arabe dhe zhvillime të tjera të kohëve të fundit i kanë forcuar ambicjet e tyre politike.

Denise Natali është eksperte për Lindjen e Mesme në Universitetin për Mbrojtjen Kombëtare në Uashington:

“Pa diskutim që ballafaqohemi me një moment ndryshimesh interesante për kurdët dhe për ata që studiojnë historinë e kurdëve, pasi duket se ata kufij që u vendosën në periudhën e formimit të shteteve po rrëzohen”.

Kjo situatë duket e realizueshme në Siri, ku kurdët kanë marrë nën kontroll një pjesë të madhe të rajonit veri-lindor të vendit, gjatë kryengritjes anti-qeveritare.

Ndërkaq në Turqi, kurdët po shfrytëzojnë liri të papara deri tani për të fshirë gjurmët e diskriminimit dhe izolimit. Në Iran, qëndrimi i Perëndimit ndaj regjimit të Teheranit si rezultat i ambicjeve bërthamore të vendit u ka dhënë kurdëve shpresa për ndryshim.

Ndërkaq në Irak, kurdët kanë në dorë administratën e tyre që nga momenti i rrëzimit të regjimit të Sadam Huseinit.

Por zonja Natali thotë se vetë-qeverisja i ka detyruar udhëheqësit kurdë të ballafaqohen me realitetin gjeopolitik.

“Rajoni kurd në Irak nuk ka dalje në det, prandaj begatia dhe funksionaliteti i tij ekonomik varet nga kufijtë e hapur dhe marrëdhënie pozitive, ose së paku të menaxhueshme me vendet fqinje”.

Zonja Natali thotë se vendet fqinje shpesh nxisin konflikte mes fraksioneve kurde.

Michael Rubin, ish-zyrtar i Pentagonit, tani analist në institutin American Enterprise, thotë se vetë udhëheqësit kurdë shpesh nxisin me fjalë nacionalizmin, megjithëse e kanë të qartë realitetin gjeopolitik:

“Sapo jam kthyer nga Kurdistani dhe në radhët e studentëve, profesorëve, intelektualëve, me përjashtim të politikanëve ekziston ky shqetësim i dukshëm se pavarësia është fare pranë, por vendet fqinje dhe vetë politikanët kurdë do ta pengojnë arritjen e saj pasi nuk janë kurrë në gjendje të arrijnë konsensus”.

Por zoti Rubin thotë se brezi i ri i kurdëve, i frymëzuar nga rinia arabe, nuk do të jetë shumë i duruar me politikanët e tij, ndërkohë që sheh përfitimet që ka sjellë Pranvera Arabe për rajonin.

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Vladimiri nga: shqiperi
15.11.2012 21:14
Lindja e mesme do jete me e qete kur kurdet te jene te lire te vetvendosin per fatin e tyre, te kene shtetin e tyre, ne teritoret e tyre autoktone. Bota gjithashtu do jete me e qete e me e drejte kur jo vetem kurdet te kene te drejten shtet formuese, por kete te drejte t'a kene edhe palestinezet, edhe basket, edhe cecenet, etj.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
01.10.2014
Emisioni televiziv Ditari

LAJME

Vazhdojnë goditjet kundër ISIS

Goditjet ajrore nën udhëheqjen e Shteteve të Bashkuara kanë vënë në shenjestër për të dytën ditë një qytet të rëndësishëm kufitar në Siri.
Më tepër

Abuzime në Ksamil

Policia ndaloi dy zyrtarë të lartë vendorë në Komunën bregdetare të Ksamlit për shpërdorim detyre
Më tepër

Kandidatët për KM të BSH

151 kandidatë janë ofruar për të konkurruar si anëtarë të Këshillit Mbikqyrës të Bankës së Shqipërisë
Më tepër

Presidentja Jahjaga takime me partitë

Përfaqësuesit e partive politike përsëriten qëndrimet e njëjta, një ditë para se të mblidhet parlamenti
Më tepër

Ish të burgosurit politikë dhe dëmshpërblimi

Takime me përfaqësues të shoqatave të ish të burgosurve politikë në rrethe për të sqaruar ndryshimet ligjore mbi dhënien e dëmshpërblimit
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • South Korean army soldiers demonstrate their martial arts skills during the 66th anniversary of Armed Forces Day at the Gyeryong military headquarters in Gyeryong.
  • Former U.S. President Jimmy Carter, right, holds the hand of wife Rosalynn as she wipes her eye while they are serenaded with the song "Imagine" by John Lennon during his 90th birthday celebration, in Atlanta, Georgia.
  • Paul Zimmerman, a district councilor, raises a yellow umbrella as Hong Kong Chief Executive Leung Chun-ying (5th R) and other officials make a toast to guests at a reception following a flag raising ceremony in Hong Kong, celebrating the 65th anniversary of China National Day.
  • Ethnic Innthas row their boats to fish in Inlay lake, Nyaung Shwe township, southern Shan State, Myanmar.

  • An Afghan man prepares tea for his customers at a livestock market ahead of the sacrificial Eid al-Adha festival in Ghazni.
  • Construction workers from EMCOR Dynalectric wait to put on pink hard hats and be part of a giant pink ribbon formation to promote the start of Breast Cancer Awareness Month, at the UC San Diego Jacobs Medical Center construction site in La Jolla, California, Sept. 30, 2014.
  • Plants grow in between millions of used tires which lie on a dump in Sesena, south of Madrid, Spain, Sept. 30, 2014.
  • Japan's Kaho Minagawa performs with the ball during the individual rhythmic gymnastics qualification and team final at the Namdong Gymnasium Club in Incheon, South Korea.
  • A tourist takes photos of an Aurora Borealis (Northern Lights) over the Bals-Fiord north of the Arctic Circle, near the village of Mestervik, Norway.
  • This National Oceanic and Atmospheric Administration(NOAA) photo shows an estimated 35,000 walrus as they gather on shore about 5 miles(8 km) north of Point Lay, Alaska, USA.
  • Environmental activists carry a giant inflatable chicken as they demonstrate against 'chlorine chickens' near the Oktoberfest grounds in Munich, Germany. The protest is against the planned Free Trade Agreements TTIP (Transatlantic Trade and Investment Partnership) and CETA (Comprehensive Economic and Trade Agreement) with the U.S. and Canada, which opponents fear will allow U.S. chlorine-washed chicken and hormone treated meat into the EU.
  • NASA astronaut Reid Wiseman captured this image from the International Space Station and posted it to social media, saying "The Milky Way steals the show from Sahara sands that make the Earth glow orange."

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.