E mërkurë, 26 nëntor, 2014

Lajme / Bota

Shpresa të reja për krijimin e një shteti kurd

Pranvera Arabe dhe zhvillime të tjera në rajon kanë zgjuar aspiratat e 30 milionë kurdëve për realizimin e ëndrës së pavarësisë

x
Jerome Socolovsky

Kryengritjet që shoqëruan Pranverën Arabe në Lindjen e Mesme u kanë dhënë 30 milionë kurdëve që jetojnë në Irak, Turqi, Siri dhe Iran, shpresa të reja për realizimin e ëndrrës së tyre për pavarësi. Por siç mësojmë në minutat në vazhdim, realiteti i ndërlikuar e bën të vështirë konkretizimin e kësaj aspirate.

Është ora e drekës dhe në një restorant të ri kurd në Uashington po përgatiten qebapët. Hekmat Bamarni erdhi këtu nga Iraku verior në vitet 1970. Ai takohet me një tjetër luftëtar kurd për pavarësinë:

“Si kurdë, të gjithë kemi ëndrra si njerëzit e tjerë – si turqit, arabët, iranianët. Edhe ne duam pavarësinë”.

Por kurdët në Irak dhe vende të tjera kanë duruar shtypje të rënda gjatë luftës për pavarësi. Si pakica më e madhe etnike në Lindjen e Mesme pa shtetin e tyre, kurdët dikur ishin të përqëndruar vetëm tek kryengritja e armatosur për kauzën e tyre.

Por ndërhyrja ushtarake amerikane në Irak, revoltat e Pranverës Arabe dhe zhvillime të tjera të kohëve të fundit i kanë forcuar ambicjet e tyre politike.

Denise Natali është eksperte për Lindjen e Mesme në Universitetin për Mbrojtjen Kombëtare në Uashington:

“Pa diskutim që ballafaqohemi me një moment ndryshimesh interesante për kurdët dhe për ata që studiojnë historinë e kurdëve, pasi duket se ata kufij që u vendosën në periudhën e formimit të shteteve po rrëzohen”.

Kjo situatë duket e realizueshme në Siri, ku kurdët kanë marrë nën kontroll një pjesë të madhe të rajonit veri-lindor të vendit, gjatë kryengritjes anti-qeveritare.

Ndërkaq në Turqi, kurdët po shfrytëzojnë liri të papara deri tani për të fshirë gjurmët e diskriminimit dhe izolimit. Në Iran, qëndrimi i Perëndimit ndaj regjimit të Teheranit si rezultat i ambicjeve bërthamore të vendit u ka dhënë kurdëve shpresa për ndryshim.

Ndërkaq në Irak, kurdët kanë në dorë administratën e tyre që nga momenti i rrëzimit të regjimit të Sadam Huseinit.

Por zonja Natali thotë se vetë-qeverisja i ka detyruar udhëheqësit kurdë të ballafaqohen me realitetin gjeopolitik.

“Rajoni kurd në Irak nuk ka dalje në det, prandaj begatia dhe funksionaliteti i tij ekonomik varet nga kufijtë e hapur dhe marrëdhënie pozitive, ose së paku të menaxhueshme me vendet fqinje”.

Zonja Natali thotë se vendet fqinje shpesh nxisin konflikte mes fraksioneve kurde.

Michael Rubin, ish-zyrtar i Pentagonit, tani analist në institutin American Enterprise, thotë se vetë udhëheqësit kurdë shpesh nxisin me fjalë nacionalizmin, megjithëse e kanë të qartë realitetin gjeopolitik:

“Sapo jam kthyer nga Kurdistani dhe në radhët e studentëve, profesorëve, intelektualëve, me përjashtim të politikanëve ekziston ky shqetësim i dukshëm se pavarësia është fare pranë, por vendet fqinje dhe vetë politikanët kurdë do ta pengojnë arritjen e saj pasi nuk janë kurrë në gjendje të arrijnë konsensus”.

Por zoti Rubin thotë se brezi i ri i kurdëve, i frymëzuar nga rinia arabe, nuk do të jetë shumë i duruar me politikanët e tij, ndërkohë që sheh përfitimet që ka sjellë Pranvera Arabe për rajonin.

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Vladimiri nga: shqiperi
15.11.2012 21:14
Lindja e mesme do jete me e qete kur kurdet te jene te lire te vetvendosin per fatin e tyre, te kene shtetin e tyre, ne teritoret e tyre autoktone. Bota gjithashtu do jete me e qete e me e drejte kur jo vetem kurdet te kene te drejten shtet formuese, por kete te drejte t'a kene edhe palestinezet, edhe basket, edhe cecenet, etj.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
26.11.2014
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Nisma ligjore për hapjen e dosjeve

"Ligji bën njëkohësisht edhe lustrimin edhe hapjen e dosjeve të Sigurimit” - thotë Elsa Ballauri, drejtuese e Grupit Shqiptar për të Drejtat Njerëzore.
Më tepër

Shqipëri: Ulet sërish norma e interesit

Këshilli Mbikqyrës i Bankës së Shqipërisë vendosi ta ulte me 0.25 pikë përqindje normën duke e cuar atë në nivelin 2.25 përqind, një tjetër minimum historik
Më tepër

Zhvillime të reja rreth vrasjes së vëllezërve Bytyçi

Fatos Bytyçi, vëllai i tre shqiptarëve me shtetësi amerikane të vrarë 15 vjet më parë në Serbi, thotë se ka marrë zotimet Beogradit për arrestimin e përgjegjësve.
Më tepër

Afro 100 të vrarë nga sulmet ajrore siriane

Sulmet ndodhën në Raqqa, qyteti kryesor i grupit Shteti islamik
Më tepër

Propozim për stimul ekonomik për Evropën

Presidenti i Komisionit Evropian Jean-Claude Juncker tha se një stimul prej 380 miliard dollarësh është i nevojshëm për rigjallërimin e ekonomisë së BE
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Pope Francis delivers his speech at the European Parliament in Strasbourg, eastern France.
  • A monk chants a Buddhist mantra in front of a public lottery counter in Tokyo, Japan. Lottery stand owners hire monks to conduct ritual purification on their stands for a big win.
  • A police officer guards a closed street along West Florissant Ave, where protesters and looters rampaged businesses following the grand jury decision not to indict a white policeman who shot dead the unarmed black teen Michael Brown, in Ferguson, Missouri.
  • A row of cars burn at a used car lot during a demonstration in Ferguson, Missouri. Ferguson has been struggling to return to normal after Micahel Brown, an 18-year-old black man, was killed by Darren Wilson, a white police officer, on Aug. 9. A grand jury declined to indict officer Wilson.
  • An Iraqi man reacts at the site of a car bomb explosion in the Shaab neighborhood of Baghdad, Iraq.
  • Kashmiris stand in queue to cast their votes outside a polling station during the first phase of voting to the Jammu and Kashmir state assembly elections at Shadipora, outskirts of Srinagar, Indian controlled Kashmir.
  • Remy Cordonnier, a librarian in the northern town of Saint-Omer, near Calais, France, carefully shows an example of a valuable Shakespeare "First Folio", a collection of some of his plays, dating from 1623. Around 230 copies of the First Folio are known to exist in collections or in private hands around the world.
  • Smog envelops buildings on the outskirts of the Indian capital New Delhi.
  • A boulder made of synthetic material called "To be in Limbo“ hangs from the ceiling of the 20-meter high Jesuit Church in Vienna, Austria.
  • Miss World 2013, Megan Young of the Philippines (C), poses with 2014 event finalists during a publicity launch in central London November 25, 2014. The final of the 2014 edition of the pageant will take place in London on Dec. 14.
  • Alex Little (R) and Miranda Jenatka view a light installation at Kew Gardens in west London.

Interaktive

Amerika në 60 sekonda

No records found for this widget:806

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

 
Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.