E mërkurë, 16 prill, 2014

Lajme / Bota

Shpresa të reja për krijimin e një shteti kurd

Pranvera Arabe dhe zhvillime të tjera në rajon kanë zgjuar aspiratat e 30 milionë kurdëve për realizimin e ëndrës së pavarësisë

x
Madhësia e gërmave - +
Jerome Socolovsky

Kryengritjet që shoqëruan Pranverën Arabe në Lindjen e Mesme u kanë dhënë 30 milionë kurdëve që jetojnë në Irak, Turqi, Siri dhe Iran, shpresa të reja për realizimin e ëndrrës së tyre për pavarësi. Por siç mësojmë në minutat në vazhdim, realiteti i ndërlikuar e bën të vështirë konkretizimin e kësaj aspirate.

Është ora e drekës dhe në një restorant të ri kurd në Uashington po përgatiten qebapët. Hekmat Bamarni erdhi këtu nga Iraku verior në vitet 1970. Ai takohet me një tjetër luftëtar kurd për pavarësinë:

“Si kurdë, të gjithë kemi ëndrra si njerëzit e tjerë – si turqit, arabët, iranianët. Edhe ne duam pavarësinë”.

Por kurdët në Irak dhe vende të tjera kanë duruar shtypje të rënda gjatë luftës për pavarësi. Si pakica më e madhe etnike në Lindjen e Mesme pa shtetin e tyre, kurdët dikur ishin të përqëndruar vetëm tek kryengritja e armatosur për kauzën e tyre.

Por ndërhyrja ushtarake amerikane në Irak, revoltat e Pranverës Arabe dhe zhvillime të tjera të kohëve të fundit i kanë forcuar ambicjet e tyre politike.

Denise Natali është eksperte për Lindjen e Mesme në Universitetin për Mbrojtjen Kombëtare në Uashington:

“Pa diskutim që ballafaqohemi me një moment ndryshimesh interesante për kurdët dhe për ata që studiojnë historinë e kurdëve, pasi duket se ata kufij që u vendosën në periudhën e formimit të shteteve po rrëzohen”.

Kjo situatë duket e realizueshme në Siri, ku kurdët kanë marrë nën kontroll një pjesë të madhe të rajonit veri-lindor të vendit, gjatë kryengritjes anti-qeveritare.

Ndërkaq në Turqi, kurdët po shfrytëzojnë liri të papara deri tani për të fshirë gjurmët e diskriminimit dhe izolimit. Në Iran, qëndrimi i Perëndimit ndaj regjimit të Teheranit si rezultat i ambicjeve bërthamore të vendit u ka dhënë kurdëve shpresa për ndryshim.

Ndërkaq në Irak, kurdët kanë në dorë administratën e tyre që nga momenti i rrëzimit të regjimit të Sadam Huseinit.

Por zonja Natali thotë se vetë-qeverisja i ka detyruar udhëheqësit kurdë të ballafaqohen me realitetin gjeopolitik.

“Rajoni kurd në Irak nuk ka dalje në det, prandaj begatia dhe funksionaliteti i tij ekonomik varet nga kufijtë e hapur dhe marrëdhënie pozitive, ose së paku të menaxhueshme me vendet fqinje”.

Zonja Natali thotë se vendet fqinje shpesh nxisin konflikte mes fraksioneve kurde.

Michael Rubin, ish-zyrtar i Pentagonit, tani analist në institutin American Enterprise, thotë se vetë udhëheqësit kurdë shpesh nxisin me fjalë nacionalizmin, megjithëse e kanë të qartë realitetin gjeopolitik:

“Sapo jam kthyer nga Kurdistani dhe në radhët e studentëve, profesorëve, intelektualëve, me përjashtim të politikanëve ekziston ky shqetësim i dukshëm se pavarësia është fare pranë, por vendet fqinje dhe vetë politikanët kurdë do ta pengojnë arritjen e saj pasi nuk janë kurrë në gjendje të arrijnë konsensus”.

Por zoti Rubin thotë se brezi i ri i kurdëve, i frymëzuar nga rinia arabe, nuk do të jetë shumë i duruar me politikanët e tij, ndërkohë që sheh përfitimet që ka sjellë Pranvera Arabe për rajonin.

Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Vladimiri nga: shqiperi
15.11.2012 21:14
Lindja e mesme do jete me e qete kur kurdet te jene te lire te vetvendosin per fatin e tyre, te kene shtetin e tyre, ne teritoret e tyre autoktone. Bota gjithashtu do jete me e qete e me e drejte kur jo vetem kurdet te kene te drejten shtet formuese, por kete te drejte t'a kene edhe palestinezet, edhe basket, edhe cecenet, etj.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.

SHKARKONI PROGRAMIN FALAS TË ZËRIT TË AMERIKËS (VOA) PËR CELULARIN OSE TABLETIN TUAJ

Download mobile app for your Android device.
Download mobile app for your iPhone or iPad.

LAJME

Fundoset një traget koreanojugor

Një traget me më shumë se 470 persona në bord u fundos sot në brigjet jugore të Koresë së Jugut duke vrarë të paktën një person.
Më tepër

SHBA mbështet operacionet e Ukrainës kundër seperatistëve

Administrata e Presidentit Obama ka sugjeruar se operacionet e Ukrainës kundër seperatistëve pro – rusë janë të justifikuara.
Më tepër

Franca kërkon hetimin e krimeve të luftës në Siri

Qeveria franceze po përgatit një rezolutë që do të referonte konfliktin sirian në Gjykatën Penale Ndërkombëtare për padi të mundshme për krime lufte.
Më tepër

Ushtria ukrainase fillon operacionet ndaj seperatistëve pro-rusë

Zyrtarët në Kiev thanë se trupat ukrainase kanë vënë nën kontroll aeroportin në Kramatorsk dhe kanë filluar një operacion të ngjashëm në Slovyansk.
Më tepër

Irani kërkon takim special për diplomatin e padëshiruar

SHBA nuk i jep vizë ambasadorit iranian në Kombet e Bashkuara
Më tepër

Amerika në 60 sekonda

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Amerika në 60 sekondai
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
15.04.2014
Amerika në 60 sekonda

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • An airliner crosses the moon's path above Whittier, Calif., approximately one hour before a total lunar eclipse, April 14, 2014.
  • The moon during a total lunar eclipse over the Juscelino Kubitschek Memorial in Brasilia. The entire event was to be visible from North and South America.
  • An Indian firefighter wearing a fire proximity suit walks through a wall of flames during a demonstration of firefighting skills for Fire Safety Week in Bhubaneswar. Fire Safety Week runs April 14-20 across India.
  • A combination photo shows the moon during a total lunar eclipse as seen from Mexico City.
  • A female member of a "Maidan" self-defense unit stands guard in front of the Ukrainian parliament building in Kyiv. Russia declared Ukraine on the brink of civil war on Tuesday as Kyiv said an "anti-terrorist operation" against pro-Moscow separatists was underway.
  • Crew aboard the Australian Defence Vessel Ocean Shield move the U.S. Navy's Bluefin-21 autonomous underwater vehicle into position for deployment in the southern Indian Ocean to look for the missing Malaysia Airlines flight MH370, April 14, 2014.
  • A picture of North Korean leader Kim Jong Un is sprayed by an anti-North Korean protester during an anti-North Korea rally against recent missile launches and provocative acts, on the birthday of its founder, Kim Il Sung, in Seoul, South Korea.
  • Oscar Pistorius rubs his eye in court in Pretoria, South Africa after earlier questioning by state prosecutor Gerrie Nel. Pistorius is charged with the murder of his girlfriend Reeva Steenkamp.
  • U.S. first lady Michelle Obama has stickers put on her face by 20-month-old Lily Oppelt during a visit with children at the Fisher House at Walter Reed National Military Medical Center in Bethesda, Maryland, April 14, 2014.
  • Indian girls dressed as Hindu Goddesses wait for the Hanuman Jayanti procession to start, in New Delhi, India.
  • Goats feed on a tree in Manggarai park in the Indonesian capital city of Jakarta.
  • Algerians residing in France prepare to vote, ahead of Algeria's presidential election, at a polling station in Marseille.
  • A worker (bottom) takes a break at a construction site in Kuala Lumpur.
  • A sick internally displaced Muslim girl sits next to her mother in a house in the town of Boda.

Interaktive