E dielë, 07 shkurt, 2016

    Lajme / Bota

    Shpresa të reja për krijimin e një shteti kurd

    Pranvera Arabe dhe zhvillime të tjera në rajon kanë zgjuar aspiratat e 30 milionë kurdëve për realizimin e ëndrës së pavarësisë

    x
    Jerome Socolovsky

    Kryengritjet që shoqëruan Pranverën Arabe në Lindjen e Mesme u kanë dhënë 30 milionë kurdëve që jetojnë në Irak, Turqi, Siri dhe Iran, shpresa të reja për realizimin e ëndrrës së tyre për pavarësi. Por siç mësojmë në minutat në vazhdim, realiteti i ndërlikuar e bën të vështirë konkretizimin e kësaj aspirate.

    Është ora e drekës dhe në një restorant të ri kurd në Uashington po përgatiten qebapët. Hekmat Bamarni erdhi këtu nga Iraku verior në vitet 1970. Ai takohet me një tjetër luftëtar kurd për pavarësinë:

    “Si kurdë, të gjithë kemi ëndrra si njerëzit e tjerë – si turqit, arabët, iranianët. Edhe ne duam pavarësinë”.

    Por kurdët në Irak dhe vende të tjera kanë duruar shtypje të rënda gjatë luftës për pavarësi. Si pakica më e madhe etnike në Lindjen e Mesme pa shtetin e tyre, kurdët dikur ishin të përqëndruar vetëm tek kryengritja e armatosur për kauzën e tyre.

    Por ndërhyrja ushtarake amerikane në Irak, revoltat e Pranverës Arabe dhe zhvillime të tjera të kohëve të fundit i kanë forcuar ambicjet e tyre politike.

    Denise Natali është eksperte për Lindjen e Mesme në Universitetin për Mbrojtjen Kombëtare në Uashington:

    “Pa diskutim që ballafaqohemi me një moment ndryshimesh interesante për kurdët dhe për ata që studiojnë historinë e kurdëve, pasi duket se ata kufij që u vendosën në periudhën e formimit të shteteve po rrëzohen”.

    Kjo situatë duket e realizueshme në Siri, ku kurdët kanë marrë nën kontroll një pjesë të madhe të rajonit veri-lindor të vendit, gjatë kryengritjes anti-qeveritare.

    Ndërkaq në Turqi, kurdët po shfrytëzojnë liri të papara deri tani për të fshirë gjurmët e diskriminimit dhe izolimit. Në Iran, qëndrimi i Perëndimit ndaj regjimit të Teheranit si rezultat i ambicjeve bërthamore të vendit u ka dhënë kurdëve shpresa për ndryshim.

    Ndërkaq në Irak, kurdët kanë në dorë administratën e tyre që nga momenti i rrëzimit të regjimit të Sadam Huseinit.

    Por zonja Natali thotë se vetë-qeverisja i ka detyruar udhëheqësit kurdë të ballafaqohen me realitetin gjeopolitik.

    “Rajoni kurd në Irak nuk ka dalje në det, prandaj begatia dhe funksionaliteti i tij ekonomik varet nga kufijtë e hapur dhe marrëdhënie pozitive, ose së paku të menaxhueshme me vendet fqinje”.

    Zonja Natali thotë se vendet fqinje shpesh nxisin konflikte mes fraksioneve kurde.

    Michael Rubin, ish-zyrtar i Pentagonit, tani analist në institutin American Enterprise, thotë se vetë udhëheqësit kurdë shpesh nxisin me fjalë nacionalizmin, megjithëse e kanë të qartë realitetin gjeopolitik:

    “Sapo jam kthyer nga Kurdistani dhe në radhët e studentëve, profesorëve, intelektualëve, me përjashtim të politikanëve ekziston ky shqetësim i dukshëm se pavarësia është fare pranë, por vendet fqinje dhe vetë politikanët kurdë do ta pengojnë arritjen e saj pasi nuk janë kurrë në gjendje të arrijnë konsensus”.

    Por zoti Rubin thotë se brezi i ri i kurdëve, i frymëzuar nga rinia arabe, nuk do të jetë shumë i duruar me politikanët e tij, ndërkohë që sheh përfitimet që ka sjellë Pranvera Arabe për rajonin.

    Ky forum është mbyllur
    Përzgjedhja e komenteve
    Komente
         
    nga: Vladimiri nga: shqiperi
    15.11.2012 21:14
    Lindja e mesme do jete me e qete kur kurdet te jene te lire te vetvendosin per fatin e tyre, te kene shtetin e tyre, ne teritoret e tyre autoktone. Bota gjithashtu do jete me e qete e me e drejte kur jo vetem kurdet te kene te drejten shtet formuese, por kete te drejte t'a kene edhe palestinezet, edhe basket, edhe cecenet, etj.

    Ditari

    Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
    Ditarii
    X
    06.02.2016
    Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet. Ju mund të gjeni gjithashtu të rejat e fundit nga mjekësia dhe shkenca, si edhe nga bota e artit.

    LAJME

    Debati i kandidatëve republikanë për president

    Kandidatët janë gati tësfidojnë njëri-tjetrin në shtetin New Hampshire
    Më tepër

    Bota kritikon lëshimin e raketës nga Pheniani

    Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara po mban një takim urgjent për të diskutuar hedhjen e një rakete me rreze të gjatë veprimi nga Koreja e Veriut
    Më tepër

    Amerikanët bëhen gati për Superbowl-in

    Spektatli i finales së Kampionatit të Futbollit Amerikan, është dita që i ngjan më shumë një feste kombëtare pa qenë e tillë
    Më tepër

    Taivan: Vazhdon kërkimi për të mbijetuar

    Një tërmet i fuqishëm goditi rëndë qytetin e Tainanit në bregun jugperëndimor të ishullit, duke shkaktuar vdekjen e të paktën 24 vetëve
    Më tepër

    Kriza politike në Kosovë

    Partitë në pushtet e mirëpritën ftesën e presidentes Atifete Jahjaga për një takim me udhëheqësit e partive politike për të diskutuar rrugët e zgjidhjes së krizës politike, ndërsa opozita ende nuk ka një qëndrim të përbashkët.
    Më tepër

    FOTO E DITËS

    Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
    • An Indian student with his face painted as a tiger interacts with his classmates as he awaits for the judgement of a face painting competition at the Kids for Tigers Annual Tiger Fest in Mumbai.
    • Riot policemen try to avoid a petrol bomb thrown by protesters during a 24-hour nationwide general strike in Athens, Greece. Clashes broke out between police and youths throwing fire bombs and stones, as tens of thousands of people march through central Athens to protest planned pension reforms.
    • President Barack Obama, and University of Alabama football player and Heisman Trophy winner Derrick Henry strike a 'Heisman-pose' for a photo during the National Prayer Breakfast in Washington.
    • Divers wear costumes as they perform at an aquarium ahead of the upcoming Spring Festival inside a zoo in Beijing, China.
    • A monkey trainer touches the head of a sick monkey as it receives treatment in Wuhan, Hubei province, China.
    • Members from Sri Lankan military march during the 68th Independence day celebrations in Colombo.
    • People take photos of bodies of dead stranded sperm whales behind the dyke of Kaiser Wilhelm Koog at the North Sea coast, Germany.
    • Police patrol as revelers take part in the traditional "Weiberfastnacht" (Women's Carnival) celebration in Mainz, Germany.
    • A nominee for queen of the Carnival of Santa Cruz shows off her outfit on the main stage in Santa Cruz de Tenerife on the Spanish Canary island of Tenerife, Feb. 3, 2016.
    • A member of the Maasai Cricket Warriors bowls a ball during a charity cricket match against former Rugby players in Sydney, Australia.
    • Dancers of the Wiener Staatsballett (state ballet) perform during a dress rehearsal the day before the traditional Opera Ball in Vienna, Austria, Feb. 3, 2016.
    • South Korean senior students clad in traditional costumes sit and bow during a joint graduation and coming-of-age ceremony at Dongmyung Girls' High School in Seoul.

    Interaktive

    Nuk keni telefon inteligjent?
    Nuk ka problem!
    Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

     Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.