E martë, 04 gusht, 2015

Lajme / Bota

Human Rights Watch kundër robotëve vrasës

x
Selah Hennesy
Teknologjia është duke u përmirësuar me shpejtësi, veçanërisht përsa u përket të ashtuquajturave "sisteme autonome", të cilat kryejnë funksionet e tyre me pak ose aspak udhëzim nga njeriu. Në luftrat moderne, avionët e telekomanduar dhe mjete të tjera pa pilot janë duke luajtur një rol të madh, ndërkohë që ushtarakët thonë se këto teknologji e bëjnë luftën për ta më të sigurtë dhe më efektive. Por aktivistët e të drejtave të njeriut shqetësohen për të ardhmen – kur armë plotësisht autonome mund të zgjedhin dhe të sulmojnë objektiva pa ndërhyrjen e njeriut – dhe ata kërkojnë një traktat të ri global për të shmangur një gjë të tillë.
 
Një video e filmuar gjatë dhunës së fundit ndër-kufitare mes Izraelit dhe Gazës, tregon një raketë izraelite ndërsa i ndërpret trajektoren një rakete të nisur nga Gaza.
Raketa izraelite u lëshua nga sistemi Iron Dome. Ky raketahedhës ka ndjesorë që zbulojnë kërcënimet dhe dërgojnë informacionin tek një operator, i cili pastaj jep komandën për zjarr.

SHBA-ja mbështetet kryesisht në arsenalin e saj në rritje të automjeteve ajrore pa pilot.
Ata ofrojnë mbikëqyrje, identifikojnë objektiva si dhe mund të godasin në mënyrë vdekjeprurëse – por vetëm nëse një operator i jep komandat.

David Mepham, drejtori për Britaninë i organizatës Human Rights Watch, thotë se brenda pak dekadave përparimet teknologjike mund ta bëjnë njeriun të panevojshëm.

"Avionët pa pilot nuk janë armë plotësisht autonome. Ato përfshijnë ndërhyrjen e njeriut përsa i përket gjetjes së objektivit dhe vendimit për të goditur. Por, veçanërisht vitet e fundit, mospërfshirja e njeriut në operacione ka qenë një prirje në rritje tek ushtritë perëndimore dhe është vetëm disa hapa teknologjike larg realizimit. Pra, do të kemi sisteme armësh që nuk kanë nevojë për ndërhyrje nga njerëzit."

Modelet e para janë duke u prodhuar, thotë ai. Marina amerikane ka porositur avionin pa pilot X-47B, modeli i parë që mund të niset prej aeroplanmbajtëseve dhe që kryen misione autonome të programuara më parë.

Kjo makinë e ashtuquajtur "Qeni i Madh" mund të ndjekë ushtarët dhe marinsat në këmbë mbi një sërë terrenesh.

Është e paarmatosur, por organizata e të drejtave Human Rights Watch thotë se robotëve autonomë mund t’u jepet fuqi vdekjeprurëse.

"Një nga gjërat që na mban larg prej barbarizmit në kontekstin e luftës është dallimi mes luftëtarëve dhe civilëve. Dhe ne jemi të shqetësuar se armët robotike të së ardhmes mund të mos jenë në gjendje të dallojnë ndryshimin midis një fëmije që mban në dorë një akullore dhe dikujt që mban një armë."

Ushtria e Shteteve të Bashkuara dhe vendeve të tjera thonë se nuk kanë plane për të hequr mbikëqyrjen e njeriut lidhur me vendimin për të përdorur forcën vdekjeprurëse, pavarësisht përparimeve në teknologji. Por Human Rights Watch thotë se nevojitet një traktat global për të siguruar që robotët të mos bëhen vrasësit e shekullit të 21-të.

Analisti i pavarur i sigurisë Hugo Rosemont thotë një diskutim publik është i nevojshëm në lidhje me teknologjinë e re dhe mbi rolin e saj, si në luftë dhe në paqe.

"Kemi nevojë për një diskutim publik rreth disa prej përdorimeve më të gjera, si administrimi i fatkeqësive dhe i ndihmave humanitare. Këto teknologji mund të vendosen në ato rrethana, ashtu siç edhe është bërë, dhe duhet të jenë pjesë e një diskutimi të gjerë rreth asaj që ne mendojmë mbi sistemet autonome."

Ai thotë robotët autonomë mund t’i shërbejnë njerëzimit edhe më shumë në vitet që vijnë. Franca dërgoi robotë të tillë të telekomanduar në Japoni, për të ndihmuar në përballjen e fatkeqësisë bërthamore në Fukushima vitin e kaluar – një punë që është mirë t’u lihet makinave.
Ky forum është mbyllur
Përzgjedhja e komenteve
Komente
     
nga: Anonim
30.11.2012 23:28
Human Rights Watch. Organizate kuazi komuniste qe jeton ne kurriz te shoqerise. Kush pyet per keta humbes.

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
04.08.2015
Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet.

LAJME

Takim Ban Ki-moon-Obama në Shtëpinë e Bardhë

Udhëheqësi i OKB-së tha se e vlerëson së tepërmi përkushtimin e madh që ka treguar presidenti Obama për çështjen e ndryshimeve klimatike
Më tepër

SHBA: evakuime nga zjarret

Më tepër se 9 mijë zjarrfikësa po përpiqen për të vënë nën kontroll 21 zjarre në Kaliforni
Më tepër

Palestinezët në Jeruzalemin lindor

Gjithnjë e më shumë palestinezë kërkojnë shtetësinë izraelite
Më tepër

Kosovë, reagime pas krijimit të Gjykatës së Posaçme

Diplomatët perëndimorë në Kosovë thonë se kjo është rruga për t'u përballur me pretendimet e ngritura në raportin e Këshillit të Evropës për përfshirjen e ish drejtuesve të UÇK-së në krime lufte
Më tepër

Operacionet anti-drogë në Shqipëri

Vetëm në Qarkun e Shkodrës, policia asgjësoi gjatë 24 orëve të fundit rreth 1500 bimë narkotike
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Giant panda Weiwei leans on ice blocks to cool off inside its enclosure at a zoo in Wuhan, Hubei province, China. Local temperatures hit 36 degrees Celsius (96.8 degrees Fahrenheit).
  • A couple suntans while lying on the grass, behind a statue, at the Odaiba Seaside Park in Tokyo, Japan. The temperature rose to 35 degrees Celsius (95 degrees Fahrenheit).
  • People swim in a floating swimming pool anchored on the bank of the Spree River in Berlin, Germany.
  • Nepalese women activists blow on a whistle as they participate in a protest demanding provision in the new constitution to obtain citizenship in the name of one’s mother in Kathmandu, Nepal.
  • People cross the river on a wooden bridge in Suzdal, a tourist spot, a part of ancient Russian cities, known as the "Golden Ring".
  • A visitor looks through a hyper realist bust entitled "Self-Portrait Fragment" by artist Jamie Salmon, during a press preview at Christie's auction rooms in London, Aug. 3, 2015.
  • A girl swims to escape the heat in front of a large cutout that raises awareness of the water shortage, at the Han River Park in Seoul, South Korea. A heat wave warning was issued as temperatures soared above 32 degrees Celsius (89.6 Farenheit).
  • Palestinians and Israelis bathe in a natural spring in Ein Fawwar, near the West Bank city of Jericho, on Aug. 3, 2015, as temperatures in the Jordan valley reached 48 degrees Celsius (118.4 Fahrenheit).
  • Flames rise from a wildfire near Clearlake, Calif., Aug. 3, 2015. Officials called for evacuations as numerous homes were threatened by the flames.
  • A model displays jewelry creations during a fashion show at the India International Jewelry Week in Mumbai, India.
  • Workers collect dried fish from a plastic fish drying mesh placed over a polluted river in Navotas city, north of Manila, Philippines. The dried fish are being sold at a wet market for 150 pesos ($3.40) per kilogram.
  • Touring bikers participate in the annual Sturgis Motorcycle Rally in Custer State Park, South Dakota, Aug. 3, 2015. The park is a popular destination for bikers during the rally, which creates the most traffic at the park in the southern Black Hills. This year marks the 75th anniversary of the rally expected to draw hundreds of thousands of motorcycle enthusiasts from around the world for events throughout the week-long festival.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.