E hënë, 31 gusht, 2015

Lajme / SHBA

Uragani Sandy dhe ndryshimet klimatike

x
Uragani Sandy ishte stuhia e fundit e rëndë që goditi pjesën verilindore të Shtetevë të Bashkuara, duke ndërprerë komunikimin, energjinë dhe transportin dhe duke shkaktuar miliarda dollarë dëme. Sandy ka ndezur përsëri debatin nëse ndryshimet klimatike ndikojnë tek ndryshimet e prirjeve të motit. Një shkencëtar thotë se ndryshimet po vihen re në të gjithë botën. Korrespondenti i Zërit të Amerikës, Joe De Capua njofton.
 
Elwyn Grainger-Jones e quan këtë një pyetje pa përgjigje: a janë ndryshimet klimatike përgjegjëse për stuhitë që po bëhen më të mëdha e më të fuqishme?

“Shkencëtarët janë të qartë në shpjegimin që ofron shekenca e fizikës, se nëse bota po ngrohet, atëhere ka mundësi të madhe që ndërsa detet ngrohen, intensiteti i stuhive të rritet. Ne mund të kemi të njëjtin numër të stuhive si në të kaluarën. Por ato do të jenë më të fuqishme. Pikërisht kjo është  parë gjatë 40 viteve të fundit - që numri i stuhive tropikale, i uraganeve, ka mbetur pothuajse i njëjtë, por ato janë bërë shumë më të fuqishme”.

Grainger-Jones është drejtor i Departamentit të Mjedisit dhe Klimës në Fondin Ndërkombëtar për Zhvillimin e Bujqësisë.

“Në se do të bëja një krahasim, mund të shpreheasha se është njësoj sikur dikujt t’i thuhet se shtëpia do të të digjet, dhe ai të pyesë se në se ka nevojë të blejë sigurim për shtëpinë. Mendoj se kjo është ajo që po na thonë stuhitë. Është si një tregues i asaj se si do të sjellë e ardhmja.”

Modelet e ndryshimeve klimatike parashikojnë rritjen e temperaturave globale me 2 deri në 6 gradë Celsius gjatë këtij shekulli. Kjo mund të mos tingëllojë si shumë, por shkencëtarët thonë se është  një ndryshim i madh.

“Kur të ndodhë atëhere do të kuptohet se sa i madh është ndryshimi. Ka patur mjaft hulumtime sesi kjo ngritje temperature ndikon tek njerëzit. Për fermerët e vegjël e të varfër, ndryshimi do të jetë shkatërrimtar. Ata janë të parët që do t’i ndjejnë ndryshimeve klimatike. Çfarë do të ndodhë në qoftë se ata nuk kanë ujë të mjaftueshëm, ose në qoftë se temperaturat rriten në atë shkallë sa farat e tyre të dëmtohen?”

Ai thotë se temperaturat më të ngrohta do të ndikojnë gjithashtu tek vendet e pasura përmes çmimeve më të larta të ushqimit, stuhive më intensive dhe rritjes së nivelit të detit në qytetet bregdetare.

Grainger-Jones thotë se shumica e modeleve klimatike parashikojnë rritje të temperaturave, por vetëm disa prej tyre parashkojnë ndryshime më drastike. Ai thotë se ka patur tashmë një rritje prej një grade Celsius që nga kohët para-industriale, që disa thonë se ka ndikuar në ndryshimet e sotme klimatike.

“Ne po shohim se rritja e nivelit të deteve ka ndikuar shumë tek komunitetet me të cilat ne punojmë përshembull në Senegal apo në deltën e lumit Mekong në Vietnam, pasi shumë njerëz të varfër jetojnë në toka ngjitur me detin”.

Ndërsa shumë shkencëtarë thonë se njerëzit po kontribuojnë në ndryshimet klimatike përmes emetimit të gazeve që shkaktojnë efektin serë, një grup më i vogël thotë se ndryshimet klimatike janë pjesë e cikleve natyrale të Tokës.

“Ka gjithmonë një cikël natyral në ndryshimet e motit. Por shpejtësia dhe intensiteti i mënyrës sesi këto ndryshime po ndikojnë dhe do të ndikojnë në të ardhmen është përtej kapaciteteve që kanë  shumë komunitete të botës sot për t’u përshtatur me to”.

Fondi Ndërkombëtar për Zhvillimin e Bujqësisë po ndihmon fermerët e vegjël të zbatojnë teknika më miqësore ndaj mjedisit në kuadër të ndryshimeve klimatike. Megjithatë zoti Grainger-Jones thotë se do të duhen marrëveshje globale për të zgjidhur problemet që lindin prej ndryshimeve klimatike. Sipas shkencëtarit Grainger-Jones  këto ndryshime ndikojnë më shumë sesa ambjentin, duke goditur ekonominë dhe shëndetin.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
30.08.2015
Emisioni televiziv Ditari

LAJME

ENI zbulon rezerva shumë të mëdha gazi natyror

Gjigandi energjitik italian zbulon në detin Mesdhe, pranë ujrave territoriale egjiptiane depozitën më të madhe të gazit natyror
Më tepër

Selishtë, humbasin jetën dy minatorë

Shkëputja e një masivi dheu aksidentoi dy minatorët, njëri 54 dhe tjetri 35 vjeçar, duke u shkaktuar plagë të rënda në trup
Më tepër

Emigrantët shqiptarë dhe administrata shtetërore

Probleme të paisjes me dokumentet e nevojshme dhe radhët në kufi
Më tepër

Ligji shqiptar mbi koncensionet dhe mungesa e akteve nënligjore

Nuk është krijuar regjistri koncensionar dhe nuk janë përcakuar rregullat e këtyre proceseve.
Më tepër

Kosovë, dita ndërkombëtare për personat e zhdukur

Ende nuk dihet për fatin e mbi 1 mijë e 650 personave
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • Ashton Eaton of the U.S. gestures as he holds a giant $100,000 cheque for his world record in the men's decathlon during the 15th IAAF World Championships at the National Stadium in Beijing, China.
  • People hold placards and shout slogans as they gather outside the parliament in Tokyo to protest against Japan's Prime Minister Shinzo Abe's security bill, in this photo taken by Kyodo.
  • Israeli border police detain a Palestinian during a protest  in Beit Jala, West Bank, against the Israeli separation barrier.
  • A statue on the roof of the Portuguese finance ministry in Lisbon is silhouetted against a so-called "supermoon" full moon, Aug. 29 2015. Supermoon, or perigee moon, is the name given when the full or new moon comes closest to the Earth making it appear bigger.
  • A Norwegian sailor stands on the deck of the Siem Pilot ship during a migrants search and rescue mission in the Mediterranean Sea.
  • People stand around a crater at the site of a Saudi-led airstrike in Yemen's capital Sana'a.
  • A protester offers prayers on the second day of a demonstration demanding Prime Minister Najib Razak’s resignation and electoral reforms in Kuala Lumpur. Tens of thousands of Malaysians swarmed central Kuala Lumpur to call for the prime minister's ouster over corruption allegations and demand broader reforms, defying warnings by police who had declared the rally illegal.
  • A devotee takes a selfie during a procession of elephant headed Hindu god Ganesh in Mumbai, India.
  • Firefighters puts out a wildfire in Lucenza, in Cualedro, near Ourense, Spain.
  • Pregnant women cross a road as they parade in central Minsk, Belarus.
  • Team Artemis Racing Sweden, skippered by Nathan Outteridge, competes in the first day of races of the 35th America's Cup World Series, in Gothenburg, western Sweden,  Aug. 29, 2015.
  • Dancers wearing masks and kimonos perform in the streets at the "Super Yosakoi 2015" dance festival in Tokyo, Japan.
  • A perigee moon, also known as a super moon, rises above the Orthodox Church in the town of Novogrudok, 150 kilometers (93 miles) west of the capital Minsk, Belarus, Aug. 29, 2015.

Interaktive

Nuk keni telefon inteligjent?
Nuk ka problem!
Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

 Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.