E hënë, 02 maj, 2016

    Lajme / Shkencë-Teknologji

    Stephen Hawking dhe misteret e universit

    x
    Rosanne Skirble
    Astrofizikani britanik Stephen Hawking, i cili sot mbush 71 vjeç, ka bërë kërkime të shumta mbi natyrën e gjithësisë. Shkencëtari i njohur ka kaluar pjesën më të madhe të jetës me një sëmundje paralizuese, por përpjekjet e tij të guximshme për të zbuluar sekretet e kozmosit kanë shndërruar rrënjësisht fizikën dhe kanë frymëzuar miliona njerëz.

    Muzeu Kombëtar i Hapësirës në Uashington mirëpret 8 deri në 10 milionë vizitorë në vit dhe është muzeu më i vizituar në botë. Historiani i hapësirës dhe kuratori David Devorkin thotë se njerëzit vijnë këtu për të kaluar disa orë duke eksploruar misteret e universit - një objektiv i jetës për Stephen Hawking.

    "Pasioni i tij parësor është të kuptojë realitetin fizik. Çfarë është koha? Çfarë është hapësira? Çfarë është masa? Dhe si lidhen ato me njëra-tjetrën?"

    Zoti Hawking është një fizikan me ide të guximshme. Puna e tij është përqëndruar në tejkalimin e hendekut mes teorisë së relativitetit të Albert Ajnshtajnit - e cila shpjegon se si forca e rëndesës kontrollon lëvizjen në hapësirë të objekteve të mëdha si yjet dhe planetet - dhe teorisë së fizikës kuantike, e cila merret me vetitë e grimcave subatomike.
    Idetë e tij u përhapën gjerësisht në vitin 1988 me librin e tij të suksesshëm "Një histori e shkurtër e kohës".

    "Ai është shumë i pasionuar me idenë se universi ekziston sipas një logjike dhe ndjek rregulla të caktuara."

    Një ekspozitë e veçantë në Muzeun e Shkencave të Londrës u ofron vizitorëve mundësinë të shohin më nga afër punën themelore të zotit Hawking mbi vrimat e zeza, objektet jashtëzakonisht të dendura, forca e rëndesës e të cilave është aq e fuqishme sa që as drita nuk mund t'i shpëtojë tërheqjes së tyre. Një ilustrim i famshëm është modeli që astrofizikani Hawking përdori në vitet 1970 për të shpjeguar teorinë e tij mbi këtë dukuri të çuditshme kozmike. Kuratorja Alison Boyle shpjegon:

    "Këtu tregohet tërheqja gravitacionale e një vrime të zezë. Kur një yll i madh shkatërrohet, ai arrin një pikë me dendësi të pafund. Kjo është pikërisht ajo që gjendet në brendësi të vrimave të zeza."

    Stephen Hawking është pothuajse tërësisht i paralizuar nga skleroza anësore amiotrofike, një sëmundje nervore e pakthyeshme. Ai përdor karrige invalidësh dhe i duhet të flasë me ndihmën e një kompjuteri. Kur ishte 65 vjeç, atij i dhuruan diçka të veçantë: një udhëtim në një avion që simulon mungesën e forcës së rëndesës, si në rastin e astronautëve në hapësirë.

    "Ishte e mrekullueshme, dhe nuk pata asnjë problem. Mund të kisha vazhduar pa fund."

    Zoti Hawking e ka trupin të paralizuar, por mendja e tij endet e lirë. Në vitin 2008, gjatë një ceremonie me rastin e 50 vjetorit të Agjencisë Amerikane të Hapësirës, NASA, ai bëri thirrje për fillimin e një epoke të re në eksplorimin e hapësirës prej njeriut, e krahasueshme, tha ai, me udhëtimet evropiane në "Botën e Re" më shumë se 500 vjet më parë.

    "Përhapja në hapësirë do të ketë një efekt edhe më të madh. Ajo do të ndryshojë tërësisht të ardhmen e njerëzimit dhe ndoshta do të përcaktojë nëse kemi apo jo një të ardhme."

    Zoti Hawking thotë se e ardhmja varet prej edukimit të një brezi të ri shkencëtarësh, si këta të rinj, të cilët kanë ardhur në Muzeun Kombëtar të Hapësirës në Uashington me kuriozitet të madh.

    Ndoshta një ditë ndonjë nga këta fëmijë do t’i bashkohet kërkimeve të shkencëtarit Stephen Hawking për të zbuluar misteret e gjithësisë.
    Ky forum është mbyllur
    Komente
         
    Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

    Ditari

    Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
    Ditarii
    X
    01.05.2016
    Emisioni televiziv Ditari sjell pranë jush lajmet më të fundit nga bota, korrespondencat nga rajoni, intervista dhe analiza me tema nga më të larmishmet. Ju mund të gjeni gjithashtu të rejat e fundit nga mjekësia dhe shkenca, si edhe nga bota e artit.

    LAJME

    Pashkët në jug të Shqipërisë

    Ceremonitë u mbajtën nga klerikët ortodoksë në kishat kryesore të qyteteve
    Më tepër

    Pashkët ortodokse në Kosovë

    Zyrtarët më të lartë vendas e ndërkombëtarë kanë përgëzuar besimtarët ortodoksë në Kosovë, që kryesisht i takojnë komunitetit serb
    Më tepër

    Pashkët ortodokse në Tiranë

    Besimtarët ortodoksë uruan njëri tjetrin për më shumë lumturi, fat të mbarë, mirëqenie, begati e harmoni
    Më tepër

    Një projekt i ri për ruajtjen e Vilës Adrian

    Ekspertët po përdorin pamje satelitore për monitorimin e efekteve të jetës moderne në Vilën Adrian
    Më tepër

    Përdorimi i kamerave inteligjente

    Një kompani franceze ka krijuar një kamera inteligjente për shtëpitë që mund të dallojë fytyrat e personave të njohur
    Më tepër

    FOTO E DITËS

    Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
    • U.S. President Barack Obama speaks at the White House Correspondents' Association annual dinner in Washington, April 30, 2016.
    • U.S. President Barack Obama, left, listens to comedian Larry Wilmore at the White House Correspondents' Association annual dinner in Washington, April 30, 2016.
    • From left, President Barack Obama and Carol Lee of The Wall Street Journal listen as guest host Larry Wilmore speaks at the annual White House Correspondents' Association dinner at the Washington Hilton in Washington, April 30, 2016.
    • U.S. Representative Debbie Wasserman of Florida, who also is chairwoman of the Democratic National Committee, attends a reception at the annual White House Correspondents' Association dinner at the Washington Hilton in Washington, April 30, 2016.
    • Larry Wilmore, left, guest host from Comedy Central, and first lady Michelle Obama listen to the National Anthem at the annual White House Correspondents' Association dinner at the Washington Hilton in Washington, April 30, 2016.
    • Former U.S. Secretary of State Madeleine Albright, right, confers with Alexis Keslinke, communications director for Albright Stonebridge Group, before the White House Correspondents Association dinner in Washington, April 30, 2016.
    • Congressman Joaquin Castro of Texas, left, and his identical twin, Secretary of Housing Julian Castro, chat with Sen. Chris Coons of Delaware at the White House Correspondents Association dinner in Washington, April 30, 2016. All three are Democrats.
    • Democratic U.S. presidential candidate Bernie Sanders and his wife, Jane, attend the White House Correspondents' Association annual dinner in Washington, April 30, 2016.
    • International Monetary Fund managing director Christine Lagarde heads to a reception at the annual White House Correspondents' Association dinner at the Washington Hilton in Washington, April 30, 2016.
    • Queen of Soul Aretha Franklin heads to a reception at the annual White House Correspondents' Association dinner at the Washington Hilton in Washington, April 30, 2016.
    • U.S. Defense Secretary Ash Carter and wife Stephanie attend the White House Correspondents' Association annual dinner in Washington, April 30, 2016.
    • Actress Emma Watson, actor Damian Lewis (left), who stars in the series "Homeland" and "Billions" attend the White House Correspondents' Association annual dinner in Washington, April 30, 2016.
    • From left, Tony Goldwyn, Shonda Rhimes and Kerry Washington arrive at the White House Correspondents' Association Dinner at the Washington Hilton Hotel in Washington, April 30, 2016.
    • Tracee Ellis Ross of the ABC sitcom "Blackish" poses at the White House Correspondents Association dinner at the Washington Hilton in Washington, D.C., April 30, 2016.

    Interaktive

    Nuk keni telefon inteligjent?
    Nuk ka problem!
    Shkarkoni falas aplikacionin e VOA në telefonin tuaj.

     Shkarkoni aplikacionin mobil për tipin e telefonit tuaj.