E premte, 06 mars, 2015

Lajme / Shkencë-Teknologji

Stephen Hawking dhe misteret e universit

x
Rosanne Skirble
Astrofizikani britanik Stephen Hawking, i cili sot mbush 71 vjeç, ka bërë kërkime të shumta mbi natyrën e gjithësisë. Shkencëtari i njohur ka kaluar pjesën më të madhe të jetës me një sëmundje paralizuese, por përpjekjet e tij të guximshme për të zbuluar sekretet e kozmosit kanë shndërruar rrënjësisht fizikën dhe kanë frymëzuar miliona njerëz.

Muzeu Kombëtar i Hapësirës në Uashington mirëpret 8 deri në 10 milionë vizitorë në vit dhe është muzeu më i vizituar në botë. Historiani i hapësirës dhe kuratori David Devorkin thotë se njerëzit vijnë këtu për të kaluar disa orë duke eksploruar misteret e universit - një objektiv i jetës për Stephen Hawking.

"Pasioni i tij parësor është të kuptojë realitetin fizik. Çfarë është koha? Çfarë është hapësira? Çfarë është masa? Dhe si lidhen ato me njëra-tjetrën?"

Zoti Hawking është një fizikan me ide të guximshme. Puna e tij është përqëndruar në tejkalimin e hendekut mes teorisë së relativitetit të Albert Ajnshtajnit - e cila shpjegon se si forca e rëndesës kontrollon lëvizjen në hapësirë të objekteve të mëdha si yjet dhe planetet - dhe teorisë së fizikës kuantike, e cila merret me vetitë e grimcave subatomike.
Idetë e tij u përhapën gjerësisht në vitin 1988 me librin e tij të suksesshëm "Një histori e shkurtër e kohës".

"Ai është shumë i pasionuar me idenë se universi ekziston sipas një logjike dhe ndjek rregulla të caktuara."

Një ekspozitë e veçantë në Muzeun e Shkencave të Londrës u ofron vizitorëve mundësinë të shohin më nga afër punën themelore të zotit Hawking mbi vrimat e zeza, objektet jashtëzakonisht të dendura, forca e rëndesës e të cilave është aq e fuqishme sa që as drita nuk mund t'i shpëtojë tërheqjes së tyre. Një ilustrim i famshëm është modeli që astrofizikani Hawking përdori në vitet 1970 për të shpjeguar teorinë e tij mbi këtë dukuri të çuditshme kozmike. Kuratorja Alison Boyle shpjegon:

"Këtu tregohet tërheqja gravitacionale e një vrime të zezë. Kur një yll i madh shkatërrohet, ai arrin një pikë me dendësi të pafund. Kjo është pikërisht ajo që gjendet në brendësi të vrimave të zeza."

Stephen Hawking është pothuajse tërësisht i paralizuar nga skleroza anësore amiotrofike, një sëmundje nervore e pakthyeshme. Ai përdor karrige invalidësh dhe i duhet të flasë me ndihmën e një kompjuteri. Kur ishte 65 vjeç, atij i dhuruan diçka të veçantë: një udhëtim në një avion që simulon mungesën e forcës së rëndesës, si në rastin e astronautëve në hapësirë.

"Ishte e mrekullueshme, dhe nuk pata asnjë problem. Mund të kisha vazhduar pa fund."

Zoti Hawking e ka trupin të paralizuar, por mendja e tij endet e lirë. Në vitin 2008, gjatë një ceremonie me rastin e 50 vjetorit të Agjencisë Amerikane të Hapësirës, NASA, ai bëri thirrje për fillimin e një epoke të re në eksplorimin e hapësirës prej njeriut, e krahasueshme, tha ai, me udhëtimet evropiane në "Botën e Re" më shumë se 500 vjet më parë.

"Përhapja në hapësirë do të ketë një efekt edhe më të madh. Ajo do të ndryshojë tërësisht të ardhmen e njerëzimit dhe ndoshta do të përcaktojë nëse kemi apo jo një të ardhme."

Zoti Hawking thotë se e ardhmja varet prej edukimit të një brezi të ri shkencëtarësh, si këta të rinj, të cilët kanë ardhur në Muzeun Kombëtar të Hapësirës në Uashington me kuriozitet të madh.

Ndoshta një ditë ndonjë nga këta fëmijë do t’i bashkohet kërkimeve të shkencëtarit Stephen Hawking për të zbuluar misteret e gjithësisë.
Ky forum është mbyllur
Komente
     
Në këtë forum nuk ka ende komente. Bëhuni i pari që komentoni

Ditari

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
Ditarii
X
06.03.2015
Emisioni televiziv Ditari

LAJME

ISIS dhe Twitter

Përkrahës të Shtetit Islamik kanë përdorur të paktën 46,000 llogari në Twitter në fund të vitit 2014, sipas një raporti të Institutit Brookings me bazë në Washington
Më tepër

Seul, nën hetim sulmi ndaj diplomatit amerikan

Policia në Korenë e Jugut tha sot se është duke hetuar për lidhje të mundshme mes qeverisë koreanoveriore dhe personit që sulmoi ambasadorin amerikan në Seul
Më tepër

Rimëkëmbja ekonomike e Kosovës

Zëvendës ambasadorja amerikane në Prishtinë, Jennifer Bachus bëri thirrje për luftë më të fuqishme kundër korrupsionit
Më tepër

Çështja Doshi, pyeten Meta, Rama e Tahiri

Drejtuesit e lartë shtetërorë paraqiten në prokurori. Meta: Gati të ballafaqohem dhe me Doshin e Berishën
Më tepër

Tiranë: Dhuna seksuale ndaj fëmijëve

Veprimtarët u kërkuan autoriteteve shtetërore të krijojnë Regjistrin Kombëtar për Mbrojtjen e Fëmijëve nga Krimet Seksuale.
Më tepër

FOTO E DITËS

Keni JavaScript të çaktivizuar ose keni variantin e vjetër të Adobe's Flash Player. Ngarkoni Flash player.
  • The snow-covered U.S. Marine Corp Memorial is framed through the trees at sunrise in Arlington, Virginia, after a winter storm blanketed the Washington D.C.-area with several inches of snow Thursday.
  • Myanmar Buddhist monks hold fans as sunshades during a protest march by students and Buddhist monks in Letpadan, some 130 kilometers (80 miles) north of Myanmar's main city of Yangon. Students have rallied for months over a controversial education bill that they say is undemocratic.
  • A woman looks at a photo exhibition of murdered women staged as a protest in Ankara, Turkey, ahead of International Women's Day on March 8, 2015.
  • Schoolchildren walk across the Edmund Pettus Bridge as they visit historic sites from the Selma to Montgomery civil rights march in Selma, Alabama. Selma is preparing to commemorate the 50th anniversary of the famed march on March 7.
  • South Korean conservative activists hold candles during a rally to wish U.S. Ambassador to South Korea Mark Lippert a speedy recovery, in front of Severance Hospital where he is hospitalized, in Seoul.  Police on Friday investigated the motive of the anti-U.S. activist they say slashed Lippert, as questions turned to whether security was neglected.
  • A man takes a picture of a ship that ran aground after a storm near the Adriatic city of Split, Croatia. Winds in the coastal city roared at a speed of 240 kilometers (150 miles) an hour, forcing the suspension of most ferry lines between the port and the islands.
  • The mother of a miner killed in an explosion on Wednesday at more than 1,000 meters (3,200 feet) underground at the Zasyadko mine, is supported by relatives during a funeral for the victims of the accident in Donetsk, Ukraine.  At least 33 miners have been confirmed dead. 
  • Ultra-Orthodox Jewish youths walk next to a girl in costume during Purim celebrations in Jerusalem. The festival commemorates the rescue of Jews from genocide in ancient Persia recorded in the biblical Book of Esther.
  • A Dogue de Bordeaux rests during the second day of the Crufts Dog Show in Birmingham, central England.
  • Pope Francis strokes a crying child's face as he arrives for a meeting in Aula Paolo VI at the Vatican.
  • Joburg Ballet senior soloist Kitty Phetla performs in front of an audience of schoolchildren as part of a dance awareness event by the City Ballet at Park Senior School in Johannesburg, South Africa.
  • An Indian girl smears colored powder on the face of another as they celebrate Holi, the Hindu festival of colors, in Ahmadabad. The streets and lanes across most of the country turn into a large playground where people of all faiths throw colored powder and water at each other.
  • Cars drive on a snow-overed road on Mt. Romania, 30 kms east of Sarajevo. Heavy snowfall has caused transport problems and electricity supply breakdown in most of Bosnia and Herzegovina.
  • Athletes compete in the women's 60m hurdles semifinals during the IAAF European Indoor Championships in Prague, Czech Republic.
  • A Muslim boy stands on Kastela Beach during sunset in Ternate, North Maluku, Indonesia.

Interaktive